Adhyaya 22

Verse 1

हेतुनिरूपणं नामैकविंशो ऽध्यायः श्रीकृष्ण उवाच / या लक्ष्मणा पूर्वसर्गे खगेन्द्र पुत्री ह्यभूद्वह्निवेदस्य वेत्तुः / सुलक्षणैः संयुतत्वाद्यतः सा सुलक्ष्मणेति प्रथिता खगेन्द्र

“Chương mang tên ‘Khảo sát về Nhân’ (chương thứ hai mươi mốt),” Śrī Kṛṣṇa phán: Trong một chu kỳ tạo hóa trước, hỡi Chúa Tể loài chim, có một nữ nhân tên Lakṣmaṇā, con gái của Garuḍa, và là hiền thê của bậc thông tri Veda của Lửa (Agni). Vì được trang nghiêm bởi những tướng mạo cát tường tuyệt hảo, nàng được xưng tụng, hỡi Garuḍa, với danh hiệu “Su-lakṣmaṇā” (người có tướng tốt).

Verse 2

यथा लक्ष्मीर्लक्षणैः सा सुपूर्णा यथा हरिर्लक्षणैर्वै सुपूर्णः / यथा वायुर्लक्षणैः पूर्ण एव यथा गायत्री लक्षणैः सा सुपूर्णा

Như Lakṣmī viên mãn với các tướng cát tường của mình, như Hari (Viṣṇu) thật sự trọn đủ những đặc tính thần linh; như Vāyu đầy đủ các phẩm tính định danh, thì Gāyatrī cũng vậy—hoàn toàn viên mãn trong các tướng và đức tính của mình.

Verse 3

यथा रुद्राद्या लक्षणैर्वै प्रपूर्णा रुद्रादिल्लक्ष्मणा चैव पूर्णा / गुणेनैवं धर्मतः किञ्चिदेव तथानुसंधानाद्व्रियते नाम चापि

Như Rudra và các vị thần khác được nhận biết trọn vẹn bởi những dấu hiệu riêng biệt của mình, và quả thật đầy đủ các tướng bắt đầu từ Rudra; cũng vậy, một hữu thể được định rõ—ít nhất phần nào—bởi phẩm chất và bởi dharma; và nhờ sự quán sát, truy cứu liên tục, ngay cả “danh” (bản danh, căn tính) cũng được xác định.

Verse 4

तस्मा दाहुर्लक्ष्मणेत्येव सर्वे तल्लक्षणं शृणु चादौ खगेन्द्र / नारायणे पूर्णगुणे रमेशे द्वात्रिंशत्संख्यानि सुलक्षणानि

Vì thế, tất cả đều gọi chúng là “lakṣaṇa” (các tướng). Hỡi Chúa Tể loài chim (Garuḍa), trước hết hãy nghe về những đặc tướng ấy: nơi Nārāyaṇa—Đấng viên mãn mọi đức hạnh, Chúa của Ramā (Lakṣmī)—có ba mươi hai tướng cát tường.

Verse 5

संत्येव पक्षीन्द्र वदाम्यनु क्रमान्मत्तः श्रुत्वा मोक्षमाप्नोति नित्यम् / यः सप्तपादः षण्णवत्यङ्गुलोङ्गश्चतुर्हस्तः पुरुषस्तीक्ष्णदन्तः

Quả thật các tướng ấy đều có, hỡi Chúa tể loài chim; ta sẽ lần lượt nói theo thứ tự. Ai nghe từ ta thì thường hằng đạt giải thoát. Có một người dữ tợn: cao bảy thước, thân dài chín mươi sáu đốt ngón tay, bốn tay, răng sắc nhọn.

Verse 6

य एतत्सर्वं मिलितं चैकमेव हरेर्विष्णोर्लक्षणं चाहुरार्याः / मुखं स्त्रिग्धं वर्तुलं पुष्टिरूपं द्वितीयं तल्लक्षणं चाहुरार्याः

Các bậc hiền thánh nói rằng khi mọi đặc điểm ấy hội đủ thành một thể, đó chính là tướng phân biệt của Hari—Viṣṇu. Lại nói rằng gương mặt phải nhẵn mịn, sáng bóng, tròn đầy và sung mãn; ấy được gọi là dấu tướng thứ hai.

Verse 7

हनुर्यस्यानुन्नतं चास्ति वीन्द्र तल्लक्षणं प्राहुरार्यास्तृतीयम् / यद्दन्ता वै तीक्ष्णसूक्ष्माश्च संति तल्लक्षणं चाहुरार्याश्चतुर्थम्

Hỡi bậc tối thượng trong loài chim (Garuda), các bậc hiền thánh tuyên rằng đây là dấu tướng thứ ba: hàm không nhô cao. Và họ tuyên rằng đây là dấu tướng thứ tư: răng thật sắc và nhỏ mịn.

Verse 8

यस्याधरे रक्तिमा त्वस्ति वीन्द्र तल्लक्षणं पञ्चमं चाहुरार्याः / यस्य हस्ता अतिरक्ताः खगेन्द्र तल्लक्षणं प्राहुरार्याश्च पष्ठम्

Hỡi bậc tối thượng trong loài chim (Garuda), các hiền triết tuyên đây là dấu tướng thứ năm: môi dưới có sắc đỏ. Và, hỡi Chúa tể loài chim, các bậc hiền triết lại công bố đây là dấu tướng thứ sáu: đôi tay đỏ thắm khác thường.

