पार्वत्याः पितृगृहगमनं तथा मङ्गलस्वागतम् | Pārvatī’s Return to Her Father’s House and the Auspicious Welcome

Verse 1

नारद उवाच । विधे तात महाभाग धन्यस्त्वं परमार्थदृक् । अद्भुतेयं कथाश्रावि त्वदनुग्रहतो मया

Nārada thưa: “Ôi Đấng Tạo Hóa (Brahmā), bậc phụ thân kính yêu, ôi bậc đại phúc—thật phước thay cho Ngài, vì Ngài thấy được chân lý tối thượng. Nhờ ân huệ của Ngài, con đã được nghe câu chuyện thánh diệu kỳ này.”

Verse 2

गते हरे स्वशैले हि पार्वती सर्वमंगला । किं चकार गता कुत्र तन्मे वद महामते

Khi Hari đã rời đi về ngọn núi cư ngụ của Ngài, Pārvatī—đấng toàn vẹn cát tường—đã làm gì và đi về đâu? Ôi bậc đại trí, xin hãy nói cho ta biết.

Verse 3

श्रुत्वा सुगीतं तद्दृष्ट्वा सुनृत्यं च मनोहरम् । सहसा मुमुहुस्सर्वे मेनापि च तदा मुने

Ôi bậc hiền triết, nghe khúc ca tuyệt diệu ấy và thấy điệu múa duyên dáng, mê hoặc kia, mọi người bỗng chốc ngây ngất đến lịm đi—khi ấy Menā cũng vậy.

Verse 4

पार्वत्यपि सखीयुक्ता रूपं कृत्वा तु सार्थकम् । जगाम स्वपितुर्गेहं महादेवेति वादिनी

Pārvatī cũng vậy, cùng các bạn hữu, khoác lên dung mạo thích hợp và đầy ý nghĩa, rồi đi đến nhà phụ thân, miệng luôn xưng niệm “Mahādeva”.

Verse 5

पार्वत्यागमनं श्रुत्वा मेना च स हिमाचलः । दिव्यं यानं समारुह्य प्रययौ हर्षविह्वलः

Nghe tin Pārvatī đã đến, Menā và Himācala (Chúa tể núi non) hoan hỷ đến bàng hoàng; họ lên cỗ xe trời và lập tức khởi hành.

Verse 6

पुरोहितश्च पौराश्च सख्यश्चैवाप्यनेकशः । सम्वन्धिनस्तथान्ये च सर्वे ते च समाययुः

Các vị tư tế gia tộc, dân chúng trong thành, cùng vô số bằng hữu—lại thêm thân quyến và những người khác—quả thật tất cả đều tụ hội về đó.

Verse 7

भ्रातरः सकला जग्मुर्मैनाकप्रमुखास्तदा । जयशब्दं प्रब्रुवन्तो महाहर्षसमन्विताः

Bấy giờ tất cả các anh em—do Maināka dẫn đầu—cùng lên đường, cất tiếng hô “Chiến thắng!”, lòng tràn đầy hoan hỷ lớn lao.

Verse 8

संस्थाप्य मंगलघटं राजवर्त्मनि राजिते । चन्दनागरुकस्तूरीफलशाखासमन्विते

Họ an lập bình mừng lành (maṅgala-ghaṭa) trên con đường ngự đạo rực rỡ trang hoàng; lại bày cùng gỗ đàn hương, trầm agaru, xạ hương và những cành cây mang quả, để nghi lễ tỏa sáng điềm lành thiêng liêng.

Verse 9

सपुरोधोब्राह्मणैश्च मुनिभिर्ब्रह्मवादिभिः । नारीभिर्नर्तकीभिश्च गजेन्द्राद्रिसुशोभितैः

Cùng với các tư tế gia tộc—những bà-la-môn, các bậc hiền triết và những vị thuyết giảng Phạm (Brahman)—còn có phụ nữ và các vũ nữ; toàn cảnh rực rỡ huy hoàng, như được điểm trang bởi voi lớn và vẻ uy nghi tựa núi.

Verse 10

परितः परितो रंभास्तम्भवृन्दसमन्विते । पतिपुत्रवतीयोषित्समूहैर्दीपहस्तकैः

Khắp bốn phía đều được trang hoàng bằng từng cụm cột chuối; chung quanh là các đoàn phụ nữ có chồng có con trai, tay mỗi người nâng đèn sáng.

Verse 11

द्विजवृन्दैश्च संयुक्ते कुर्वद्भिर्मङ्गलध्वनिम् । नानाप्रकारवाद्यैश्च शंखध्वनिभिरन्विते

Nơi ấy chật kín các nhóm Bà-la-môn song sinh, cất lên những âm thanh cát tường; vang dội đủ loại nhạc khí và tràn ngập tiếng tù và ốc vang rền.

