Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 14

Devanagari script

यच्छ्रुत्वा मुच्यते जंतुः पातकैः पूर्वसंचितैः । ये चैकादश रुद्रा वै तव प्रोक्ता मया प्रिये

Transliteration

yacchrutvā mucyate jaṃtuḥ pātakaiḥ pūrvasaṃcitaiḥ | ye caikādaśa rudrā vai tava proktā mayā priye

Translation

اس کو سن کر جاندار پہلے سے جمع شدہ گناہوں سے آزاد ہو جاتا ہے۔ اور اے محبوبہ، وہ گیارہ رُدر میں نے یقیناً تم سے بیان کر دیے ہیں۔

Word by Word

• यत्: which (that)
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (relative pronoun)

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √श्रु (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)

• मुच्यते: is freed
• मुच्यते: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √मुच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)

• जन्तुः: a creature, person
• जन्तुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जन्तु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• पातकैः: from sins
• पातकैः: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: पातक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• पूर्वसंचितैः: previously accumulated
• पूर्वसंचितैः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व + संचित (कृदन्त; √चि (धातु) + सम् (उपसर्ग) + क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; कर्मधारय (पूर्वे संचिताः)

• ये: who/which (plural)
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (relative pronoun)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (समुच्चयार्थक-निपात, conjunction)

• एकादश: eleven
• एकादश: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एकादश (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; द्विगु-समास (एक + दश)

• रुद्राः: Rudras
• रुद्राः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• वै: indeed
• वै: Sambandha (Emphasis/निश्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: अव्यय (निश्चयार्थक-निपात, emphatic particle)

• तव: to you/your
• तव: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी, एकवचन (genitive pronoun)

• प्रोक्ताः: have been told
• प्रोक्ताः: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रोक्त (कृदन्त; √वच् (धातु) + प्र (उपसर्ग) + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)

• मया: by me
• मया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया, एकवचन (instrumental pronoun)

• प्रिये: O dear (one)
• प्रिये: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन (vocative; ‘dear one’)

Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Unspecified beloved interlocutor

Visual Art Cues

Scene: A teacher-narrator addresses a beloved listener, proclaiming that mere hearing frees beings from long-stored sins, while the cosmic motif of the eleven Rudras hovers as a subtle mandala behind them.

Characters & Entities

• Rudra
• Devī
• Pātaka (sin)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śravaṇa (devout hearing) of sacred māhātmya is itself purifying, loosening the burden of long-stored sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, whose māhātmya is presented as spiritually efficacious even through hearing.

What ritualistic prescription is mentioned?

The implied practice is listening/recitation of the māhātmya; no additional ritual steps are specified in this verse.