Verse 9

यस्मिन्नखाः संति रक्ताः सुशोभास्तल्लक्षणं सप्तमं चाहुरार्याः / यस्मिन्कपोले रक्तिमा त्वस्ति वीन्द्र तल्लक्षणं ह्यष्टमं प्राहुरार्या

Các bậc trí giả tuyên đây là dấu tướng thứ bảy: móng tay đỏ và sáng đẹp. Và, hỡi bậc tối thượng trong loài chim (Garuda), khi đôi má ửng hồng đỏ thắm, các bậc cao quý công bố đó là dấu tướng thứ tám.

Verse 10

यस्मिन्करे शङ्खचक्रादिरेखा वर्तन्ते तन्नवमं प्राहुरार्याः / यस्यो दरं तन्तुरूपं सुपुष्टं वलित्रयैरङ्कितं सुंदरं च

Các bậc hiền thánh tuyên rằng tướng thứ chín, tối thắng, là bàn tay có những đường chỉ hiện như ốc tù và, bánh xe (chakra) và các điềm lành khác. Phước thay người có bụng nở nang vững chắc như sợi dây bện, đẹp đẽ, được ghi dấu bởi ba nếp gấp.

Verse 11

तल्लक्षणं दशमं प्राहुरार्या एकादशं निम्ननाभिं तदाहुः / ऊरुद्वयं यस्य च मांसलं वै तल्लक्षणं द्वादशं प्राहुरार्याः

Các bậc thánh hiền nói đó là tướng thứ mười; tướng thứ mười một là người có rốn lõm sâu. Và người có đôi đùi đầy đặn, nhiều thịt—các bậc hiền thánh tuyên đó là tướng thứ mười hai.

Verse 12

कटिर्हि दीर्घा पृथुलास्ति यस्य त्रयोदशं लक्ष्म तदाहुरार्याः / यस्यास्ति मुष्को सुपरिष्ठितो वै चतुर्दशं लक्ष्म तदाहुरार्याः

Người nào có eo/hông dài và rộng—các bậc cao quý nói đó là tướng thứ mười ba. Và người nào có tinh hoàn đặt ngay ngắn, đúng vị trí—các bậc cao quý quả quyết đó là tướng thứ mười bốn.

Verse 13

समुन्नतं शिश्रमथो हि लक्ष्म यस्यास्ति तत् पञ्चदशं वदन्ति / सुताम्रकं पादतलं खगेन्द्र तल्लक्षणं षोडशं प्राहुरार्याः

Các bậc cao quý nói tướng cát tường thứ mười lăm là cơ quan sinh dục được nâng cao, cân xứng và đẹp đẽ. Và, ôi Chúa Tể loài Chim (Garuda), tướng thứ mười sáu mà các bậc cao quý truyền dạy là lòng bàn chân ánh đỏ đồng dịu nhẹ.

Verse 14

निम्नौ च गुल्फौ सप्तदशं तदाहुर्ग्री वारूपं प्राहुरष्टादशं च / एकोनविंशं त्वक्षिपद्मं सुरक्तं प्राहुर्बाहुं जानु विंशं तथैव

Họ nói tướng thứ mười bảy là phần thấp và các mắt cá chân; tướng thứ mười tám là cổ và dáng vẻ. Tướng thứ mười chín là đôi mắt như hoa sen, đỏ thắm; và cũng vậy, tướng thứ hai mươi là cánh tay và đầu gối.

Verse 15

विस्तीर्णोरश्चैकविंशं तदाहुः सिंहास्कन्धं द्व्युत्तरं विंशमाहुः / त्रयोविंशं सूक्ष्ममास्यं तदाहुश्चतुर्विशं सुप्रसन्ने च दृष्टी

Họ nói tướng cát tường thứ hai mươi mốt là lồng ngực rộng; tướng thứ hai mươi là bờ vai như sư tử. Tướng thứ hai mươi ba là gương mặt tinh nhã, cân xứng; tướng thứ hai mươi bốn là ánh nhìn an tịnh, rạng ngời vẻ hoan hỷ thanh lương.

Verse 16

ह्रस्वं लिङ्गं मार्दवं चापि वीन्द्र तल्लक्षणं पञ्चविंशं वदन्ति / समौ च पादौ कटिजानु चोरू षड्विंशमाहुश्च समे च जङ्घे

Hỡi bậc tối thắng trong loài chim (Garuda), họ gọi tướng thứ hai mươi lăm là bộ phận sinh dục nhỏ và thân thể mềm mại. Tướng thứ hai mươi sáu là bàn chân cân đều; hông, gối và đùi cũng cân xứng; ống chân (cẳng chân) lại ngay thẳng, đồng đều.

Verse 17

समानहस्तौ समकर्णौ मिलित्वा द्वात्रिंशत्कं लक्षणं प्राहुरार्याः / द्वात्रिंशत्कं लक्षणं वै मुकुन्दे द्वात्रिंशत्कं लक्षणं वै रमायाम्

Khi đôi tay cân bằng và đôi tai đối xứng, các bậc Thánh hiền tuyên nói đó là bộ ba mươi hai tướng cát tường. Quả thật, ba mươi hai tướng ấy có nơi Mukunda (Viṣṇu), và chính ba mươi hai tướng ấy cũng có nơi Ramā (Lakṣmī).

Verse 18

द्वात्रिंशत्कं लक्षणं ब्रह्मणोपि तद्भारत्याः प्रवदन्त्येव सत्यम् / तथा च शङ्का सममेव चक्रिणेत्येवं सदामा कुरु निर्णयं ब्रुवे

Bộ ba mươi hai tướng ấy cũng được Brahmā và Bhāratī (Sarasvatī) tuyên nói là chân thật. Dẫu vậy, hỡi Cakrin (Đấng mang Luân), mối nghi vẫn còn ngang nhau; vì thế, hỡi Sadāmā, hãy định quyết cho rõ—ta sẽ nói ra.