Verse 12

एतस्मिन्नन्तरे दुर्गा जगाम स्वपुरान्तिकम् । विशंती नगरं देवी ददर्श पितरौ पुनः

Trong lúc ấy, Durgā tiến đến gần thành của mình. Khi Nữ Thần bước vào thị trấn, nàng lại một lần nữa trông thấy cha mẹ mình.

Verse 13

सुप्रसन्नौ प्रधावन्तौ हर्षविह्वलमानसौ । दृष्ट्वा काली सुप्रहृष्टा स्वालिभिः प्रणनाम तौ

Rạng rỡ niềm vui, hai người vội chạy đến, tâm trí ngập tràn hoan hỷ. Thấy họ, Kālī cũng vô cùng mừng rỡ và cùng các thị nữ cúi lạy trước họ.

Verse 14

तौ सम्पूर्णाशिषं दत्त्वा चक्रतुस्तौ स्ववक्षसि । हे वत्से त्वेवमुच्चार्य रुदन्तौ प्रेमविह्वलौ

Sau khi ban trọn vẹn lời chúc phúc, họ ôm nàng vào ngực mình. Vừa nói: “Ôi con yêu, đúng thế,” họ vừa khóc, ngập tràn tình thương.

Verse 15

ततस्स्वकीया अप्यस्या अन्या नार्यापि संमुदा । भ्रातृस्त्रियोपि सुप्रीत्या दृढालिंगनमादधुः

Rồi những phụ nữ trong nhà nàng, cùng các phụ nữ khác, đều hân hoan vui mừng; ngay cả vợ của các anh em nàng cũng ôm chặt lấy nàng với lòng thương mến sâu đậm.

Verse 16

साधितं हि त्वया सम्यक्सुकार्यं कुलतारणम् । त्वत्सदाचरणेनापि पाविताः स्माखिला वयम्

Quả thật, ngài đã hoàn thành trọn vẹn công hạnh cao quý: cứu độ dòng tộc. Nhờ chính hạnh kiểm chánh trực của ngài nữa, tất thảy chúng tôi đều được thanh tịnh.

Verse 17

इति सर्वे सुप्रशंस्य प्रणेमुस्तां प्रहर्षिताः । चन्दनैः सुप्रसूनैश्च समानर्चुश्शिवां मुदा

Vì thế, tất cả đều hết lòng tán dương và hoan hỷ đảnh lễ Nữ Thần Śivā (Pārvatī) cát tường; rồi cùng nhau, trong niềm vui thanh tịnh, lấy hương chiên-đàn và những đóa hoa thượng diệu mà phụng thờ Ngài.

Verse 18

तस्मिन्नवसरे देवा विमानस्था मुदाम्बरे । पुष्पवृष्टिं शुभां चक्रुर्नत्वा तां तुष्टुवुः स्तवैः

Ngay lúc ấy, chư thiên ngự trên các thiên xa giữa bầu trời hoan hỷ đã rải mưa hoa cát tường. Sau khi đảnh lễ Ngài, họ tán thán Ngài bằng những bài thánh tụng.

Verse 19

तदा तां च रथे स्थाप्य सर्वे शोभान्विते वरे । पुरं प्रवेशयामासुस्सर्वे विप्रादयो मुदा

Bấy giờ, đặt Ngài lên một cỗ xe thượng hảo rực rỡ trang nghiêm, mọi người—đứng đầu là các vị brāhmaṇa—hoan hỷ rước Ngài tiến vào thành.

Verse 20

अथ विप्राः पुरोधाश्च सख्योन्याश्च स्त्रियः शिवाम् । गृहं प्रवेशयामासुर्बहुमानपुरस्सरम्

Rồi các vị brāhmaṇa, các vị tư tế gia tộc, cùng những người phụ nữ khác—bạn hữu của Ngài—đã cung kính đi trước nghênh đón, và dẫn Nữ Thần Śivā (Pārvatī) vào trong nhà với lòng tôn kính sâu dày.

Verse 21

स्त्रियो निर्मच्छनं चक्रुर्विप्रा युयुजुराशिषः । हिमवान्मेनका माता मुमोदाति मुनीश्वर

Hỡi bậc chúa tể các hiền giả, các phụ nữ cử hành nghi thức tẩy rửa cát tường; các brāhmaṇa ban lời chúc phúc. Himavān, Menakā và người mẹ (của cô dâu) đều hoan hỷ vô cùng.

