Shloka 7
Chapter 84: Brahmā’s Counsel on Tāraka, the Search for Agni, and the Genesis of Skanda
Kārttikeya
ऋषीणामुत्तमं धीमान् कृष्णद्वैपायनं शुक: । अभिवाद्याह्विककृतः शुचि: प्रयतमानस:
Bhīṣma uvāca: Ṛṣīṇām uttamaṁ dhīmān Kṛṣṇadvaipāyanaṁ Śukaḥ | abhivādyāhvikakṛtaḥ śuciḥ prayatamānasaḥ, niṣpāpa nareśa! asmin viṣaye ’haṁ te purāṇaṁ vṛttāntaṁ śrāvayiṣyāmi | ekadā paramabuddhimān Śukadevaḥ nityakarmaṇo ’nuṣṭhānaṁ kṛtvā pavitraḥ śuddhacitto bhūtvā pitaram—ṛṣīṇām uttamaṁ Śrī-Kṛṣṇadvaipāyanaṁ Vyāsaṁ, yaḥ lokasya bhūta-bhaviṣyaṁ pratyakṣaṁ paśyati—praṇamya papraccha: “pitāḥ! sarveṣu yajñeṣu kaḥ yajñaḥ śreṣṭhatamaḥ dṛśyate?”
Bhīṣma nói: “Hỡi đức vua vô tội, ta sẽ thuật cho ngài một chuyện xưa về việc này. Thuở nọ, bậc trí tuệ siêu việt Śukadeva—sau khi hoàn tất các nghi lễ hằng ngày, trở nên thanh tịnh và giữ tâm điều phục—đến gần phụ thân mình, hiền triết tối thượng Kṛṣṇadvaipāyana Vyāsa, người được nói là thấy rõ điều đã qua và điều sẽ đến trong thế gian. Sau khi đảnh lễ, Śuka hỏi: ‘Thưa cha, trong mọi tế lễ, tế lễ nào được xem là tối thượng?’”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse frames dharma as something to be approached through disciplined practice (daily rites, purity of mind) and humble inquiry to a qualified teacher; it prepares the ground for evaluating which forms of yajña (sacred duty/sacrifice) are truly ‘highest’ in ethical and spiritual terms.
Bhishma tells the king he will recount an ancient episode: Śukadeva, after completing his daily observances, respectfully bows to his father Vyāsa and asks a doctrinal question—among all sacrifices, which is considered the श्रेष्ठतम (highest).