Adhyaya 6

Verse 1

भीष्म उवाच । देवानां दानवानां च गंधर्वोरगरक्षसाम् । उत्पत्तिं विस्तरेणेमां गुरो ब्रूहि यथाविधि

Bhīṣma thưa rằng: Bạch Thầy tôn kính, xin Ngài theo đúng thứ tự mà giảng giải cho con một cách tường tận về nguồn gốc của chư Thiên, các Dānava, Gandharva, Nāga và Rākṣasa.

Verse 2

पुलस्त्य उवाच । संकल्पाद्दर्शनात्स्पर्शात्पूर्वेषां सृष्टिरुच्यते । दक्षात्प्राचेतसादूर्ध्वं सृष्टिर्मैथुनसंभवा

Pulastya nói: Sự tạo thành của các loài hữu tình thuở ban sơ được nói là phát sinh chỉ từ ý niệm, từ cái nhìn và từ sự chạm. Nhưng từ Dakṣa, con của Prācetas, trở đi, sự sinh thành diễn tiến do sự phối hợp nam nữ.

Verse 3

यथा ससर्ज चैवासौ तथैव शृणु कौरव । यदा तु सृजतस्तस्य देवर्षिगणपन्नगान्

Hỡi Kaurava, hãy nghe cũng theo đúng như vậy về cách Ngài đã tạo tác. Khi Ngài đang tạo ra các đoàn thể thánh hiền thiên giới và loài pannaga, tức giống rắn,

Verse 4

न वृद्धिमगमल्लोकस्तदा मैथुनयोगतः । दक्षः पुत्रसहस्राणि तदासिक्न्यामजीजनत्

Nhưng khi ấy thế gian chưa tăng trưởng do sự phối hợp nam nữ; vì vậy Dakṣa vào lúc đó đã sinh ra hàng ngàn người con trai nơi Asiknī.

Verse 5

तांस्तु दृष्ट्वा महाभागान्सिसृक्षून्विविधाः प्रजाः । नारदः प्राह हर्यश्वान्दक्षपुत्रान्समागतान्

Thấy các Haryaśva cao quý—những người con của Dakṣa tụ hội, khát khao sinh thành muôn loài—hiền thánh Nārada liền cất lời dạy bảo họ.

Verse 6

भुवः प्रमाणं सर्वं तु ज्ञात्वोर्द्धमध एव वा । ततः सृष्टिं विशेषेण कुरुध्वमृषिसत्तमाः

Sau khi thấu rõ trọn vẹn khuôn lượng của các cõi—dù ở trên hay ở dưới—hỡi các bậc ṛṣi tối thượng, hãy tiến hành công cuộc tạo hóa theo phép tắc riêng, rành mạch và điều hòa.

Verse 7

ते तु तद्वचनं श्रुत्वा प्रयाताः सर्वतोदिशम् । अद्यापि न निवर्त्तंते समुद्रादिव सिंधवः

Nghe lời ấy, họ liền ra đi khắp mọi phương; và cho đến nay vẫn chẳng trở về—như các dòng sông xuôi mãi về biển cả.

Verse 8

हर्यश्वेषु प्रणष्टेषु पुनर्दक्षः प्रजापतिः । वीरिण्यामेव पुत्राणां सहस्रमसृजत्प्रभुः

Khi các Haryaśva đã biến mất, Dakṣa—đấng Prajāpati uy nghi—lại một lần nữa sinh ra một ngàn người con nơi Vīriṇī.

Verse 9

शबलाश्वा नाम ते च समेताः सृष्टिकर्मणि । नारदोनुगतान्प्राह पुनस्तान्पूर्ववन्मुनिः

Những vị ấy mang danh Śabalāśvā, tụ hội để làm việc tạo hóa; rồi bậc hiền thánh lại nói với họ—những người theo Nārada—y như trước kia.