Verse 22

ततस्स हिमवान् तात सुप्रहृष्टाः प्रसन्नधीः । सम्मान्य सकलान्प्रीत्या स्नातुं गंगां जगाम ह

Rồi, hỡi người thân yêu, Himavān—vô cùng hoan hỷ và trí tâm an tịnh—đã ân cần tôn kính mọi người, rồi đi đến sông Gaṅgā để tắm gội.

Verse 23

ब्राह्मणेभ्यश्च बंदिभ्यः पर्वतेन्द्रो धनं ददौ । मङ्गलं पाठयामास स द्विजेभ्यो महोत्सवम्

Chúa tể núi non (Himālaya) đã bố thí của cải cho các bà-la-môn và những người ngâm ca tán tụng. Rồi Ngài cho các bậc nhị sinh tụng đọc lời cát tường, và cử hành dịp ấy như một đại lễ hội.

Verse 24

एवं स्वकन्यया हृष्टौ पितरौ भ्रातरस्तथा । जामयश्च महाप्रीत्या समूषुः प्रांगणे मुने

Vì thế, hỡi hiền giả, cha mẹ nàng, các anh em của nàng và các chị dâu—hân hoan vì chính người con gái của mình—đã cùng ngồi nơi sân trong, tràn đầy niềm vui lớn.

Verse 26

एतस्मिन्नंतरे शंभुस्सुलीलो भक्तवत्सलः । सुनर्तकनटो भूत्वा मेनकासंनिधिं ययौ

Trong lúc ấy, Śambhu—Đấng vui đùa trong thánh līlā và đầy lòng thương mến các tín đồ—đã khoác lấy hình tướng một nghệ sĩ vũ kịch tuyệt hảo, rồi đến trước mặt Menakā.

Verse 27

शृंगं वामे करे धृत्वा दक्षिणे डमरु तथा । पृष्ठे कंथां रक्तवासा नृत्यगानविशारदः

Tay trái cầm một chiếc tù và, tay phải cầm trống ḍamaru; khoác áo choàng trên lưng, mặc y phục đỏ thắm, Ngài tinh thông bậc nhất về vũ điệu và ca hát.

Verse 28

ततस्सुनटरूपोसौ मेनकाया गणे मुदा । चक्रे सुनृत्यं विविधं गानं चातिमनोहरम्

Bấy giờ Ngài hóa thân thành vũ công, hoan hỷ múa những điệu múa tinh diệu muôn vẻ giữa đoàn tùy tùng của Menakā, lại còn cất tiếng ca vô cùng quyến rũ, làm say đắm lòng người.

Verse 29

शृंगं च डमरुं तत्र वादयामास सुध्वनिम् । महतीं विविधां तत्र स चकार मनोहराम्

Tại đó, Ngài bắt đầu tấu chiếc tù và và trống ḍamaru, phát ra âm thanh ngọt ngào vang vọng; và ngay nơi ấy, Ngài tạo nên một khúc nhạc lớn lao, phong phú muôn vẻ, đầy mê hoặc.

Verse 30

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखंडे पार्वतीप्रत्यागमनमहोत्सववर्णनं नाम त्रिंशोऽध्यायः

Như vậy kết thúc chương thứ ba mươi, mang tên “Mô tả Đại lễ mừng Pārvatī trở về,” thuộc phần thứ ba—Pārvatīkhaṇḍa—của quyển thứ hai, Rudra Saṃhitā, trong Thánh điển Śiva Mahāpurāṇa huy hoàng.

Verse 32

मूर्च्छां संप्राप्य सा दुर्गा सुदृष्ट्वा हृदि शंकरम् । त्रिशूलादिकचिह्नानि बिभ्रतं चातिसुन्दरम्

Ngất lịm, Nữ thần Durgā nhìn thấy Śaṅkara ngay trong tim mình—đẹp tuyệt trần, mang các dấu hiệu và biểu tượng như cây đinh ba (triśūla) cùng những pháp khí khác.

Verse 33

विभूतिविभूषितं रम्यमस्थिमालासमन्वितम् । त्रिलोचनोज्ज्वलद्वक्त्रं नागायज्ञोपवीतकम्

Ngài được trang sức bằng vibhūti (tro thiêng), rực rỡ và mỹ lệ, đeo vòng xương; gương mặt sáng ngời với ba mắt, và mang rắn làm dây thánh (yajñopavīta)—đó là hình tướng cát tường hiển lộ của Đức Śiva.

