Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 51

पार्वत्याः पितृगृहगमनं तथा मङ्गलस्वागतम् | Pārvatī’s Return to Her Father’s House and the Auspicious Welcome

Devanagari script

अथासौ भिक्षुवर्य्यो हि तस्मात्तस्याश्च सूतिकृत् । भिक्षां ययाचे दुर्गान्तां नान्यज्जग्राह किञ्चन

Transliteration

athāsau bhikṣuvaryyo hi tasmāttasyāśca sūtikṛt | bhikṣāṃ yayāce durgāntāṃ nānyajjagrāha kiñcana

Translation

Bấy giờ vị khất sĩ tối thượng ấy—người đã cử hành nghi lễ liên quan đến việc sinh nở cho nàng—đích thân xin vật thực bố thí từ chính Nữ Thần Durgā; và ông tuyệt nhiên không nhận bất cứ thứ gì khác.

Word by Word

• अथ: then
• अथ: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अव्यय (conj./particle: sequence marker)

• असौ: that (person)
• असौ: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: असद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Masculine)

• भिक्षु-वर्यः: the excellent mendicant
• भिक्षु-वर्यः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भिक्षु (प्रातिपदिक) + वर्य (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (‘excellent mendicant’); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• हि: indeed
• हि: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (emphasis/causal particle)

• तस्मात्: from that (place/person)
• तस्मात्: Apadana (अपादान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन

• तस्याः: of her
• तस्याः: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन, स्त्रीलिङ्ग

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• सूतिकृत्: the midwife / birth-attendant
• सूतिकृत्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सूति (प्रातिपदिक) + कृत् (कृदन्त-प्रातिपदिक; कृ धातु)
• Form: तत्पुरुष-समास (उपपद: ‘one who performs childbirth/one who assists in delivery’); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• भिक्षाम्: alms
• भिक्षाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: भिक्षा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• ययाचे: begged
• ययाचे: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: याच् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद

• दुर्गाम्: Durgā
• दुर्गाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: दुर्गा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अन्ताम्: at the end / to the limit
• अन्ताम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अन्त (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier of दुर्गाम्: ‘at the end/limit’)

• न: not
• न: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय

• अन्यत्: anything else
• अन्यत्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• जग्राह: accepted / took
• जग्राह: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ग्रह् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• किञ्चन: anything at all
• किञ्चन: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: किञ्चन (सर्वनाम/अव्यय-प्रयोग)
• Form: अनिश्चित-सर्वनाम (indefinite pronoun), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; नकारेण सह ‘किञ्चन’ = ‘anything at all’

Speaker

Suta Goswami

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Bhikṣāṭana

Shakti Dimension

Shakti Form: Durgā

Role: nurturing

Ritual Elements

Offering: naivedya

Characters & Entities

• Parvati
• Durga

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

It highlights the ideal of vairāgya (non-grasping): the true mendicant seeks only what is necessary and remains unattached, even when approaching the Divine Mother (Durgā/Pārvatī) herself.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

By showing reverence to Durgā (Śiva’s śakti) through humble bhikṣā, the verse points to Saguna devotion expressed as surrender and simplicity—an inner attitude that also supports Linga-worship as disciplined, ego-free offering.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

Practice restrained living and offering-centered devotion: take only what is needed, dedicate one’s actions to Śiva-Śakti, and support daily japa of the Pañcākṣarī (“Om Namaḥ Śivāya”) with a spirit of non-possessiveness.