The Determination of the Extent of the Sacred Field and Related Matters (Kurukṣetra Māhātmya)

Verse 1

अथ कुरुक्षेत्रमाहात्म्यं प्रारभ्यते । मोहिन्युवाच । वसो कृपालो धर्मज्ञ त्वया बहुविदा मम । तीर्थराजस्य माहात्म्यं प्रयागस्य निरूपितम् ॥ १ ॥

Nay bắt đầu phần tán dương Kurukṣetra. Mohinī thưa: “Ôi Vasu, bậc từ mẫn và am tường dharma—ngài đã dùng nhiều cách mà giảng cho thiếp về sự vĩ đại của Prayāga, vua của các thánh địa (tīrtha).”

Verse 2

यत्सर्वतीर्थमुख्येषु कुरुक्षेत्रं शुभावहम् । पावनं सर्वलोकानां तन्ममाचक्ष्व सांप्रतम् ॥ २ ॥

Trong các thánh địa tối thượng, Kurukṣetra được nói là nơi cát tường và là đấng tẩy tịnh cho mọi cõi—xin hãy nói cho thiếp về nơi ấy ngay bây giờ.

Verse 3

वसुरुवाच । श्रृणु मोहिनि वक्ष्यामि कुरुक्षेत्रं सुपुण्यदम् । यत्र गत्वा नरः स्नात्वा सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ ३ ॥

Vasu nói: “Hãy lắng nghe, ô Mohinī. Ta sẽ thuật về Kurukṣetra, thánh địa tối thượng đầy công đức; ai đến đó và tắm gội thì được giải thoát khỏi mọi tội lỗi.”

Verse 4

तत्र तीर्थान्यनेकानि सेवितानि मुनीश्वरैः । तान्यहं तेऽभिधास्यामि श्रृण्वतां मुक्तिदानि च ॥ ४ ॥

Tại đó có vô số thánh địa hành hương (tīrtha) đã được các bậc đại hiền thường lui tới và tôn kính. Nay ta sẽ kể cho nàng nghe về chúng—những tīrtha ban giải thoát ngay cả cho người chỉ nghe danh và sự tích.

Verse 5

ब्रह्मज्ञानं गयाश्राद्धं गोग्रहे मरणं तथा । वासः पुंसां कुरुक्षेत्रे मुक्तिरुक्ता चतुर्विधा ॥ ५ ॥

Chứng ngộ Brahman, làm lễ śrāddha cho tổ tiên tại Gayā, chết trong nơi nuôi bò (gogṛha), và cư trú tại Kurukṣetra—bốn điều ấy được tuyên dạy là bốn con đường đưa con người đến giải thoát.

Verse 6

सरस्वतीदृषद्वत्योर्देवनद्योर्यदंतरम् । तं देवसेवितं देशं ब्रह्मावर्तं प्रचक्षते ॥ ६ ॥

Vùng đất nằm giữa hai dòng sông thiêng Sarasvatī và Dṛṣadvatī được gọi là Brahmāvarta—miền đất được chư thiên tôn kính và thường lui tới.

Verse 7

दूरस्थोऽपि कुरुक्षेत्रे गच्छामि च वसाम्यहम् । एवं यः सततं ब्रूयात्सोऽपि पापैः प्रमुच्यते ॥ ७ ॥

“Dẫu ta ở xa, ta vẫn đi đến Kurukṣetra và cư ngụ nơi ấy. Ai thường xuyên nói như vậy cũng được giải thoát khỏi tội lỗi.”

Verse 8

तत्र वै यो वसेद्धीरः सरस्वत्यास्तटे स्थितः । तस्य ज्ञानं ब्रह्ममयं भविष्यति न संशयः ॥ ८ ॥

Ai kiên định và hiền trí, cư trú nơi ấy trên bờ sông Sarasvatī—tri kiến của người ấy sẽ thấm nhuần Phạm (Brahman); điều này không còn nghi ngờ.