Verse 10

भुवः प्रमाणं सर्वं तु ज्ञात्वा भ्रातॄनथो पुनः । आगत्य च पुनः सृष्टिं करिष्यथ विशेषतः

Sau khi thấu rõ trọn vẹn mức độ và giới hạn của mọi cõi, ngươi sẽ lại trở về với các huynh đệ; rồi một lần nữa trở lại, ngươi sẽ thực hiện công cuộc tạo hóa mới, đặc biệt và tường tận.

Verse 11

तेपि तेनैव मार्गेण जग्मुर्भ्रात्रनुगास्तदा । ततः प्रभृति न भ्रातुः कनीयान्मार्गमिच्छति

Rồi họ cũng đi theo chính con đường ấy, theo bước người anh cả; từ đó về sau, người em không chọn lối đi trái nghịch với anh mình.

Verse 12

अन्वेष्टा दुःखमाप्नोति तेन तत्परिवर्जयेत् । ततस्तेष्वपि नष्टेषु षष्टिं कन्याः प्रजापतिः

Kẻ mải miết đi tìm sẽ gặp sầu khổ; vì thế nên tránh điều ấy. Rồi khi cả họ cũng đã diệt vong, Prajāpati đã sinh ra sáu mươi thiếu nữ.

Verse 13

वीरिण्यां जनयामास दक्षः प्राचेतसस्तदा । प्रादात्स दश धर्माय कश्यपाय त्रयोदश

Bấy giờ Dakṣa, con của Prācetas, sinh (các ái nữ) từ Vīriṇī; rồi ông gả mười vị cho Dharma và mười ba vị cho Kaśyapa.

Verse 14

विंशतिसप्त सोमाय चतस्रोरिष्टनेमिने । द्वे चैव भृगुपुत्राय द्वे कृशाश्वाय धीमते

Hai mươi bảy (ái nữ) được gả cho Soma; bốn cho Riṣṭanemi; hai cho con trai của Bhṛgu; và hai cho Kṛśāśva bậc trí.

Verse 15

द्वे चैवांगिरसे प्रादात्तासां नामानि विस्तरात् । शृणु त्वं देवमातॄणां प्रजाविस्तारमादितः

Và Ngài đã gả hai ái nữ cho Aṅgiras; danh xưng của các nàng ta sẽ thuật rõ từng bề. Nay hãy lắng nghe từ thuở ban đầu về sự khai triển dòng dõi của các Thánh Mẫu Thiên giới.

Verse 16

अरुंधती वसुर्जामिर्लम्बा भानुर्मरुत्वती । संकल्पा च मुहूर्ता च साध्या विश्वा च भामिनी

Arundhatī, Vasū, Jāmī, Lambā, Bhānu, Marutvatī, Saṅkalpā, Muhūrtā, Sādhyā, Viśvā và Bhāminī—đó là những danh hiệu được lần lượt xướng lên.

Verse 17

धर्मपत्न्यः समाख्यातास्तासां पुत्रान्निबोध मे । विश्वेदेवास्तु विश्वायाः साध्या साध्यानजीजनत्

Các hiền thê của Dharma đã được thuật qua; nay hãy nghe ta nói về các người con của họ. Từ Viśvā sinh ra các Viśvedevas, và từ Sādhyā sinh ra các Sādhyas.

Verse 18

मरुत्वत्यां मरुत्वंतो वसोस्तु वसवस्तथा । भानोस्तु भानवो जाता मूहूर्त्ताया मुहूर्तजाः

Từ Marutvatī sinh ra các Marutvats; từ Vasu sinh ra các Vasus. Từ Bhānu sinh ra các Bhānus; và từ Muhūrtā sinh ra các Muhūrtajas—những thần chủ trì các thời khắc cát tường.

Verse 19

लंबायां घोषनामानो नागवीथी तु जामिजा । पृथिवीतलसंभूतमरुंधत्यामजायत

Trong Lambā sinh một người con tên Ghoṣa; và từ Jāmī sinh ra Nāgavīthī. Từ Arundhatī sinh ra một vị xuất hiện trên mặt địa cầu.