Verse 34

वरं वृण्वित्युक्तवन्तं गौरवर्णं महेश्वरम् । दीनबन्धु दयासिन्धुं सर्वथा सुमनोहरम्

Họ chiêm ngưỡng Mahādeva—đấng Maheshvara sắc trắng—đã cất lời: “Hãy chọn một ân phúc.” Ngài là bạn của kẻ khốn cùng, là biển cả từ bi, và mọi bề đều làm tâm trí say mê.

Verse 35

हृदयस्थं हरं दृष्ट्वेदृशं सा प्रणनाम तम् । वरं वव्रे मानसं हि पतिर्मे त्वं भवेति च

Thấy Hara ngự ngay trong tim mình đúng như thế, nàng cúi đầu đảnh lễ Ngài. Rồi trong tâm, nàng chọn một ân phúc: “Xin Ngài quả thật là phu quân của con.”

Verse 36

वरं दत्त्वा शिवं चाथ तादृशं प्रीतितो हृदा । अन्तर्धाय पुनस्तत्र सुननर्त्त स भिक्षुकः

Sau khi ban phước lành như vậy cho Thần Shiva, vị khất sĩ đó—với trái lòng tràn đầy hân hoan—đã biến mất; và một lần nữa, ngay tại đó, ông đã nhảy múa vô cùng tuyệt vời.

Verse 37

ततो मेना सुरत्नानि स्वर्णपात्रस्थितानि च । तस्मै दातुं ययौ प्रीत्या तद्भूति प्रीतमानसः

Sau đó, Menā, với trái tim hân hoan trước vận may tốt lành đó, đã vui vẻ đi dâng tặng ông những món trang sức tuyệt mỹ được đặt trong những chiếc bình bằng vàng.

Verse 38

तानि न स्वीचकारासौ भिक्षां याचे शिवां च ताम् । पुनस्सुनृत्यं गानश्च कौतुकात्कर्तुमुद्यतः

Ông đã không chấp nhận những lễ vật đó. Thay vào đó, ông cầu xin sự bố thí từ vị Thiên nữ tốt lành (Śivā, Pārvatī). Sau đó, vì sự tò mò ham vui, ông lại bắt đầu thực hiện việc nhảy múa và ca hát.

Verse 39

मेना तद्वचनं श्रुत्वा चुकोपाति सुविस्मिता । भिक्षुकं भर्त्सयामास बहिष्कर्तुमियेष सा

Nghe những lời ấy, Menā vô cùng kinh ngạc rồi nổi giận dữ dội. Bà quở trách vị khất sĩ và quyết định đuổi ông ra ngoài.

Verse 40

एतस्मिन्नन्तरे तत्र गंगातो गिरिराययौ । ददर्श पुरतो भिक्षुं प्रांगणस्थं नराकृतिम्

Ngay lúc ấy, tại đó, Chúa tể núi non (Himālaya) từ sông Gaṅgā đi đến. Trước mặt ngài, ngài thấy một vị khất sĩ đứng trong sân, mang hình dáng của một người.

Verse 41

श्रुत्वा मेनामुखाद्वृत्तं तत्सर्वं सुचुकोप सः । आज्ञां चकारानुचरान्बहिष्कर्तुञ्च तं नटम्

Nghe chính miệng Menā kể lại trọn vẹn mọi việc đã xảy ra, ngài nổi giận tột độ. Rồi ngài ra lệnh cho các tùy tùng đuổi kẻ “diễn trò” ấy ra khỏi hội chúng.

Verse 42

महाग्निमिव दुःस्पर्शं प्रज्वलन्तं सुतेजसम् । न शशाक बहिष्कर्तुं कोपि तं मुनिसत्तम

Ô bậc hiền triết tối thượng, không ai có thể đuổi ngài ra được. Ngài như ngọn đại hỏa, không thể chạm đến, rực cháy bằng chính hào quang tự thân.

Verse 43

ततस्स भिक्षुकस्तात नानालीलाविशारदः । दर्शयामास शैलाय स्वप्रभावमनन्तकम्

Bấy giờ, vị khất sĩ ấy, ô người thân yêu—bậc tinh thông muôn lối thần hí—đã bày tỏ cho Núi (Himālaya) thấy uy nghi tự hữu, vô biên của chính Ngài.

Verse 44

शैलो ददर्श तं तत्र विष्णुरूपधरं द्रुतम् । किरीटिनं कुण्डलिनं पीतवस्त्रं चतुर्भुजम्

Tại đó, Śaila (Himālaya) mau chóng trông thấy Ngài hiện thân trong hình tướng Viṣṇu—đội vương miện, đeo hoa tai, khoác y phục vàng, và có bốn cánh tay.