Verse 9

देवता ऋषयः सिद्धाः सेवंते कुरुजांगलम् । तस्य संसेवनाद्देवि ब्रह्म चात्मनि पश्यति ॥ ९ ॥

Chư thiên, các ṛṣi và các bậc siddha thường lui tới Kurujāṅgala. Ôi Nữ Thần, nhờ chí thành nương tựa thánh địa ấy, người ta thấy Phạm (Brahman) ngay trong tự ngã của mình.

Verse 10

मोहिन्युवाच । कुरुक्षेत्रं द्विजश्रेष्ठ सर्वतीर्थाधिकं कथम् । तन्मे विस्तरतो ब्रूहि त्वामहं शरणं गता ॥ १० ॥

Mohinī thưa: “Ôi bậc tối thắng trong hàng nhị sinh, vì sao Kurukṣetra vượt trội mọi thánh địa hành hương? Xin nói cho tôi tường tận; tôi đã đến nương tựa nơi ngài.”

Verse 11

वसुरुवाच । श्रृणु भद्रे प्रवक्ष्यामि कुरुक्षेत्रं महाफलम् । यथा जातं नृणां पापदहनं ब्रह्मणः प्रियम् ॥ ११ ॥

Vasu đáp: “Hãy lắng nghe, ô người cát tường; ta sẽ giảng về Kurukṣetra, thánh địa ban quả lớn—nó đã sinh khởi thế nào, thiêu đốt tội lỗi của loài người ra sao, và vì sao được Phạm Thiên (Brahmā) yêu quý.”

Verse 12

आद्यं ब्रह्मसरः पुण्यं तत्र स्थाने समुद्गतम् । ततो रामह्रदो जातः कुरुक्षेत्रं ततः परम् ॥ १२ ॥

Trước hết, ngay tại nơi ấy, hồ thiêng Brahma-saras đã hiện khởi. Từ đó sinh ra ao mang tên Rāma-hrada, rồi tiếp theo là Kurukṣetra—thánh địa tối thượng.

Verse 13

सरः संनिहितं तच्च ब्रह्मणा निर्मितं पुरा । अथैषा ब्रह्मणो वेदी दिशमंतरतः स्थिता ॥ १३ ॥

Hồ thiêng ấy ở ngay gần đây, do Phạm Thiên (Brahmā) tạo dựng từ thuở xa xưa. Và tại đây cũng có bàn tế (vedī) của Phạm Thiên, đặt ở phương trung gian giữa các phương hướng.

Verse 14

ब्रह्मणात्र तपस्तप्तं सृष्टिकामेन मोहिनि । स्थितिकामेन हरिणा तपस्तप्तं च चक्रिणा ॥ १४ ॥

Ôi Mohinī, đấng mê hoặc! Tại đây Phạm Thiên đã tu khổ hạnh, mong cầu sự sáng tạo. Và Hari, Đấng mang đĩa thần (cakra), cũng tu khổ hạnh, mong cầu sự gìn giữ các thế giới.

Verse 15

सरः प्रवेशात्संप्राप्तं स्थाणुत्वं शंभुनापि च । पितुर्वधाच्च तप्तेन पशुरामेण भामिनि ॥ १५ ॥

Ôi giai nhân! Ngay cả Śambhu (Śiva) cũng đạt trạng thái sthāṇutva—bất động như cột trụ—khi bước vào hồ thiêng ấy. Và Paraśurāma, bị thiêu đốt bởi khổ hạnh sau khi giết cha mình, cũng đến đó và được an ủi, tích tụ công đức.

Verse 16

अब्रह्मण्यक्षत्रवधाद्ये च रक्तह्रदाः कृताः । तद्रक्तेन तु संतर्प्य कृतवांस्तत्र वै तपः ॥ १६ ॥

Và những vũng nước đỏ như máu được tạo thành từ cuộc sát hại các Kṣatriya—chính với dòng máu ấy, ngài làm cho nơi ấy được thỏa mãn, rồi thực hành khổ hạnh tại đó.

