Shloka 31

The Account of Mohinī

Mohinī-upākhyāna

Devanagari script

मोहिनीप्रीतये मुग्धः स्वयं चक्रे नमस्क्रियाम् । कार्ये महति संप्राप्ते ह्यसाध्ये भुवनत्रये ॥ ३१ ॥

Transliteration

mohinīprītaye mugdhaḥ svayaṃ cakre namaskriyām | kārye mahati saṃprāpte hyasādhye bhuvanatraye || 31 ||

Translation

Vì mê đắm và u mê, chính ngài đã tự mình đảnh lễ để làm vừa lòng Mohinī—đúng lúc một đại sự phát sinh, bị xem là không thể thành tựu trong cả ba cõi.

Word by Word

• मोहिनी-प्रीतये: for Mohinī’s pleasure
• मोहिनी-प्रीतये: Sampradana (सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: मोहिनी (प्रातिपदिक) + प्रीति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘मोहिन्याः प्रीतिः’/‘for Mohinī’s pleasure’)

• मुग्धः: bewildered / infatuated
• मुग्धः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: मुग्ध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of Brahmā)

• स्वयम्: himself
• स्वयम्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: स्वयम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण

• चक्रे: performed
• चक्रे: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• नमस्-क्रियाम्: act of salutation
• नमस्-क्रियाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: नमस् (प्रातिपदिक) + क्रिया (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (‘नमसः क्रिया’)

• कार्ये: in/when the task
• कार्ये: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कार्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन

• महति: great
• महति: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण कार्यस्य

• संप्राप्ते: having come about
• संप्राप्ते: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + प्र + आप् (धातु) → संप्राप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण कार्यस्य (‘having arisen/occurred’)

• हि: indeed / for
• हि: Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (emphasis/causal)

• असाध्ये: impossible (to accomplish)
• असाध्ये: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: असाध्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण कार्यस्य

• भुवन-त्रये: in the three worlds
• भुवन-त्रये: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: भुवन (प्रातिपदिक) + त्रय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समास (‘three worlds’)

Speaker

Suta (narrating Purāṇic account)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta (wonder)

Secondary Rasa: bhayanaka (fear)

Characters & Entities

• Mohini
• Bhuvana-traya (the three worlds)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It shows how fascination (moha) can drive a person to acts of reverence for the sake of pleasing an attractive power, especially when facing a seemingly impossible crisis—highlighting the need for discernment alongside devotion.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

The verse presents namaskāra (obeisance) as a potent devotional act, but it also warns that devotion becomes spiritually unstable when motivated by delusion and personal infatuation rather than clear God-centered bhakti.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Ritually, it reflects the basic dhārmic practice of namaskriyā (formal salutation) used in pūjā and vrata contexts; no specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa or Jyotiṣa) is explicitly taught in this verse.