Verse 19

एकस्य वै लक्षणस्यापि विष्णोर्लक्ष्मीरन्तं नैव सम्यक् प्रपेदे / अतोनन्तैर्लक्षणैः संयुतं च हरिं चाहुर्लक्षणज्ञाः सदैव

Ngay cả Lakṣmī cũng không thể thấu đến tận cùng chỉ một đặc tính của Viṣṇu. Vì thế, những bậc am tường tướng đức luôn tuyên xưng rằng Hari được trang nghiêm bởi vô lượng phẩm tính.

Verse 20

जानाति लक्ष्मीर्लक्षणं वायुरूपे स्वापेक्षया ह्यतिरिक्तं खगेन्द्र / स्वलक्षणापेक्षया भारती तु शतैर्गुणैरधिका वेधसोपि

Hỡi Khagendra (Garuda), Lakṣmī nhận ra dấu hiệu đặc thù trong hình thái của Vāyu là vượt trội hơn dấu hiệu của chính mình; và Bhāratī (Sarasvatī), khi so theo bản tính định danh của mình, thì cao quý gấp trăm lần—thậm chí hơn cả Vedhas (Phạm Thiên).

Verse 21

खगेन्द्र तस्माल्लक्षणे साम्यचित्तं विश्वादीनां सर्वदा मा कुरुष्व / अष्टाविंशतिं प्राहू रुद्रादिकानां भ्रूनेत्रयोर्लक्षणेनैव हीनाः

Hỡi chúa loài chim, vì thế chớ bao giờ cho rằng các Viśva và những nhóm khác đều giống hệt nhau chỉ dựa vào dấu hiệu bề ngoài. Người ta nói rằng trong hàng Rudra và các loại hữu tình liên hệ, có hai mươi tám vị—chính theo tiêu chuẩn ấy—bị thiếu dấu hiệu nơi lông mày và con mắt (thứ ba).

Verse 22

अलक्षणं मन्यते यद्धि तस्य दुर्लक्षणं नैव तच्चिन्तनीयम् / अष्टाविंशतिं लक्षणं वै हरस्य न भारतीवच्चिन्तनीयं खगेन्द्र

Hỡi Khagendra, điều mà ai đó tưởng là “dấu hiệu” của Ngài, kỳ thực lại là vô tướng; vì vậy chớ nên quán tưởng bất cứ “dấu” nào thấp kém hay khiếm khuyết về Ngài. Quả thật, hai mươi tám tướng của Hari phải được quán niệm như đối tượng thiêng liêng—không chỉ là lời nói hay thi ca (Bhāratī), mà là pháp môn thiền quán.

Verse 23

अतो हरः क्रोधरूपी सदैव तयोरभावात्सत्यमुक्तं तथैतत् / अतो द्वयं नास्ति रुद्रे खगेन्द्र शिश्रोदरे किञ्चिदाधिक्यमस्ति

Vì thế Hara (Rudra) luôn mang bản tính phẫn nộ; và do hai phẩm tính ấy vắng mặt nơi ngài, lời đã nói quả thật là chân thật. Bởi vậy, hỡi vua loài chim, nơi Rudra không có nhị nguyên; chỉ riêng về linga và bụng thì được nói là có chút phần trội hơn (nổi bật).

Verse 24

सप्ताधिकैर्विशतिलक्षणैस्तु समायुताः स्वस्त्रियो लक्ष्मणाद्याः / षड्वविंशत्या लक्षणैश्चापि युक्ता वारुण्याद्या पञ्चविंशैश्च चन्द्रः

Những nữ nhân như Lakṣmaṇā và các vị khác được mô tả là đầy đủ hơn hai mươi tướng tốt lành trên thân. Vāruṇī và các vị khác được nói là có hai mươi sáu tướng như vậy; còn Candra (Mặt Trăng) được mô tả là có hai mươi lăm tướng.

Verse 25

अर्थश्चतुर्विंशतिभिश्चैव युक्तो नासावायोर्द्व्यधिका विंशतिश्च लक्षणैश्चैकविंशत्या शची युक्ता न संशयः

Artha được đầy đủ hai mươi bốn phẩm tính; hai lỗ mũi và khí sinh mệnh (vāyu) mang hai mươi hai dấu hiệu; còn Śacī được trang nghiêm bởi hai mươi mốt tướng lành—điều ấy không còn nghi ngờ.

Verse 26

प्रवाहा विंशकैर्युक्ता यम एकोनविंशकैः / पाश्यष्टादशभिर्युक्तो दशसप्तयुतो ऽनलः

Phần gọi là Pravāhā tương ứng với hai mươi (đơn vị). Yama tương ứng với mười chín. Pāśyā tương ứng với mười tám; và Anala tương ứng với mười bảy.

Verse 27

वैवस्वतः षोडशभिमित्रः पञ्चदशैर्युतः / चत्रुर्विंशैस्तु धनपः पावकस्तु त्रयोदशैः

Vaivasvata (Yama) đi cùng mười sáu; Mitra kết hợp với mười lăm. Dhanapa (Kubera) tương ứng với hai mươi bốn; còn Pāvaka (Agni) tương ứng với mười ba.

Verse 28

गङ्गा द्वादशभिर्युक्ता बुध एकादशैर्युतः / शनिस्तु दशसंख्याकैः पुष्करो नवभिर्युतः

Sông thánh Gaṅgā tương ứng với mười hai (đơn vị); Budha (Thủy tinh) với mười một; Śani (Thổ tinh) với mười; và Puṣkara, thánh địa tīrtha, với chín.

Verse 29

अष्टभिश्चैव संयुक्ताः सप्तभिः पितरस्तथा

Cũng vậy, các Pitṛs—những bậc Tổ phụ—được nói là được sắp đặt theo tám nhóm, và cũng theo bảy nhóm.