Verse 17

रामतीर्थं ततः ख्यातं संजातं पापनाशनम् । मार्कंडेयेन मुनिना संतप्तं परमं तपः ॥ १७ ॥

Rồi sau đó, bến thiêng ấy được biết đến với danh xưng Rāma-tīrtha, phát sinh như đấng tiêu trừ tội lỗi. Tại đó, hiền thánh Mārkaṇḍeya đã thực hành khổ hạnh tối thượng, vô cùng nghiêm mật.

Verse 18

यत्र तत्र समायाता प्लक्षजाता सरस्वती । सा सभाज्य स्तुता तेन मुनिना धार्मिकेण ह ॥ १८ ॥

Từ nơi này sang nơi khác, nữ thần Sarasvatī—sinh từ cây Plakṣa—đã đến. Vị hiền thánh công chính ấy kính cẩn nghênh tiếp, tôn vinh và ca ngợi Ngài.

Verse 19

सरः संनिहितं प्लाव्यं पश्चिमां प्रस्थितां दिशम् । कुरुणा तु ततः कृष्टं यावत्क्षेत्रं समंततः ॥ १९ ॥

Sau khi làm tràn đầy hồ nước gần đó, dòng nước chảy về phương tây. Rồi người Kuru cày xới và canh tác khắp bốn phía, cho đến tận ranh giới toàn cánh đồng.

Verse 20

पंचयोजनविस्तारं दयासत्यक्षमोद्गमम् । स्यमंतपंचकं तावत्कुरुक्षेत्रमुदाहृतम् ॥ २० ॥

Kurukṣetra, còn gọi là Syamantapañcaka, được nói là rộng năm do-tuần; và là nguồn thiêng nơi lòng từ bi, sự chân thật và đức khoan dung phát sinh.

Verse 21

अत्र स्नाता नरा देवि लभंते पुण्यमक्षयम् । मृता विमानमारुह्य ब्रह्मलोकं व्रजंति च ॥ २१ ॥

Ôi Nữ Thần, những ai tắm gội nơi đây sẽ được phước đức bất hoại; và khi mạng chung, họ lên cỗ xe trời và cũng đi đến Brahmaloka.

Verse 22

उपवासश्च दानं च होमो जप्यं सुरार्चनम् । अक्षयत्वं प्रयांत्येव नात्र कार्या विचारणा ॥ २२ ॥

Chay tịnh (upavāsa), bố thí (dāna), tế lửa (homa), trì tụng (japa) và thờ phụng chư thiên—nhất định đưa đến phước đức bất hoại; ở đây không cần nghi ngờ hay bàn luận thêm.

Verse 23

ब्रह्मवेद्यां कुरुक्षेत्रे ये मृतास्तेऽपुनर्भवाः । ग्रहनक्षत्रताराणां कालेन पतनाद्भयम् ॥ २३ ॥

Những ai chết tại Kurukṣetra, thánh địa gọi là Brahmavedyā, thì không còn trở lại vòng tái sinh nữa. Ngay cả các hành tinh, các túc (lunar mansions) và các vì sao cũng mang nỗi sợ, vì theo dòng thời gian chúng cũng phải suy tàn và rơi rụng.

Verse 24

कुरुक्षेत्रे मृतानां तु न भूयः पतनं भवेत् । देवर्षिसिद्धगंधर्वास्तत्सरः सेवनोत्सुकाः ॥ २४ ॥

Đối với những người chết tại Kurukṣetra thì sẽ không còn sự sa đọa lần nữa. Các Devarṣi, các Siddha và các Gandharva đều khát khao lui tới, phụng sự và thường xuyên viếng thăm hồ thiêng ấy.

Verse 25

यत्र नित्यं स्थिता देवि रंतुकं नामतस्ततः । तस्य क्षेत्रस्य रक्षार्थं विष्णुना स्थापिताः पुरा ॥ २५ ॥

Ôi Nữ Thần, vì Người hằng ngự tại đó nên nơi ấy được gọi là Rantuka. Và để hộ trì thánh địa ấy, thuở xưa chính đức Viṣṇu đã thiết lập các vị hộ vệ.

