Rig Veda 2.30.9: Mandala 2, Sukta 30, Mantra 9

Sukta 2.30

Rishi: Gṛtsamada (Bhārgava)

Devata: Bṛhaspati

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

यो नः सनुत्य उत वा जिघत्नुरभिख्याय तं तिगितेन विध्य । बृहस्पत आयुधैर्जेषि शत्रून्द्रुहे रीषन्तं परि धेहि राजन् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 2.30.9

Transliteration

yó naḥ sánutya utá vā jighatnúr abhikhyā́ya táṃ tigiténa vidhya | bṛ́haspata ā́yudhair jéṣi śátrūn druhé ríṣantaṃ pári dhehi rājan ||

Translation

Kẻ nào lén áp sát chúng ta, hoặc là kẻ định đánh giết—đã nhận diện hắn rồi, hãy đâm hắn bằng mũi nhọn sắc. Hỡi Bṛhaspati, hãy dùng vũ khí của Ngài mà thắng các kẻ thù; hỡi Đấng Vương, hãy đặt một ranh giới bao quanh kẻ lừa trá gây hại.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: कर्तृ (सम्बन्धवाचकः) / यः-सम्बन्धः
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: to/for us; our
• नः: सम्प्रदान/सम्बन्ध (to/for us; our)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सनुत्य: from of old; formerly
• सनुत्य: अधिकरण (कालवाचक) / क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: सनु (अव्यय/उपसर्गार्थे ‘पुरा/पूर्वम्’)

• उत: and; also
• उत: समुच्चय/विकल्प-सूचक
• Type: Indeclinable
• Root: उत

• वा: or
• वा: विकल्प
• Type: Indeclinable
• Root: वा

• जिघत्नुः: a would-be slayer; one who seeks to strike/kill
• जिघत्नुः: कर्तृ (यः… जिघत्नुः) / विशेषणम्
• Type: Adjective (agent-noun)
• Root: हन् (धातु) → जिघत्नु- (कृदन्त-प्रातिपदिक, desiderative/iterative nuance)

• अभिख्याय: having identified/marked
• अभिख्याय: पूर्वकालिक-क्रिया (having recognized/marked)
• Type: Verbal indeclinable (gerund)
• Root: अभि-√ख्या (धातु) → अभिख्याय (क्त्वान्त अव्यय)

• तम्: him
• तम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• तिगितेन: with a sharp (weapon/arrow)
• तिगितेन: करण
• Type: Noun/Adjective
• Root: तिगित (प्रातिपदिक; ‘तीक्ष्ण/शर-सम्बद्ध’)

• विध्य: pierce! strike!
• विध्य: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √व्यध् (धातु ‘to pierce’)

• बृहस्पते: O Bṛhaspati
• बृहस्पते: सम्बोधन
• Type: Noun (deity name)
• Root: बृहस्पति (प्रातिपदिक)

• आयुधैः: with weapons
• आयुधैः: करण
• Type: Noun
• Root: आयुध (प्रातिपदिक)

• जेषि: conquer!
• जेषि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √जि (धातु ‘to conquer’)

• शत्रून्: enemies
• शत्रून्: कर्म
• Type: Noun
• Root: शत्रु (प्रातिपदिक)

• द्रुहे: in hostility; in treachery
• द्रुहे: अधिकरण (हेतौ/विषये) / ‘in treachery/hostility’
• Type: Noun
• Root: द्रुह् (प्रातिपदिक; ‘द्रोह/हानि’)

• रीषन्तम्: harming; injuring
• रीषन्तम्: कर्म (तम्… रीषन्तम्) / विशेषणम्
• Type: Adjective (present participle)
• Root: √रीष् (धातु ‘to injure, harm’) → रीषन्त् (वर्तमाने कृदन्त/शतृ)

• परि: around; all around
• परि: क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थ
• Type: Indeclinable (preverb) / particle
• Root: परि

• धेहि: place! set!
• धेहि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √धा (धातु ‘to place, put’)

• राजन्: O king
• राजन्: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)