Verse 20

संकल्पायास्तु संकल्पा वसु सृष्टिं निधारय । ज्योतिष्मतंश्च ये देवा व्यापकाः सर्वतोदिशम्

Hỡi Vasu, bằng năng lực của sankalpa (ý nguyện thiêng), hãy an lập sự tạo thành; và cũng hãy an lập các vị thần rực sáng, những đấng thấm khắp mọi phương, mọi nơi.

Verse 21

वसवस्ते समाख्यातास्तेषां नामानि मे शृणु । आपो ध्रुवश्च सोमश्च धरश्चैवानिलोनलः

Các Vasu đã được thuật cho ngươi; nay hãy nghe ta nói tên của họ: Āpa, Dhruva, Soma, Dhara, cùng Anila và Anala.

Verse 22

प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवोष्टौ प्रकीर्तिताः । आपस्य पुत्राश्चत्वारः श्रांतो वैतण्ड एव च

Pratyūṣa và Prabhāsa được tuyên xưng là thuộc tám Vasu. Lại còn nhắc đến bốn người con của Āpa—trong đó có Śrānta và Vaitaṇḍa.

Verse 23

अपि शांतो मुनिर्वभ्रुर्यज्ञरक्षाधिकारिणः । ध्रुवस्य कालः पुत्रस्तु वर्चाः सोमादजायत

Lại nữa, hiền triết Vabhru, tính tình an hòa, được bổ nhiệm làm người hộ trì các lễ yajña. Từ Dhruva sinh ra người con Kāla; và từ Soma sinh ra Varchā.

Verse 24

द्रविणो हव्यवाहश्च धर पुत्राविमौ स्मृतौ । कल्पांतस्थस्ततः प्राणो रमणः शिशिरोपि च

Draviṇa và Havyavāha được ghi nhớ là hai người con của Dhara. Kế đó còn có Prāṇa, Ramaṇa, và cả Śiśira—vị trụ lại cho đến tận cuối kalpa.

Verse 25

मनोहरो धवश्चाथ शिवो वाथ हरेः सुताः । शिवो मनोजवं पुत्रमविज्ञातगतिप्रदम्

Manohara và Dhava, cùng với Śiva—đều là các người con của Hari. Và Śiva có một người con tên Manojava, đấng ban con đường và nơi nương tựa vượt ngoài điều người đời hiểu biết.

Verse 26

अवाप चानलः पुत्रानग्निप्रायगुणांस्ततः । तत्र शाखो विशाखश्च निगमेषु स्वयंभुवः

Rồi Anala sinh được các người con mang phẩm tính tựa lửa. Trong số ấy, Śākha và Viśākha trở thành bậc uy quyền tự sinh (Svayambhū) trong các Nigama, tức kinh Veda.

Verse 27

अपत्यं कृत्तिकानां च कार्तिकेयस्ततः स्मृतः । प्रत्यूषस्य ऋभुः पुत्रो मुनिर्नामाथ देवलः

Kārtikeya được ghi nhớ như là hậu duệ của các Kṛttikā. Còn Devala, vị hiền triết mang danh ấy, là con của Ṛbhu—đấng sinh từ Pratyūṣa.

Verse 28

विश्वकर्मा प्रभासस्य पुत्रः शिल्पी प्रजापतिः । प्रासादभवनोद्यान प्रतिमा भूषणादिषु

Viśvakarmā, vị kiến trúc sư thần thánh—con của Prabhāsa—là bậc thợ cả trong hàng Prajāpati, tinh thông việc dựng cung điện, nhà cửa, vườn ngự, tôn tượng và đồ trang sức v.v.

Verse 29

तटाकारामकूपेषु त्रिदशानां च वर्द्धकिः । अजैकपादहिर्बुध्न्यो विरूपाक्षोथ रैवतः

Tại các bờ hồ, vườn tược và giếng nước, có Varddhaki của chư thiên trấn giữ; cùng với Ajaikapād, Ahirbudhnya, Virūpākṣa và Raivata.