Verse 30

षड्भिश्च देवगन्धर्वाः पञ्चभिस्तदनन्तराः / चतुर्भैः क्षितिपाः प्रोक्तास्त्रिभिरन्ये च संयुताः

Các Deva-Gandharva được nói là đầy đủ sáu (đức tính). Những kẻ theo sau họ có năm. Các bậc vua chúa cai trị đất (kṣitipā) được mô tả có bốn, còn những hạng khác thì hợp với ba.

Verse 31

उदरे किञ्चिदाधिक्ये ह्रस्वे पादे च कर्णयोः / शिखाधिक्यं विना विप्र भार्यायां च शिवस्य च

Hỡi brāhmaṇa, bụng hơi đầy đặn, bàn chân và đôi tai hơi ngắn—nhưng không có sự quá mức nơi chỏm tóc (śikhā)—được nói là những dấu hiệu nơi người vợ, và cũng nơi Śiva.

Verse 32

लक्ष्मणायां पञ्च दोषाः शिरोगुल्फादिकं विना / नाभ्याधिक्ये सहैवाष्टौ दोषाः संत्यतिवाहिके

Trong các tướng trạng (lakṣaṇa) của thân thể, có năm điều khiếm khuyết—không kể những điều liên hệ đến đầu, mắt cá và các phần tương tự. Nhưng khi rốn quá lộ (nhô bất thường), thì cùng với các điều ấy thành tám khiếm khuyết; tình trạng ấy được gọi là ‘ativāhika’ (một sự khổ nạn trầm trọng).

Verse 33

जङ्घाधिक्ये सहैवाष्टौ दोषाः शच्याः सदा स्मृताः / एवमेव हि दोषाश्चाप्यूहनीयाः खगेश्वर

Hỡi Khageśvara, khi ống chân/cẳng chân nhô quá mức, thì tám điều khiếm khuyết được truyền thống luôn ghi nhớ là được chỉ ra; cũng như vậy, các khiếm khuyết khác nữa cũng nên được suy ra từ các tướng trạng của thân thể.

Verse 34

दुर्लक्षणैः सदा वीन्द्र संश्रुतैस्तत्त्वविद्भवेत् / महोदरो लंबनाभिरीषामात्रोग्रदंष्ट्रकः

Hỡi bậc tối thắng trong loài chim, nhờ kính cẩn ghi nhận những dấu hiệu xấu ấy luôn hiện hữu, người ta trở thành kẻ biết chân lý: bụng to, rốn trễ xuống, và nanh dữ—dẫu thân hình chỉ ở mức vừa phải.

Verse 35

अन्धकूपगभीराक्षो लंबकर्णौष्ठनासिकः / लंबगुल्फो वक्रपादः कुनखी श्यावदन्तकः

Mắt hắn trũng sâu như giếng tối; tai, môi và mũi hắn chảy dài xuống. Mắt cá chân hắn dài ra, bàn chân cong vẹo; móng tay dị dạng và răng đen xỉn.

Verse 36

दीर्घजङ्घो दीर्घशिश्रस्त्वेकाण्डश्चैकनासिकः / रक्तश्मश्रू रक्तरोमा वक्रास्यः संप्रकीर्तितः

Hắn được mô tả có cẳng chân dài và bộ phận sinh dục kéo dài; chỉ có một tinh hoàn và một lỗ mũi; râu đỏ và lông trên người đỏ hoe; cùng cái miệng méo mó dị dạng.

Verse 37

दग्धपर्व तसंकाशो रक्तपृष्ठः कलिः स्मृतः / अलोमांसो ऽलोमशिरा रक्तगण्डकपोलकः

Kali được mô tả là kẻ có các khớp xương như bị đốt cháy, lưng đỏ như máu; da thịt và đầu trọc lóc không lông tóc, với đôi má và gò má nhuốm màu đỏ máu.

Verse 38

ललाटे पाण्डुता नित्यं वामस्कन्धे करे खग / क्रूरदृष्टिर्दृष्टिपादस्तथा वै घर्घरस्वरः

Nếu trán luôn nhợt nhạt, chim đậu lên vai trái hoặc tay trái, ánh nhìn trở nên hung dữ, đôi mắt như sụp xuống và giọng nói trở nên khàn đặc - đó thực sự là những điềm báo.

Verse 39

अत्याशी चातिपानश्च स्तनौ शुष्कफलोपमौ / ऊरौ नवाञ्जिकारोमः तथा पृष्ठे च मस्तके

Kẻ ăn uống quá độ - ngực kẻ đó trở nên như trái cây khô héo; và lông đen như than chì mới xuất hiện trên đùi, cũng như trên lưng và đầu.

Verse 40

ललाटे त्रीणि दीर्घे तु समे द्वौ संप्रकीर्तितौ / सर्पाकारस्तु यो मत्स्यस्तस्य शिश्रे प्रकीर्तितः

Trên trán, ba vạch dài được nói là cát tường; hai vạch đều nhau cũng được tán dương. Và dấu hình cá giống dáng rắn được tuyên là dấu ở nơi dương vật của người ấy.

Verse 41

पादत्राणोपमो मत्स्यो रसनाग्रे प्रकीर्तितः / शिश्राकारश्च यो मत्स्यो गुदे तस्य प्रशस्यते

Dấu hình cá giống chiếc dép được nói là cát tường ở đầu lưỡi; và dấu hình cá giống dương vật được xem là đặc biệt đáng khen khi thấy ở hậu môn.