Verse 45

यद्यत्पुष्पादिकं दत्तं पूजाकाले गदाभृते । गात्रे शिरसि तत्सर्वं भिक्षुकस्य ददर्श ह

Tất cả hoa và các lễ vật đã dâng trong lúc thờ phụng lên Đấng cầm chùy, Ngài liền thấy hết thảy đều đang ở trên thân và trên đầu của vị khất sĩ ấy.

Verse 46

ततो ददर्श जगतां स्रष्टारं स चतुर्मुखम् । रक्तवर्णं पठन्तञ्च श्रुतिसूक्तं गिरीश्वरः

Bấy giờ Girīśvara—Đức Śiva, Chúa tể núi non—trông thấy Đấng Tạo Hóa của muôn cõi, Brahmā bốn mặt, sắc đỏ rực, đang tụng đọc những thánh tụng rút từ Śruti (Veda).

Verse 47

ततस्सूर्य्यस्वरूपञ्च जगच्चक्षुस्स्वरूपकम् । ददर्श गिरिराजस्स क्षणं कौतुककारिणाम्

Rồi Girirāja (Himālaya) trong khoảnh khắc chiêm kiến sự hiển lộ kỳ diệu—mang chính hình tướng Mặt Trời, “con mắt của vũ trụ”—khiến mọi kẻ chứng kiến đều kinh ngạc.

Verse 48

ततो ददर्श तं तात रुद्ररूपं महाद्भुतम् । पार्वती सहितं रम्यं विहसन्तं सुतेजसम्

Rồi, hỡi người thân mến, ông chiêm thấy Ngài trong Rudra-tướng kỳ diệu—đẹp đẽ, rực sáng bởi uy quang tối thượng, mỉm cười hiền hòa, và có Pārvatī kề bên.

Verse 49

ततस्तेजस्स्वरूपञ्च निराकारं निरंजनम् । निरुपाधिं निरीहञ्च महाद्भुतमरूपकम्

Bấy giờ hiện lộ Thực Tại ấy, tự tánh là quang minh thanh tịnh—vô tướng, vô cấu, không bị ràng buộc bởi các phụ thuộc hạn định, không có sự dụng công cá nhân, kỳ diệu khôn lường mà vẫn không mang hình thể vật chất. Theo Shaiva, đó chính là Śiva với tư cách Pati: Ánh Sáng siêu việt, tự thể là nirguṇa, trước mọi hiển lộ.

Verse 50

एवं बहूनि रूपाणि तस्य तत्र ददर्श सः । सुविस्मितो बभूवाशु परमानन्दसंयुतः

Vì thế, ngay tại nơi ấy, ông được thấy muôn hình tướng của Đấng Chúa Tể. Lập tức ông kinh ngạc sững sờ, tràn đầy đại lạc tối thượng, như bị nhấn chìm trong thị kiến cát tường về những hiển lộ đa dạng của Śiva.

Verse 51

अथासौ भिक्षुवर्य्यो हि तस्मात्तस्याश्च सूतिकृत् । भिक्षां ययाचे दुर्गान्तां नान्यज्जग्राह किञ्चन

Bấy giờ vị khất sĩ tối thượng ấy—người đã cử hành nghi lễ liên quan đến việc sinh nở cho nàng—đích thân xin vật thực bố thí từ chính Nữ Thần Durgā; và ông tuyệt nhiên không nhận bất cứ thứ gì khác.

Verse 52

न स्वीचकार शैलैन्द्रो मोहितश्शिवमायया । भिक्षुः किंचिन्न जग्राह तत्रैवान्तर्दधे ततः

Bị māyā của Śiva làm mê hoặc, chúa tể núi non không thuận theo. Vị khất sĩ chẳng nhận lấy chút gì, rồi ngay tại chỗ ấy liền biến mất.

Verse 53

तदा बभूव सुज्ञानं मेनाशैलेशयोरिति । आवां शिवो वञ्चयित्वा स्वस्थानं गतवान्प्रभुः

Bấy giờ, nơi Menā và chúa tể núi non bừng lên sự hiểu biết sáng tỏ: “Đức Śiva đã đùa mà đánh lừa chúng ta, nay Ngài đã trở về nơi cư ngụ của chính Ngài.”

Verse 54

तयोर्विचिन्त्य तत्रैव शिवे भक्तिरभूत्परा । महामोक्षकरी दिव्या सर्वानन्दप्रदायिनी

Suy niệm về hai vị ấy, ngay tại chỗ đó liền khởi lên lòng sùng kính tối thượng đối với Śiva—tính chất thiêng liêng, ban đại giải thoát, và trao trọn vẹn mọi an lạc.