Verse 30

हरश्च बहुरूपश्च त्र्यंबकश्च सुरेश्वरः । सावित्त्रश्च जयंतश्च पिनाकी चापराजितः

Ngài là Hara, Đấng đa hình; Tryambaka, Chúa tể chư thiên; Savitṛ; Jayanta; Đấng mang cung Pināka; và Đấng Bất Bại, Aparājita.

Verse 31

एते रुद्रास्समाख्याता एकादश गणेश्वराः । एतेषां मानसानां तु त्रिशूलवरधारिणाम्

Những vị này được tuyên xưng là mười một Rudra, các Gaṇeśvara—chúa tể đoàn chúng của Śiva. Về các bậc do tâm sinh, tay cầm tam xoa và ban ân phúc, ta sẽ nói tiếp về sau.

Verse 32

कोट्यश्चतुरशीतिस्तु तत्पुत्राश्चाक्षया मताः । दिक्षु सर्वासु ये रक्षां प्रकुर्वन्ति गणेश्वराः

Quả thật có đến tám mươi bốn koṭi, và con cháu của các vị ấy cũng được xem là vô tận; chính các Gaṇeśvara ấy hộ trì khắp mọi phương hướng.

Verse 33

एते वै पुत्रपौत्राश्च सुरभीगर्भसंभवाः । कश्यपस्य प्रवक्ष्यामि पुत्रपौत्रादि पत्निषु

Chính các vị này là con và cháu sinh từ thai tạng của Surabhī. Nay ta sẽ thuật về con, cháu và các đời tiếp theo, theo mối liên hệ với các phu nhân của Kaśyapa.

Verse 34

अदितिर्दितिर्दनुश्चैव अरिष्टा सुरसा तथा । सुरभिर्विनता चैव ताम्रा क्रोधवशा इरा

Aditi, Diti, Danu và cả Ariṣṭā; cũng vậy Surasā; Surabhī và Vinatā; cùng Tāmrā, Krodhavaśā và Irā.

Verse 35

कद्रू खसा मुनिस्तद्वत्तासु पुत्रान्निबोध मे । तुषिता नाम ये देवाश्चाक्षुषस्यांतरे मनोः

Kadru, Khasā và vị hiền sĩ ấy nữa—hãy nghe ta nói về các người con của họ. Trong Manvantara của Cākṣuṣa Manu, chư thiên mang danh Tuṣita đã hiện hữu.

Verse 36

वैवस्वतेंतरे चैव आदित्या द्वादश स्मृताः । इन्द्रो धाता भगस्त्वष्टा मित्त्रोऽथ वरुणोऽर्यमा

Và trong Manvantara của Vaivasvata cũng vậy, mười hai Āditya được ghi nhớ là: Indra, Dhātā, Bhaga, Tvaṣṭā, Mitra, Varuṇa và Aryamā.

Verse 37

विवस्वान्सविता पूषा अंशुमान्विष्णुरेव च । एते सहस्रकिरणा आदित्या दाद्वश स्मृताः

Vivasvān, Savitā, Pūṣā, Aṁśumān và cả Viṣṇu—đó là những vị được ghi nhớ trong mười hai Āditya, bậc có ngàn tia sáng.

Verse 38

मारीचात्कश्यपाज्जाताः पुत्त्रास्तेऽदितिनंदनाः । कृशाश्वस्य ऋषेः पुत्रा देवप्रहरणाः स्मृताः

Sinh từ Marīci và Kaśyapa, những người con ấy—làm hoan hỷ Aditi—được ghi nhớ; còn các con của hiền sĩ Kṛśāśva được gọi là Devapraharaṇa, tức những vũ khí thiêng của chư thiên.

