Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 20

मत्वा कलियुगं रौद्रं बहुपापं वरानने । नान्येन तरते दुर्गां कर्मणा दुर्गतिं नरः

matvā kaliyugaṃ raudraṃ bahupāpaṃ varānane | nānyena tarate durgāṃ karmaṇā durgatiṃ naraḥ

اے خوب رُو! کَلی یُگ کو سخت اور بہت سے پاپوں سے بھرا جان کر، انسان کرم سے پیدا ہونے والی اس بدحالی کی دشوار گھاٹی کو کسی اور ذریعے سے پار نہیں کر سکتا۔

matvāhaving considered/knowing
matvā:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier of main verb)
TypeIndeclinable
Rootman (धातु) → matvā (क्त्वान्त अव्यय/कृदन्त)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभावः; पूर्वकाले कृत्यं (having considered)
kaliyugamthe Kali age
kaliyugam:
Karma (Object of matvā)
TypeNoun
Rootkaliyuga (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—कलिः + युगम् (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘कलियुगः’)
raudramfierce/terrible
raudram:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootraudra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying kaliyugam)
bahupāpamfull of many sins
bahupāpam:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootbahu + pāpa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—बहु + पापम् (कर्मधारयः: ‘बहुपापम्’ = ‘many-sinful’)
varānaneO fair-faced one
varānane:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootvarānana (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; समासः—वर + आनन (कर्मधारयः: ‘beautiful-faced’)
nanot
na:
Negation (of tarate)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation particle)
anyenaby any other (means)
anyena:
Karana (Instrument/means)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; ‘by another (means)’
taratecrosses/overcomes
tarate:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Roottṝ (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
durgāmdifficulty/danger (hard passage)
durgām:
Karma (Object of tarate)
TypeNoun
Rootdurgā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
karmaṇāby action/deed
karmaṇā:
Karana (Instrument/means)
TypeNoun
Rootkarman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
durgatimmisfortune/bad destiny
durgatim:
Karma (Object; what is crossed/avoided)
TypeNoun
Rootdurgati (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
naraḥa man/person
naraḥ:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

Śiva (addressing Devī; 'varānane')

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (implied)

Type: kshetra

Listener: Varānanā (addressed ‘O lovely-faced one’; likely a female interlocutor within the narrative frame)

Scene: A contrast scene: dark, turbulent Kali-yuga with people burdened by chains labeled ‘karma’, and a luminous path leading to the Somanātha shrine at Prabhāsa, suggesting refuge through divine grace rather than mere worldly striving.

K
Kali-yuga
D
Devī

FAQs

In the Kali age, ordinary karmic striving tends toward hardship; one needs a higher salvific support—implied here as the kṣetra’s deity-centered refuge.

The surrounding context is Prabhāsa Kṣetra and Someśvara worship as the implied means of crossing Kali-yuga’s dangers.

No explicit ritual is named in this verse; it sets the theological premise that ordinary means are insufficient, preparing for the kṣetra-based remedy.