Shloka 20
Dāyavibhāga (Inheritance Apportionment) and Household Precedence — Dialogue of Yudhiṣṭhira and Bhīṣma
पाणिग्रहीता चान्य: स्यात् कस्य भार्या पितामह | तत्त्वं जिज्ञासमानानां चक्षुर्भवतु नो भवान्
yudhiṣṭhira uvāca |
pāṇigrahītā cānyaḥ syāt kasya bhāryā pitāmaha |
tattvaṃ jijñāsamānānāṃ cakṣur bhavatu no bhavān ||
Yudhiṣṭhira thưa: “Bạch Tổ phụ, nếu một người xác lập hôn sự bằng cách nộp sính lễ, người khác xác lập bằng lời hứa nộp, người thứ ba muốn cướp nàng bằng vũ lực, người thứ tư tìm cách mua chuộc thân tộc nàng bằng của cải đặc biệt, còn người thứ năm đã làm lễ nắm tay trong hôn phối—thì theo dharma, nàng ấy phải được xem là vợ của ai? Chúng con đang cầu biết chân lý; xin Người làm mắt cho chúng con.”
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse frames a dharma-inquiry: when multiple competing claims arise—payment, promise, coercion, bribing relatives, and the completed hand-taking rite—one must determine legitimacy not by power or wealth but by the true legal-ethical principle (tattva) as explained by an authoritative elder.
In the Anuśāsana Parva’s instruction section, Yudhiṣṭhira asks Bhīṣma to adjudicate a complex marriage dispute involving several suitors with different kinds of claims, requesting clear guidance on whose wife the girl is considered according to dharma.