Verse 39

एते देवगणास्तात प्रतिमन्वंतरेषु च । उत्पद्यंते विलीयंते कल्पेकल्पे तथैव च

Hỡi người thân yêu, các hội chúng chư thiên này sinh khởi rồi tan hoại trong mỗi Manvantara; và cũng như thế, trong mỗi Kalpa, hết lần này đến lần khác.

Verse 40

दितिः पुत्रद्वयं लेभे कश्यपादिति नः श्रुतम् । हिरण्यकशिपुं चैव हिरण्याक्षं तथैव च

Chúng tôi đã được nghe rằng Diti sinh hai người con với Kaśyapa, ấy là Hiraṇyakaśipu và Hiraṇyākṣa.

Verse 41

हिरण्यकशिपोस्तद्वज्जातं पुत्रचतुष्टयम् । प्रह्लादश्चानुह्लादश्च संह्लादोह्लाद एव च

Cũng vậy, Hiraṇyakaśipu có bốn người con: Prahlāda, Anuhlāda, Saṃhlāda và Hlāda.

Verse 42

प्रह्लादपुत्रा आयुष्मान्शिबिर्बाष्कलिरेव च । विरोचनश्चतुर्थस्तु स बलिं पुत्रमाप्तवान्

Các con của Prahlāda là Āyuṣmān, Śibi và Bāṣkali; người thứ tư là Virocana, và vị ấy sinh được con trai tên Bali.

Verse 43

बलेः पुत्रशतं त्वासीद्बाणज्येष्ठं ततो नृप । धृतराष्ट्रस्तथासूर्य्यो विवस्वानंशुतापनः

Muôn tâu Đại vương, Bali có một trăm người con, trong đó Bāṇa là trưởng tử. (Trong số ấy có) Dhṛtarāṣṭra, Sūrya, Vivasvān và Aṁśutāpana.

Verse 44

निकुम्भनामा गुर्वक्षः कुक्षिर्भौमोथ भीषणः । एवमन्ये तु बहवो बाणोज्येष्ठो गुणाधिकः

Có người tên Nikumbha; (người khác) Gurvakṣa; Kukṣi; Bhauma; rồi Bhīṣaṇa. Như vậy còn nhiều vị nữa—Bāṇa là trưởng tử và trổi vượt về đức hạnh.

Verse 45

बाणस्सहस्रबाहुस्तु सर्वास्त्रगुणसंयुतः । तपसा तोषितो यस्य पुरे वसति शूलधृत्

Bāṇa, bậc nghìn tay, đầy đủ công đức của mọi loại vũ khí; nhờ khổ hạnh khiến Đấng cầm Tam-xoa là Śiva hoan hỷ, nên ngài cư trú trong thành của mình.

Verse 46

महाकालत्वमगमत्सार्थ्यं यस्य पिनाकिनः । हिरण्याक्षस्य पुत्रोभूदंधको नामनामतः

Ngài đạt đến địa vị Mahākāla, trở thành bạn đồng hành xứng đáng của Pinākin (Śiva). Hiraṇyākṣa có một người con trai, tên là Andhaka.

Verse 47

भूतसंतापनश्चैव महानागस्तथैव च । एतेभ्यः पुत्रपौत्राणां कोटयः सप्तसप्ततिः

Lại có Bhūtasaṃtāpana, và cũng có Mahānāga. Từ họ, số con và cháu lên đến bảy mươi bảy koṭi.

Verse 48

महाबला महाकाया नानारूपा महौजसः । दनुः पुत्रशतं लेभे कश्यपाद्वरदर्पितम्

Danu—mạnh mẽ, thân hình vĩ đại, muôn dạng hình tướng, rực rỡ oai quang—nhờ uy lực của ân phúc đã ban, đã được từ Kaśyapa một trăm người con.

Verse 49

विप्रचित्तिः प्रधानोभूदेषां मध्ये महाबलः । द्विरष्टमूर्द्धा शकुनिस्तथा शंकुशिरोधरः

Trong số họ, Vipracitti hùng mạnh trở thành bậc đứng đầu; và còn có Dviraṣṭamūrdhā, Śakunī, cùng Śaṅkuśirodhara.