Verse 26

यक्षः सुचंद्रः सूर्यश्च वासुकिः शंबुकर्णकः । विद्याधरः सुकेशी च राक्षसाः स्थापिताः शुभे ॥ २६ ॥

Tại nơi cát tường ấy, Yakṣa tên Sucandra, một vị gọi là Sūrya, Vāsuki, Śaṃbukarṇaka, vị Vidyādhara và Sukeśī—những Rākṣasa này đã được an trí đúng phép.

Verse 27

सभृत्यैस्तेऽष्टसाहस्रैर्द्धनुर्बाणधरैः सदा । रक्षंति च कुरुक्षेत्रं वारयंति च पापिनः ॥ २७ ॥

Cùng với tùy tùng của mình, tám nghìn cung thủ luôn mang cung tên, không ngừng hộ vệ Kurukṣetra và ngăn kẻ tội lỗi đến gần.

Verse 28

रंतुकं तु समासाद्य क्षामयित्वा पुनः पुनः । ततः स्नात्वा सरस्वत्यां यक्षं दृष्ट्वा प्रणम्य च ॥ २८ ॥

Bấy giờ, ông đến gần Rantuka và nhiều lần cầu xin tha thứ. Sau đó, ông tắm gội trong sông Sarasvatī; rồi khi thấy vị Yakṣa, ông cúi đầu đảnh lễ với lòng tôn kính.

Verse 29

पुष्पं धूपं च नैवेद्यं कृत्वैतद्वाक्यमुच्चरेत् । तव प्रसादाद्यक्षेन्द्र वनानि सरितस्तथा ॥ २९ ॥

Sau khi dâng hoa, hương và lễ vật (naivedya), người ấy nên tụng lời này: “Nhờ ân phúc của Ngài, ô Chúa tể các Yakṣa, xin cho rừng núi và các dòng sông cũng được thuận lành, hưng thịnh.”

Verse 30

भ्रमतो मम तीर्थानि मा विघ्नं जायतां नमः । इति प्रसाद्ययक्षेशं यात्रां सम्यक् समाचरेत् ॥ ३० ॥

“Khi con lang thang đến các tīrtha linh thiêng, xin đừng để chướng ngại phát sinh—xin đảnh lễ!” Nói vậy để làm đẹp lòng Chúa tể các Yakṣa, rồi người ấy nên thực hiện cuộc hành hương đúng đắn, theo thứ tự nghi lễ.

Verse 31

वनानां चापि तीर्थानां सरितामपि मोहिनि । यो नरः कुरुते यात्रां कुरुक्षेत्रस्य पुण्यदाम् ॥ ३१ ॥

Ô nàng mê hoặc, người nào thực hiện cuộc hành hương đến Kurukṣetra—đấng ban công đức—thì người ấy nhận được quả lành của các rừng thiêng, các bến thánh (tīrtha) và cả những dòng sông linh thiêng nữa.

Verse 32

न तस्य न्यूनता काचिदिह लोके परत्र च ॥ ३२ ॥

Đối với người ấy, không hề có sự thiếu hụt nào—dù ở đời này hay đời sau.

Verse 33

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे बृहदुपाख्याने उत्तरभागे वसुमोहिनीसंवादे कुरुक्षेत्रमाहात्म्ये क्षेत्रप्रमाणादिनिरूपणं नाम । चतुष्षष्टितमोऽध्यायः ॥ ६४ ॥

Như vậy kết thúc chương thứ sáu mươi bốn, mang tên “Sự xác định phạm vi của Thánh địa và các vấn đề liên hệ,” trong Kurukṣetra Māhātmya, thuộc cuộc đối thoại giữa Vasu và Mohinī, ở phần Uttara-bhāga của Bṛhan-Nāradīya Purāṇa (Đại truyện).