Shloka 77
Chapter 2: Sudarśana Upākhyāna — Atithi-Dharma and the Conquest of Mṛtyu
Gṛhastha-Vrata
उटजात् तु ततस्तस्मान्निश्लक्राम स वै द्विज: । वपुषा द्यां च भूमिं च व्याप्य वायुरिवोद्यत:
uṭajāt tu tataḥ tasmān niṣkrāma sa vai dvijaḥ | vapuṣā dyāṃ ca bhūmiṃ ca vyāpya vāyur ivodyataḥ ||
Bhishma nói: Rồi vị Bà-la-môn ấy bước ra khỏi am thất. Mở rộng thân hình, ông như bao trùm cả đất lẫn trời, đứng sẵn như ngọn gió đang chuyển động—một hình tượng của uy lực khổ hạnh, báo hiệu sự tự chủ nội tâm và tầm vươn phi thường của dharma được rèn luyện.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the idea that disciplined dharma and tapas can confer extraordinary presence and capability; the wind-like pervasion symbolizes inner mastery expressed outwardly as spiritual potency.
A brahmin leaves his hermitage hut and, by expanding his form, appears to fill earth and sky—an evocative description indicating a supernatural or yogic manifestation.