Shloka 45
दानफलप्रकरणम् — उपानहदानं, तिलदानं, भूमिदानं, गोदानं, अन्नदानं च
Gifts and Their Stated Results: Footwear, Sesame, Land, Cows, and Food
स कुलीन: स पुरुष: स बन्धु: स च पुण्यकृत् । स दाता स च विक्रान्तो यो ददाति वसुन्धराम्,जो पृथ्वीका दान करता है, वही कुलीन, वही पुरुष, वही बन्धु, वही पुण्यात्मा, वही दाता और वही पराक्रमी है
sa kulīnaḥ sa puruṣaḥ sa bandhuḥ sa ca puṇyakṛt | sa dātā sa ca vikrānto yo dadāti vasundharām ||
Bhishma tuyên bố rằng: người hiến tặng đất đai—tức thực hành đại thí tối thượng là bố thí ruộng đất—mới thật là kẻ cao quý về dòng dõi, thật là bậc trượng phu xứng đáng, thật là thân quyến trong tinh thần, thật là người tạo công đức. Chỉ người ấy mới đáng được gọi là bậc thí chủ chân chính và là người dũng mãnh, bởi hành vi này kết tinh lòng hào hiệp cao nhất và ý chí kiên định trong dharma.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that the highest form of generosity is the gift of land (vasundharā-dāna). One who can renounce such a foundational possession is praised as truly noble, meritorious, and courageous—because the act requires both ethical commitment and inner strength.
In the Anushasana Parva’s teachings on dharma and gifts (dāna), Bhishma is instructing about the greatness of particular donations. Here he extols land-giving as a supreme act that confers exceptional moral stature on the donor.