Verse 50

अयोमुखः शंबरश्च कपिलो वामनस्तथा । मरीचिर्मागधश्चैव हरिर्गजशिरास्तथा

Ayomukha và Śambara; Kapila và Vāmana; Marīci và Māgadha; cùng Hari và Gajaśiras nữa—đó là những danh xưng đang được lần lượt xướng lên.

Verse 51

निद्राधरश्च केतुश्च केतुवीर्यः शतक्रतुः । इन्द्रमित्रग्रहश्चैव वज्रनाभस्तथैव च

Và (còn có) Nidrādhara, Ketu, Ketuvīrya, Śatakratu; lại có Indramitragraha, và cũng có Vajranābha.

Verse 52

एकवस्त्रो महाबाहुर्वज्राक्षस्तारकस्तथा । असिलोमा पुलोमा च विकुर्वाणो महासुरः

Có Ekavastra, bậc đại lực với cánh tay hùng mạnh; lại có Vajrākṣa và Tāraka; cùng Asilomā và Pulomā—và cả Vikurvāṇa, một đại asura.

Verse 53

स्वर्भानुर्वृषपर्वा च एवमाद्या दनोस्सुताः । स्वर्भानोः सुप्रभा कन्या शची चैव पुलोमजा

Svarbhānu và Vṛṣaparvā, cùng những vị khác như thế—đều là các con trai của Danu. Từ Svarbhānu sinh ra thiếu nữ Suprabhā, và Śacī sinh từ Pulomā.

Verse 54

उपदानवी मयस्यासीत्तथा मंदोदरी कुहूः । शर्मिष्ठा सुंदरी चैव चंडा च वृषपर्वणः

Upadānavī là hiền thê của Maya; lại có Mandodarī và Kuhū; cùng Śarmiṣṭhā, Sundarī và Caṇḍā—đều là các ái nữ của Vṛṣaparvan.

Verse 55

पुलोमा कालका चैव वैश्वनरसुते उभे । बह्वपत्यो महासत्वो मारीचस्य परिग्रहः

Pulomā và Kālakā—hai ái nữ của Vaiśvānara—đã trở thành hiền thê của đại hiền triết Mārīci, bậc đại hùng lực, và được ban phúc có nhiều con cháu.

Verse 56

तयोः षष्टिसहस्राणि दानवानां पुराभवन् । पौलोमान्कालखंजांश्च मारीचोजनयत्पुरा

Từ hai vị ấy, thuở xa xưa đã phát sinh sáu vạn Dānavas; và từ lâu Mārīci cũng sinh ra các dòng Pauloma cùng Kālakhañja.

Verse 57

अवध्या ये नराणां वै हिरण्यपुरवासिनः । चतुर्मुखाल्लब्धवरा ये हता विजयेन तु

Những cư dân Hiraṇyapura, vốn thật sự bất khả sát đối với loài người và đã được ban ân huệ từ Phạm Thiên bốn mặt—chính họ vẫn bị Vijaya giết diệt.

Verse 58

विप्रचित्तिः सिंहिकायां नव पुत्रानजीजनत् । हिरण्यकशिपोर्येवै भागिनेयास्त्रयोदश

Vipracitti sinh với Siṁhikā chín người con trai; các con ấy là mười ba người cháu trai của Hiraṇyakaśipu.

Verse 59

कंसः शंखश्च राजेन्द्र नलो वातापिरेव च । इल्वलो नमुचिश्चैव खसृमश्चांजनस्तथा

Tâu đấng vương giả, Kaṁsa và Śaṅkha, Nala và Vātāpi; Ilvala và Namuci, cùng Khasṛma và Añjana—đó là những danh xưng được liệt kê.