Verse 42

वृश्चिकाकारमत्स्यस्तु पदोस्तस्य प्रशस्यते / श्वाकारश्चापि मत्स्यो वै मुखे तस्य प्रकीर्तितः

Dấu hình cá giống bọ cạp được khen ngợi khi hiện ở bàn chân; và dấu hình cá giống chó được nói là ở trên khuôn mặt người ấy.

Verse 43

हस्ते तु बहुरेखाः स्युर्लोम नासापुटे स्मृतम् / अतिदीर्घं तु चाङ्गुष्ठं कनिष्ठं चातिदीर्घकम्

Nếu trên bàn tay có nhiều đường chỉ, và thấy lông trong lỗ mũi, và nếu ngón cái quá dài cùng ngón út cũng quá dài—đó là những tướng trạng thân thể được mô tả để xét đoán tính nết và vận mệnh của một người.

Verse 44

दुर्लक्षणं त्वे वमादि कलावस्ति ह्यनेकशः / सुलक्षणान्यनेकानि मयि संति खगेश्वर

Ôi chúa tể loài chim (Garuda), nơi ngài có nhiều phần mang tướng bất tường—như ở phía trái và những điều tương tự; nhưng nơi ta cũng có nhiều tướng cát tường.

Verse 45

द्वात्रिंशल्लक्षणं विष्णोर्ब्रह्माद्यापेक्षयैव तत् / सहाभिप्राय गर्भेण ब्रह्मणोक्तं तव प्रभो

Ba mươi hai tướng của đức Viṣṇu quả chỉ được hiểu trọn khi đối chiếu với Phạm Thiên (Brahmā) và các chư thiên khác. Ôi Đấng Chủ Tể, Phạm Thiên đã tuyên thuyết điều ấy với Ngài, hàm chứa ý chỉ sâu xa ngay trong lời nói.

Verse 46

ब्रह्मोक्तस्य मयोक्तस्य विरोधो नास्ति सत्तम / मयोक्तस्यैव स व्यासः कंबुग्रीवः प्रदर्श्यते

Hỡi bậc thiện đức tối thượng, không hề có mâu thuẫn giữa lời Phạm Thiên đã nói và lời ta đã nói. Quả thật, Vyāsa—người có cổ như vỏ ốc—được chỉ bày là chính vị tuyên dương điều ta đã truyền dạy.

Verse 47

रक्ताधरं रक्त तालु चैकीकृत्य मयोदितम् / अतो विरोधो नास्त्येव तथा ज्ञानात्प्रतीयते

Ta đã nói bằng cách hợp nhất hai cách diễn đạt “môi đỏ” và “vòm miệng đỏ” thành một lời. Vì thế quả không có mâu thuẫn; nhờ chánh tri mà điều ấy được nhận biết.

Verse 48

सप्ताधिकैर्विंशतिलक्षणैस्तु समायुता याः स्त्रियो लक्ष्मणाद्याः

Những người nữ được đầy đủ hai mươi tướng, lại thêm bảy dấu hiệu nữa, khởi từ các nét cát tường, được nói là mang tướng phúc lành.

Verse 49

भगे नेत्रे च हस्ते च स्तने कुक्षौ तथैव च / भारत्यपेक्षया पञ्चभिर्न्यूना त्वस्ति लक्षणैः

Ở vùng kín, ở đôi mắt, ở đôi tay, ở bầu ngực, và cả nơi bụng—so với người nữ Bhāratī (Ấn Độ)—ngươi bị thiếu năm tướng thân thể.

Verse 50

न रुद्रवन्न चान्यानि लक्षणानि खगेश्वर / षड्विंशत्या लक्षणैश्चापि युक्ता वारुण्याः षड्लक्षणैश्चैव हीना

Hỡi chúa tể loài chim, nó không mang các dấu hiệu thuộc về Rudra, cũng không có những điềm lành khác. Dẫu được nói là có đủ hai mươi sáu tướng, nhưng loại Varuṇī lại được nêu rõ là thiếu sáu tướng.

Verse 51

कर्णे कुक्षौ नासिकाकेशपाशे गुल्फे भगे किञ्चिदाधिक्यमस्ति / इन्द्रो युक्तः पञ्चविंशत्या खगेन्द्र सदा हीनो लक्षणैः सप्तसंख्यैः

Ở tai, bụng, mũi, lọn tóc, mắt cá chân và bộ phận sinh dục có sự “dư” nhẹ về tướng lượng. Hỡi Khagendra, Indra có hai mươi lăm tướng, nhưng luôn thiếu bảy dấu tướng.

Verse 52

हस्ते पादे उदरे कर्णयोश्च शिश्रे गुल्फे त्वधरोष्ठेधिकं च / चतुर्विंशत्या लक्षणैश्चापि युक्तो नास्तिक्यवायुस्तद्वदेवाष्टभिश्च

Khi luồng phong lực của sự bất tín (nāstikya-vāyu) khởi lên, nó biểu hiện rõ ở tay, chân, bụng, tai, cơ quan sinh dục, mắt cá chân, và mạnh hơn ở môi dưới. Nó được nhận biết qua hai mươi bốn tướng, và cũng qua một nhóm tám dấu hiệu bổ sung.

Verse 53

नाभ्यां गुल्फे हनुरर्ङ्घ्योश्च स्कन्धे द्विजे नेत्रे त्वधरोष्ठेधिकं च / त्रयोविंशत्या लक्षणैश्चापि युक्ता शची तथा नवदोषैश्च युक्ता

Từ rốn, mắt cá chân, cằm và bàn chân, vai, răng, mắt, và cả môi dưới—đều là những chỗ được xét. Người nữ có đủ hai mươi ba tướng lành được nói là như Śacī; tuy vậy, nàng cũng có thể đi kèm chín điều khiếm (doṣa).

