Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 96

Devanagari script

दशकोट्यस्तु लिंगानां गंगाद्वाराद्वरानने । आगत्य तानि मध्याह्ने लिंगेऽस्मिन्यांति संलयम्

Transliteration

daśakoṭyastu liṃgānāṃ gaṃgādvārādvarānane | āgatya tāni madhyāhne liṃge'sminyāṃti saṃlayam

Translation

اے خوش رُو دیوی! گنگادوار سے دس کروڑ لِنگ آتے ہیں، اور دوپہر کے وقت اسی لِنگ میں لَے ہو کر فنا میں سمٹ جاتے ہیں۔

Word by Word

• दशकोट्यः: ten crores
• दशकोट्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दश + कोटि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; द्विगु-समासः (दश कोटयः)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: विशेषण-निपात (particle)

• लिङ्गानाम्: of liṅgas
• लिङ्गानाम्: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन

• गङ्गाद्वारात्: from Gaṅgādvāra (Haridvāra)
• गङ्गाद्वारात्: Apadana (Ablative/अपादान)
• Type: Noun
• Root: गङ्गा + द्वार (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (गङ्गायाः द्वारम्)

• वरानने: O fair-faced one
• वरानने: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Adjective
• Root: वर + आनन (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन; कर्मधारयः (वरम् आननम् यस्याः)

• आगत्य: having come
• आगत्य: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; धातु: √गम् (to go) उपसर्ग: आ-; अर्थ: ‘having come’

• तानि: those
• तानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन; सर्वनाम (referring to liṅgas)

• मध्याह्ने: at midday
• मध्याह्ने: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मध्याह्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• लिङ्गे: in the liṅga
• लिङ्गे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; विशेषण (liṅge इति)

• यान्ति: go/attain
• यान्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• संलयम्: dissolution/merging
• संलयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: संलय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

Speaker

Śiva (addressing Devī)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Someśvara (Somnātha) at Prabhāsa

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī/Pārvatī

Visual Art Cues

Scene: At blazing midday, a radiant Someśvara liṅga stands at Prabhāsa; streams of subtle liṅga-forms arrive from Gaṅgādvāra like luminous currents and dissolve into the central liṅga, while sages witness in reverent stillness.

Characters & Entities

• Śiva
• Devī
• Gaṅgādvāra (Haridvāra)
• Liṅgas
• Someśvara (implied)
• Prabhāsa Kṣetra (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

All sacred manifestations converge into the supreme center—Prabhāsa’s liṅga—signifying unity of tīrthas in Śiva.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra’s liṅga (Someśvara/Somnātha), with Gaṅgādvāra (Haridvāra) referenced as a linked pilgrimage node.

What ritualistic prescription is mentioned?

A sacred time-marker is implied (madhyāhna, midday) as a potent period connected with the liṅga’s special influx/absorption.