HomeRig VedaMandala 1Sukta 164Mantra 7
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 1.164

Rishi: dīrghatamā aucathyaḥ
Devata: viśvedevāḥ (hidden step; cows and waters as illuminations)
Chandas: virāṭ-triṣṭubh

इह ब्रवीतु य ईमङ्ग वेदास्य वामस्य निहितं पदं वेः । शीर्ष्णः क्षीरं दुह्रते गावो अस्य वव्रिं वसाना उदकं पदापुः ॥

इ॒ह ब्र॑वीतु॒ य ई॑म॒ङ्ग वेदा॒स्य वा॒मस्य॒ निहि॑तं प॒दं वेः । शी॒र्ष्णः क्षी॒रं दु॑ह्रते॒ गावो॑ अस्य व॒व्रिं वसा॑ना उद॒कं प॒दापु॑: ॥

ihá bravītu yá ī́m aṅgá védāsyá vā́masya ní-hitaṃ padáṃ véḥ | śīrṣṇáḥ kṣīráṃ duhrate gā́vo asya vavríṃ vásānā udakáṃ padā́puḥ ||

Xin người biết thật sự hãy nói tại đây—về bước chân ẩn kín của Đấng Đáng Yêu, dấu vết được cất giấu ấy. Từ đỉnh đầu của Ngài, đàn bò vắt ra sữa; khoác lớp che phủ, chúng đã đến được nước nhờ bước chân ấy.

इ॒ह । ब्र॒वी॒तु॒ । यः । ई॒म् । अ॒ङ्ग । वेद॑ । अ॒स्य । वा॒मस्य॑ । निऽहि॑तम् । प॒दम् । वेरिति॒ वेः । शी॒र्ष्णः । क्षी॒रम् । दु॒ह्र॒ते॒ । गावः॑ । अ॒स्य॒ । व॒व्रिम् । वसा॑नाः । उ॒द॒कम् । प॒दा । अ॒पुः॒ ॥इह । ब्रवीतु । यः । ईम् । अङ्ग । वेद । अस्य । वामस्य । निहितम् । पदम् । वेरिति वेः । शीर्ष्णः । क्षीरम् । दुह्रते । गावः । अस्य । वव्रिम् । वसानाः । उदकम् । पदा । अपुः ॥iha | bravītu | yaḥ | īm | aṅga | veda | asya | vāmasya | ni-hitam | padam | veri tiveḥ | śīrṣṇaḥ | kṣīram | duhrate | gāvaḥ | asya | vavrim | vasānāḥ | udakam | padā | apuḥ

इहhere
इह:
अधिकारण
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
ब्रवीतुlet (him) speak
ब्रवीतु:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
यःwho
यः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ईम्indeed; just
ईम्:
(सम्बन्ध/उपपद)
TypeIndeclinable
Rootईम् (अव्यय)
अङ्गO! (particle of address/emphasis)
अङ्ग:
(सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootअङ्ग (निपात)
वेदknows
वेद:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
अस्यof this
अस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वामस्यof the wondrous/beautiful (one/thing)
वामस्य:
सम्बन्ध
TypeAdjective/Noun
Rootवाम (प्रातिपदिक)
निहितम्placed; deposited
निहितम्:
विशेषण
TypeParticiple
Rootनि-धा (धातु) → निहित (कृदन्त)
पदम्footprint; step; place
पदम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
वेःthou perceivest/knowest (Vedic form)
वेः:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootवी (धातु) / वा (धातु) (पदपाठे: वेः)
शीर्ष्णःof the head
शीर्ष्णः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootशीर्षन् (प्रातिपदिक)
क्षीरम्milk
क्षीरम्:
कर्म
TypeNoun
Rootक्षीर (प्रातिपदिक)
दुह्रते(two) milk
दुह्रते:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootदुह् (धातु)
गावःcows
गावः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
अस्यof him/of it
अस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वव्रिम्udder; (lit.) covering/enclosure (here: udder)
वव्रिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootवव्रि (प्रातिपदिक)
वसानाःwearing; being clothed (with)
वसानाः:
विशेषण (कर्तृ-सम्बन्धि)
TypeParticiple
Rootवस् (धातु) → वसान (कृदन्त)
उदकम्water
उदकम्:
कर्म
TypeNoun
Rootउदक (प्रातिपदिक)
पदापुःthey reached the place/step
पदापुः:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootपद्/पा (धातु) → पदापु (वैदिक संयुक्त-रूप)