Verse 54

भगे केशे ह्यधरोष्ठे च कर्णे जङ्घे गण्डे वक्षसि गुल्फयोश्च / तथोत्तरोष्ठे किञ्चिदाधिक्यमस्ति एवं विजानीहि खगेन्द्रसत्तम

Ở vùng sinh dục, nơi tóc, môi dưới, tai, ống chân, má, ngực và mắt cá chân—hãy biết rằng môi trên cũng có sự “dư” nhẹ. Hãy hiểu như vậy, hỡi Khagendra tối thượng (Garuda).

Verse 55

द्वाविंशत्या लक्षणैः संयुतस्तु दशभिर्देषैः प्रवहो नाम वायुः / तथाङ्गुष्ठे किञ्चिदाधिक्यमस्ति विंशत्येकादशभिर्देषतोर्कः

Luồng sinh khí gọi là Pravaha được trang nghiêm bởi hai mươi hai tướng, lan khắp mười đơn vị (deśa). Ở ngón cái có phần dư nhẹ; và Arka (một dòng sinh khí khác) theo lượng mà trải qua hai mươi mốt deśa.

Verse 56

तद्विंशत्या लक्षणैः संयुतस्तु तदा दोषेर्द्वादशभिश्च युक्तः / एकोनविंशत्या लक्षणैश्चापि युक्तस्त्रयोदशभिस्तदभावैर्युतोग्निः

Khi được đầy đủ hai mươi tướng như thế, người ấy lại gắn với mười hai doṣa của thân (những lỗi của thể dịch). Cũng vậy, khi được đầy đủ mười chín tướng, thì Agni—ngọn lửa tiêu hóa—liên hệ với mười ba trạng thái được xác định bởi sự vắng mặt của các lỗi/dấu ấy.

Verse 57

अष्टादशभिर्लक्षणैः संयुतस्तु वैवस्वतस्तदभावैश्चतुर्दशभिः / मित्रस्तु सप्तदशभिर्लक्षणैः संयुतः खग

Hỡi chim (Garuda), Vaivasvata (Yama) được đầy đủ mười tám tướng phân biệt, và còn được nhận biết bởi sự vắng mặt của mười bốn tướng (khác). Còn Mitra thì được đầy đủ mười bảy tướng phân biệt.

Verse 58

सदोषैः पञ्चदशभिः संयुक्तो नात्र संशयः / तैश्च षोडशभिर्युक्तो धनपो नात्र संशयः

Được kết hợp với mười lăm doṣa—không còn nghi ngờ—người ấy liền hòa nhập với chúng. Và được kết hợp với mười sáu điều ấy, người ấy trở thành Dhanapa, bậc chủ của tài phú—điều này cũng không nghi ngờ.

Verse 59

तदभावैः षोडशभिः संयुक्तः संप्रकीर्तितः / तैः पञ्चदशभिश्चैव युक्तोग्रेज्यष्ठपुत्रकः

Người gắn với mười sáu trạng thái “vắng mặt” ấy được truyền thống tuyên xưng là như vậy. Còn người gắn với mười lăm trong số ấy được mô tả là ‘Agrejya’, bậc trưởng/đứng đầu trong tám loại con (putraka).

Verse 60

तैः सप्तदशभिर्देषैः संयुक्तो नात्र संशयः / तैश्चतुर्दशभिश्चैव गङ्गा संपरिकीर्तिता

Ngài được liên hệ với mười bảy miền đất thánh—điều ấy không còn nghi ngờ. Và với mười bốn miền ấy nữa, sông Gaṅgā cũng được tán dương minh nhiên là có sự gắn kết (thiêng liêng).

Verse 61

तथाष्टादशभिर्देषैः संयुता नात्र संशयः / तैस्त्रयोदशभिश्चैव संयुतो बुध एव तु

Cũng vậy, nó được kết hợp với mười tám phân khu—điều ấy không còn nghi ngờ. Và khi kết hợp với mười ba, thì chính Budha (Sao Thủy) được chỉ rõ.

Verse 62

दोषैरेकोनविंशत्या संयुतो नात्र संशयः / शनिर्विंशतिदोषेण युतो द्वादशलक्षणैः

Ngài chắc chắn bị vướng bởi mười chín lỗi—điều ấy không còn nghi ngờ. Còn Śani (Sao Thổ), mang hai mươi lỗi, được nhận biết bởi mười hai dấu hiệu đặc trưng.

Verse 63

लक्षणैश्चैकादशभिः पुष्करः परिकीर्तितः / एकविंशतिसंख्याकैरसद्भावैः प्रकीर्तितः

Puṣkara được mô tả là có mười một dấu hiệu phân biệt; lại còn được nói là được nhận diện bởi hai mươi mốt trạng thái thiếu kém (điềm bất tường) đã được liệt kê.

Verse 64

दशभिर्लक्षणैर्युक्ताः पितरो ये चिराः खग / त्रयोविंशतिदोषैश्च संयुता नात्र संशयः

Hỡi Khaga (Garuda), các Pitṛs (tổ tiên) trường tồn lâu dài được đặc trưng bởi mười dấu hiệu phân biệt; và họ cũng gắn với hai mươi ba khiếm khuyết—điều ấy không còn nghi ngờ.

Verse 65

अष्टभिर्लक्षणैर्युक्ता देवगन्धर्वसत्तमाः / दोषैश्चतुर्विंशतिभिः संयुक्ताः परिकीर्तिताः

Những bậc tối thượng trong hàng chư Thiên và Càn-thát-bà được nói là đầy đủ tám tướng tốt phân biệt, đồng thời cũng được mô tả là gắn với hai mươi bốn lỗi khiếm khuyết.