Verse 60

नरकः कालनाभश्च परमाणुस्तथैव च । कल्पवीर्यश्च विख्यातो दनुवंशविवर्द्धनः

Naraka, Kālanābha, và cũng vậy Paramāṇu; cùng Kalpavīrya lừng danh—kẻ làm hưng thịnh dòng dõi Danu.

Verse 61

संह्लादस्य तु दैत्यस्य निवातकवचाः कुले । अवध्याः सर्वदेवानां गंधर्वोरगराक्षसाम्

Trong dòng dõi Daitya Saṁhlāda sinh ra Nivātakavaca—bất khả sát đối với mọi chư thiên, cùng Gandharva, Nāga và Rākṣasa.

Verse 62

ये हता बलमाश्रित्य अर्जुनेन रणाजिरे । षट्कन्या जनयामास ताम्रा मारीचवीर्यतः

Những kẻ nương sức mình mà bị Arjuna hạ sát nơi chiến địa; Tāmrā, nhờ dũng lực của Marīci, đã sinh ra sáu người con gái.

Verse 63

शुकीं श्येनीं च भासीं च सुगृध्रीं गृध्रिकां शुचिम् । शुकी शुकानुलूकांश्च जनयामास धर्मतः

Śukī, theo đúng dharma, sinh ra Śukī, Śyenī, Bhāsī, Sugṛdhrī, Gṛdhrikā và Śuci thanh tịnh; và Śukī cũng sinh ra loài vẹt cùng loài cú.

Verse 64

श्येनी श्येनांश्च भासी च कुररानप्यजीजनत् । गृध्री गृध्रान्सुगृध्री च पारावतविहंगमान्

Śyenī sinh ra các loài chim ưng; Bhāsī cũng sinh ra loài kurara. Gṛdhrī sinh ra các loài kền kền, còn Su-gṛdhrī sinh ra chim bồ câu và muôn loài điểu khác.

Verse 65

हंस सारस कारंड प्लवान्शुचिरजीजनत् । एते ताम्रासुताः प्रोक्ता विनताया निशामय

Hamsa (thiên nga), sārasā (hạc), kāraṇḍa (chim nước), plava (chim nước nổi), và chim śuci-rajī—đều được tuyên xưng là các con của Tāmra. Hỡi Vinatā, hãy lắng nghe.

Verse 66

गरुडः पतगश्रेष्ठोऽरुणश्चेशः पतत्रिणाम् । सौदामिनी तथा कन्या येयं नभसि विश्रुता

Garuḍa là bậc tối thượng trong loài chim, còn Aruṇa là chúa tể của muôn loài có cánh; cũng vậy, Saudāminī là thiếu nữ lừng danh, tiếng tăm vang khắp trời cao.

Verse 67

संपातिश्च जटायुश्च अरुणस्य सुतावुभौ । संपातिपुत्रो बभ्रुश्च शीघ्रगश्चातिविश्रुतः

Sampāti và Jaṭāyu, cả hai đều là con của Aruṇa. Con của Sampāti là Babhru, và Śīghraga—bậc lừng danh tột bậc—cũng được nhắc đến.

Verse 68

जटायोः कर्णिकारश्च शतगामी च विश्रुतौ । तेषामसंख्यमभवत्पक्षिणां पुत्रपौत्रकम्

Jaṭāyu có (các con) Karṇikāra và Śatagāmī lừng danh; từ họ phát sinh dòng dõi loài chim vô lượng—con và cháu nối nhau không kể xiết.

Verse 69

सुरसायां सहस्रं तु सर्पाणामभवत्पुरा । सहस्रशिरसां कद्रूः सहस्रं प्राप सुव्रता

Thuở xưa, Surasā sinh ra một nghìn loài rắn; và Kadrū đức hạnh—mẹ của những loài nhiều mào nhiều đầu—cũng được một nghìn như vậy.

Verse 70

प्रधानास्तेषु विख्याता ष्षड्विंशतिररिन्दम । शेषवासुकिकर्कोट शंखैरावतकंबलाः

Trong số ấy, hỡi bậc hàng phục kẻ thù, có hai mươi sáu Nāga được tôn xưng là bậc chủ—Śeṣa, Vāsuki, Karkoṭa, Śaṅkha, Airāvata và Kambala.

