Rig Veda 8.36.3 — Mandala 8, Sukta 36, Mantra 3

Sukta 8.36

Rishi: Not specified in the provided excerpt; likely Kāṇva-associated.

Devata: Indra (with Maruts)

Chandas: As in 8.36.1; requires verification

Samhita Patha (Devanagari)

ऊर्जा देवाँ अवस्योजसा त्वां पिबा सोमं मदाय कं शतक्रतो । यं ते भागमधारयन्विश्वाः सेहानः पृतना उरु ज्रयः समप्सुजिन्मरुत्वाँ इन्द्र सत्पते ॥

Transliteration

ūrjā́ devā́ṃ avasy ójasā tvāṃ píbā sómaṃ mádāya káṃ śatakrato | yáṃ te bhāgám ádhārayan víśvāḥ sehānáḥ pṛ́tanāḥ urú jráyaḥ sám apsu-jín marútvān índra sat-pate ||

Translation

Nhờ sự sung mãn (ūrjā) ngài nâng đỡ các thần; nhờ sức mạnh ngài là sự cứu trợ—hỡi Đấng trăm quyền (Śatakratu), hãy uống Soma để vào cơn hoan lạc thiêng. Với phần đã được đặt cho ngài, hãy khuất phục mọi trận chiến, giành lấy đà tiến rộng khắp và chiến thắng cả trong vực nước sâu; hỡi Indra, Chúa của Chân thật (Satpati), cùng với Maruts.

Word by Word

• ऊर्जा: with strength/with invigorating power
• ऊर्जा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: ऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक) < ऊर्ज् (बल/पोषण)

• देवान्: the gods
• देवान्: Karma
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अवस्यो: O helper/aid-giver (desirous of helping)
• अवस्यो: Sambodhana
• Type: Adjective (vocative epithet)
• Root: अवस् (प्रातिपदिक ‘सहाय/उपकार’); अवस्यु (इच्छुक) → अवस्यो (सम्बोधन)

• जसा: with might/force
• जसा: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: जस् (प्रातिपदिक ‘वेग/बल’)

• त्वाम्: you
• त्वाम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• पिब: drink!
• पिब: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पा (पिबति) ‘पान’

• सोमम्: Soma
• सोमम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• मदाय: for exhilaration/intoxication
• मदाय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: मद (प्रातिपदिक ‘उन्माद/हर्ष/मद’)

• कम्: whom/indeed (enclitic ‘kaṃ’)
• कम्: (अन्वय-निर्भर)
• Type: Pronoun (enclitic) / particle
• Root: क (सर्वनाम/प्रश्न/अनिर्दिष्ट)

• शतक्रतो: O hundred-powered/possessing a hundred stratagems
• शतक्रतो: Sambodhana
• Type: Noun (epithet)
• Root: शत-क्रतु (बहुव्रीहि प्रातिपदिक)

• यम्: which/whom
• यम्: Karma
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम)

• ते: of you/your
• ते: Sambandha (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• भागम्: share/portion
• भागम्: Karma
• Type: Noun
• Root: भाग (प्रातिपदिक)

• अधारयन्: they placed/established
• अधारयन्: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: धृ (धारणे) + अधि-

• विश्वाः: all (of them)
• विश्वाः: Kartā
• Type: Adjective used substantively
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• सेहानः: conquering/overpowering
• सेहानः: Kartā (with implied verb)
• Type: Participle (verbal adjective)
• Root: सह् (सहते) ‘सहन/विजय’ → सेह् (परिपूर्ण/परस्मै) ; सेहान (कृदन्त)

• पृतनाः: battles/hosts
• पृतनाः: Karma
• Type: Noun
• Root: पृतना (प्रातिपदिक ‘सेना/युद्ध’)

• उरु: wide/broad
• उरु: Karma (qualifier)
• Type: Adjective
• Root: उरु (प्रातिपदिक)

• ज्रयः: rush/impetuous onset
• ज्रयः: Karma (prob.)
• Type: Noun
• Root: ज्रय (प्रातिपदिक; ‘वेग/धावन/प्रेरणा’—Vedic)

• समप्सुजित्: victorious in the waters (or: in the midst of waters)
• समप्सुजित्: Kartā/Viśeṣaṇa
• Type: Adjective (compound epithet)
• Root: सम्-अप्सु-जित् (समास; √जि ‘जय’)

• मरुत्वान्: accompanied by the Maruts
• मरुत्वान्: Kartā/Viśeṣaṇa
• Type: Adjective
• Root: मरुत्वत् (प्रातिपदिक; ‘मरुत्-सहित’)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• सत्पते: O lord of the good/true (lord of the virtuous)
• सत्पते: Sambodhana
• Type: Noun (epithet)
• Root: सत्-पति (समास; ‘सत्’ + ‘पति’)