Verse 66

सप्तलक्षणसंयुक्ता गन्धर्वा मानुषातमकाः / यैस्तु पञ्चविंशतिभिर्देषैः संयुक्ताः प्रकीर्तिताः

Càn-thát-bà được nói là mang bản tính giống loài người, đầy đủ bảy tướng; và cũng được nêu là có hai mươi lăm đặc điểm riêng biệt.

Verse 67

षद्गुणैः क्षितिपा युक्ता षड्विंशत्या च दोषतः / तदन्ये पञ्चभिर्युक्ताश्चतुर्भिः केचिदेव च

Các bậc quân vương được ban sáu đức, nhưng cũng bị ghi dấu bởi hai mươi sáu lỗi. Những người cai trị khác chỉ có năm (đức), và có kẻ quả thật chỉ có bốn.

Verse 68

त्रिभिः केच्चित्ततो हीना न संति खगसत्तम / यस्मिन्नरे क्षितिपे वा खगेन्द्र आधिक्यं यद्दृश्यते लक्षणस्य

Hỡi bậc tối thượng trong loài chim, có kẻ thiếu ba (tướng), nhưng không ai hoàn toàn không có. Ở người nào—dù là thường dân hay bậc quân vương—hỡi Chúa tể loài chim, nếu thấy các tướng lành vượt trội, ấy là dấu hiệu của sự ưu thắng nơi những tướng ấy.

Verse 69

न ते नरा नैव ते वै क्षितीशाः सर्वे नैव ह्युत्तमाः सर्वदैव / ये देवा ये च दैत्याश्च सर्वेप्येवं खगाधिप

Hỡi Chúa tể loài chim (Garuda), người phàm cũng chẳng luôn là bậc tối thượng, và ngay cả các vua chúa cũng không phải lúc nào cũng đứng đầu. Cũng vậy, chư Thiên và A-tu-la không thể vĩnh viễn tối thắng—tất cả đều chịu chung một chân lý này.

Verse 70

लक्षणालक्षणैश्चैव क्रमेणोक्ता न संशयः / लक्षणैः सप्तविंशत्यालक्षणैः संयुताः खग

Hỡi Chim (Garuda), các dấu hiệu và phi-dấu hiệu đã được trình bày theo thứ tự—không còn nghi ngờ. Chúng được nói là gồm hai mươi bảy tướng, cùng những phi-tướng tương ứng đi kèm.

Verse 71

अतः सलक्षणा ज्ञेया द्वात्रिंशल्लक्षणैर्न हि / पितुर्गृहे वर्धमाना सदापि स्वकुटुंबं श्रेष्ठयितुं खगेन्द्र

Vì vậy, hỡi Khagendra (Garuda), người nữ cát tường chân thật không nên chỉ xét đoán bằng ba mươi hai tướng mạo bên ngoài. Dẫu lớn lên trong nhà cha, nàng vẫn luôn có khuynh hướng nâng cao và làm rạng danh gia đình tương lai của chính mình.

Verse 72

उवाच सा पितरं दीयमानमन्नादिकं त्रमित्रादिकेषु / सदापि ये त्वनुसंधानेन युक्ता अन्तर्गते तत्रतत्र स्थिते च

Nàng thưa với cha: “Thức ăn và các lễ vật khác được dâng—dù giữa bạn bè, thân quyến và những người như thế—vẫn đến được với người nhận, là kẻ luôn được nối kết bằng sự tưởng niệm chánh niệm; và người ấy, tuy ở bên trong, vẫn an trụ nơi nơi theo chỗ mà ý hướng đặt đến.”

Verse 73

अज्ञातत्वे चान्नपानादिकं च दत्तं संतो व्यर्थमेवं वदन्ति / हरिं वक्ष्ये तत्रतत्र स्थितं चं तं वै शृणु त्वादरेणाद्य नित्यम्

Khi người nhận không rõ, thì ngay cả các lễ vật như thức ăn, nước uống—dẫu do bậc hiền thiện dâng cúng—cũng bị nói là trở nên vô ích như vậy. Vì thế, ta sẽ nói về Hari, Đấng hiện hữu nơi nơi; hãy lắng nghe Ngài với lòng cung kính, từ hôm nay trở đi, mãi mãi.

Verse 74

बालो हरिर्बालरूपेण कृष्णः क्षीरादिकं नवनीतं घृतं च / गृह्णाति नित्यं भूषणं वस्त्रजातमेवं दद्यात्सर्वदा विष्णुतुष्ट्यै

Hari—Krishna trong hình hài trẻ thơ—luôn thọ nhận sữa và các phẩm vật từ sữa, bơ tươi và bơ ghee, lại nhận cả trang sức và y phục. Vì thế, người ta nên thường hằng dâng những lễ vật ấy để làm đẹp lòng Vishnu.

Verse 75

मित्रैर्हरिः केशवाख्यो मुकुन्दो भुङ्क्ते दत्तं त्वन्नप्रानादिकं च / पूर्वं दद्यात्सर्वदा वै गृहस्थो धन्यो भवेदन्यथा व्यर्थमेव

Hari—được gọi là Keśava, Mukunda—thọ hưởng (qua miệng khách và bạn hữu) những lễ vật nuôi sống như cơm, nước và các vật dụng khác được dâng. Vì vậy, người gia chủ phải luôn bố thí trước; khi ấy mới thật sự được phúc—bằng không thì mọi sự đều uổng công.

Verse 76

गृह्णाति नित्यं माधवाख्यो हरिश्चेत्येवं ज्ञात्वा देयमन्नादिकं च / एवं ज्ञात्वा दीयमानेन नित्यं प्रीणाति विष्णुर्नान्यथा व्यर्थमेव

Biết rằng Hari—được gọi là Mādhava—hằng ngày tiếp nhận những lễ vật ấy, nên hãy bố thí cơm và các vật tương tự. Khi dâng cúng đều đặn với sự hiểu biết này, Viṣṇu thật sự hoan hỷ; nếu không thì trở nên vô ích, không kết quả.