Verse 71

धनंजय महानील पद्माश्वतर तक्षकाः । एलापत्र महापद्म धृतराष्ट्र बलाहकाः

Dhanaṃjaya, Mahānīla, Padmāśvatara và Takṣaka; Elāpatra, Mahāpadma, Dhṛtarāṣṭra và Balāhaka—đó là danh xưng của các Nāga.

Verse 72

शंखपाल महाशंख पुष्पदंष्ट्रं शुभाननाः । शंखरोमा च नहुषो रमणः पणिनस्तथा

Śaṅkhapāla, Mahāśaṅkha, Puṣpadaṃṣṭra, Śubhānana; Śaṅkharomā, Nahuṣa, Ramaṇa và Paṇin—cùng các vị khác nữa.

Verse 73

कपिलो दुर्मुखश्चापि पतंजलिमुखास्तथा । एषामनंतमभवत्सर्वेषां पुत्रपौत्रकम्

Kapila, Durmukha và các vị đứng đầu bởi Patañjali; từ tất cả những vị ấy, Ananta trở thành cội nguồn dòng dõi, hiện thành con và cháu.

Verse 74

प्रायशो यत्पुरादग्धं जनमेजयमंदिरे । रक्षोगणं क्रोधवशा सुनामानमजीजनत्

Trong điện/giảng đường tế lễ của Janamejaya, những kẻ xưa kia đã bị thiêu đốt, vì bị cơn giận chi phối, đã sinh ra một đoàn Rākṣasa và tạo nên một kẻ mang danh Sunāman.

Verse 75

दंष्ट्रिणां नियुतं तेषां भीमसेनादगात्क्षयम् । दंष्ट्रि गोमायु काकादीन्महिषीर्गोवराङ्गनाः

Vô số loài hữu nha ấy đã gặp diệt vong dưới tay Bhīmasena; và kẻ hữu nha kia cũng sát hại cả gomāyu (chó rừng), quạ và các loài tương tự—cùng với trâu cái, bò và những phụ nữ thuộc cộng đồng mục đồng (gopa).

Verse 76

सुरभिर्जनयामास कश्यपात्त्त्रितयं पुरा । मुनिर्मुनीनां च गणं गणमप्सरसां तथा

Thuở xưa, Surabhī đã sinh từ Kaśyapa một bộ ba; và (bà) còn sinh ra một vị muni, một đoàn thể các muni, và cũng vậy, một đoàn thể các Apsarā.

Verse 77

तथा किन्नरगंधर्वानरिष्टा जनयद्बहून् । तृणवृक्षलता गुल्ममिरा सर्वमजीजनतत्

Cũng vậy, Ariṣṭā sinh ra nhiều Kinnara và Gandharva; còn Irā thì làm phát sinh hết thảy—cỏ, cây, dây leo và bụi rậm.

Verse 78

खसा तु यक्षरक्षांसि जनयामास कोटिशः । एते कश्यपदायादाः शतशोथ सहस्रशः

Khasā quả thật sinh ra vô số triệu Yakṣa và Rākṣasa. Họ đều là hậu duệ của Kaśyapa—từng trăm, từng nghìn lớp lớp.

Verse 79

एष मन्वंतरे भीष्म सर्गः स्वारोचिषे स्मृतः । ततस्त्वेकोनपंचाशन्मरुतः कश्यपाद्दितिः । जनयामास धर्मज्ञ सर्वानमरवल्लभान्

Hỡi Bhīṣma, bản tường thuật về sự sáng tạo này được ghi nhớ là thuộc Svārociṣa Manvantara. Sau đó, hỡi bậc am tường dharma, Diti do Kaśyapa đã sinh ra bốn mươi chín Marut—tất thảy đều được các bậc bất tử yêu mến.