Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 56

Devanagari script

यत्फलं सर्वतीर्थेषु सर्वयज्ञेषु यत्फलम् । स तत्फलमवाप्नोति स्मृत्वा देवं विनायकम्

Transliteration

yatphalaṃ sarvatīrtheṣu sarvayajñeṣu yatphalam | sa tatphalamavāpnoti smṛtvā devaṃ vināyakam

Translation

تمام تیرتھوں میں جو ثواب ہے اور تمام یَجْنوں میں جو ثواب ہے، وِنایک دیو کا صرف سمرن کرنے سے انسان وہی ثواب پا لیتا ہے۔

Word by Word

• यत्: whatever
• यत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (relative: whatever/which)

• फलम्: fruit; result
• फलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (fruit/result)

• सर्वतीर्थेषु: in all pilgrimage places
• सर्वतीर्थेषु: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषप्राय (all sacred places)

• सर्वयज्ञेषु: in all sacrifices
• सर्वयज्ञेषु: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, बहुवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषप्राय (in all sacrifices)

• यत्: whatever
• यत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (relative: whatever)

• फलम्: fruit; result
• फलम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (he)

• तत्: that
• तत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (that)

• फलम्: fruit; result
• फलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: फल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (object)

• अवाप्नोति: attains
• अवाप्नोति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अव-आप् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन (attains)

• स्मृत्वा: having remembered
• स्मृत्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्मृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund): “having remembered”

• देवम्: the god
• देवम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• विनायकम्: Vināyaka (Gaṇeśa)
• विनायकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विनायक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; देवस्य विशेषण/अप्पोजिशन (apposition to deva)

Speaker

Unspecified in snippet; classic phalaśruti style within Prabhāsa māhātmya.

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Vināyaka-smaraṇa)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim closes the eyes in Vināyaka-smaraṇa; behind, a visionary montage shows many tīrthas and yajña fires dissolving into a single radiant form of Vināyaka, signifying condensed merit.

Characters & Entities

• Vināyaka (Gaṇeśa)
• Tīrthas
• Yajñas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Remembrance of Vināyaka is elevated as a potent dharmic act, equated with vast ritual and pilgrimage merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, framing Vināyaka’s remembrance as especially meritorious in this sacred geography.

What ritualistic prescription is mentioned?

Smaraṇa—devout remembrance of Vināyaka—is prescribed as a merit-bestowing practice.