Verse 77

गृहे नित्यं वासुदेवो हरिस्तु प्रीणाति नित्यं तत्र तिष्ठन्सुपर्ण / एवं ज्ञात्वा स्वगृहं सर्वदैव अलङ्कुर्याद्धातुरूपैः सदैव

Hỡi Suparṇa (Garuda), trong một ngôi nhà, Vāsudeva—Hari—luôn hiện diện và không ngừng hoan hỷ ở đó. Biết như vậy, người ta nên luôn giữ nhà mình được trang nghiêm, thường xuyên điểm tô bằng các hình tượng bằng kim loại (tượng thờ/đồ trang sức thiêng).

Verse 78

गोविन्दाख्यस्तिष्ठति वष्णवानां पुत्रैर्युतस्तिष्ठति वासुदेवः / मित्रे मुकुन्दः शालके चानिरूद्धो नारायणो द्विजवर्ये सदास्ति

Giữa hàng Vaiṣṇava, Ngài ngự với danh ‘Govinda’; cùng với các con trai, Ngài ngự với danh ‘Vāsudeva’. Trong người bạn, Ngài là ‘Mukunda’; trong cháu trai bên chị/em gái, Ngài là ‘Aniruddha’. Trong bậc nhị sinh tối thượng (brāhmaṇa), Ngài hằng ngự với danh ‘Nārāyaṇa’.

Verse 79

गोष्ठे च नित्यं विष्णुरूपी हरिस्तु अश्वे सदा तिष्ठति वामनाख्यः / संकर्षणः शूद्रवर्णे सदास्ति वैश्ये प्रद्युम्नस्तिष्ठति सर्वदैव

Trong chuồng bò, Hari thường hằng ngự trong hình tướng Viṣṇu; trong con ngựa, Ngài luôn đứng với danh ‘Vāmana’. Saṅkarṣaṇa hằng hiện diện giữa những người thuộc Śūdra-varṇa, và giữa những người Vaiśya, Pradyumna ngự ở mọi thời.

Verse 80

जनार्दनः क्षत्त्रजातौ सदास्ति दाशेषु नित्यं महिदासो हरिस्तु / मह्यां नित्यं तिष्ठति सर्वदैव ह्युपेन्द्राख्यो हरिरेकः सुपर्ण

Janārdana hằng ngự giữa hàng Sát-đế-lợi; giữa những người chài lưới và chèo thuyền, Hari luôn được biết với danh Mahidāsa. Ngay trong lòng đất, Ngài cũng đứng vững muôn đời, mọi thời—chỉ một Hari, lừng danh là Upendra, ôi Suparṇa (Garuda).

Verse 81

गजे सदा तिष्ठति चक्रपाणिः सदान्तरे तिष्ठति विश्वरूपः / नित्यं शुनि तिष्ठति भूतभावनः पिपीलकायामपि सर्वदैव

Trong voi, Đấng cầm Luân (Viṣṇu) hằng ngự; ngay trong nội thể của voi, Thân Vũ Trụ (Viśvarūpa) hiện diện. Trong chó nữa, Đấng nuôi dưỡng muôn loài luôn cư ngụ; và cả trong một con kiến, Ngài vẫn luôn ở đó.

Verse 82

त्रिविक्रमो हरिरूप्यन्तरिक्षे सर्वजातावनन्तरूपी हरिश्च / हरेर्न वर्णोस्ति न गोत्रमस्ति न जातिरीशे सर्वरूपे विचित्रे

Giữa miền trung của hư không, Hari hiện thân Trivikrama; Hari thuộc về mọi loài và mang vô lượng hình tướng. Với Hari không có varṇa, không có gotra, không có jāti cố định—Đấng Chúa Tể kỳ diệu, nhận lấy mọi hình dạng.

Verse 83

एवं ज्ञात्वा सर्वदा लक्ष्मणा तु हरिं सदा प्रीणयामास देवी / सपर्यया वै क्रियमाणया हरिः पतिर्ममस्य दिति चिन्तयाना

Biết như vậy, nữ thần Lakṣmaṇā (Lakṣmī) luôn làm đẹp lòng Hari trong mọi thời. Khi nàng không ngừng phụng sự và cúng dường, Hari—nghĩ rằng: “Ta là phu quân của nàng”—liền hoan hỷ.

Verse 84

तत्याज देहं विष्णुपतित्वकामा मद्रेषु वै वीन्द्र पुत्री प्रजाता / स्वयंवरे लक्ष्मणाया अहं च भित्त्वा लक्ष्यं भूपतीन्द्रावयित्वा

Sinh trong xứ Madra, là ái nữ của Indra, nàng—khao khát Viṣṇu làm phu quân—đã xả bỏ thân này. Còn ta nữa, trong lễ svayaṃvara của Lakṣmaṇā, đã bắn xuyên mục tiêu, nhờ đó khuất phục các vua chúa trên cõi đất.

Verse 85

पाणिग्रहं लक्ष्मणायाश्च कृत्वा गत्वा पुरीं रमयामास देवी / तथैवाहं जांबवत्या विवाहं मत्पत्नीत्वे कारणं त्वां ब्रवीमि

Sau khi nắm tay Lakṣmaṇā trong lễ thành hôn rồi đi đến kinh thành, vị Nữ Thần đã làm nơi ấy tràn đầy hoan hỷ. Cũng vậy, Ta sẽ nói cho ngươi biết nguyên do vì sao Ta cưới Jāmbavatī và bằng cách nào nàng trở thành hiền thê của Ta.