Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 97

Devanagari script

श्रुत्वा तदप्रियं वाक्यं मातुर्वक्त्राद्विनिर्गतम् । पिप्पलादः पुनर्यातस्तस्मात्स्थानाद्धिमाचलम्

Transliteration

śrutvā tadapriyaṃ vākyaṃ māturvaktrādvinirgatam | pippalādaḥ punaryātastasmātsthānāddhimācalam

Translation

ماں کے منہ سے نکلے وہ ناگوار الفاظ سن کر، پِپّلاد اُس جگہ سے پھر ہِماچل کی طرف روانہ ہو گیا۔

Word by Word

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्यय (absolutive/gerund); पूर्वकालिक क्रिया

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; विशेषण (वाक्यम्)

• अप्रियम्: unpleasant
• अप्रियम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: अप्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; विशेषण (वाक्यम्)

• वाक्यम्: speech/statement
• वाक्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाक्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन

• मातुः: of (his) mother
• मातुः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: मातृ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; षष्ठी; एकवचन

• वक्त्रात्: from the mouth
• वक्त्रात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: वक्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी (5th/पञ्चमी); एकवचन

• विनिर्गतम्: uttered/come forth
• विनिर्गतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु) + वि, निर् (उपसर्ग)
• Form: भूतकाले कृदन्त; क्त-प्रत्यय (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; विशेषण (वाक्यम्)

• पिप्पलादः: Pippalāda
• पिप्पलादः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पिप्पलाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन

• पुनः: again
• पुनः: Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: अव्यय; पुनरावृत्तिवाचक (adverb)

• यातः: went/returned
• यातः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: भूतकाले कृदन्त; क्त-प्रत्यय; पुंलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन

• तस्मात्: from that
• तस्मात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक; पञ्चमी; एकवचन

• स्थानात्: place
• स्थानात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी; एकवचन

• हिमाचलम्: to Himālaya
• हिमाचलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: हिम + अचल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; गन्तव्य (destination)

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator within Prabhāsakṣetra Māhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Himācala/Himālaya

Type: peak

Visual Art Cues

Scene: A domestic scene: the mother speaks with sternness or painful truth; Pippalāda’s face tightens, then he turns away and sets off again toward the distant Himalaya, suggesting unresolved turmoil.

Characters & Entities

• Pippalāda
• Mother of Pippalāda
• Himācala (Himālaya)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Harsh counsel and inner agitation can intensify a destructive path; Purāṇas highlight the need for discernment (viveka).

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The chapter belongs to Prabhāsakṣetra Māhātmya, though this verse narratively points toward Himācala.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.