Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 75

पर्जन्योऽहं महाभागे त्वं वृष्टिः परमेश्वरि । अहं संवत्सरो देवि त्वमृतुः परिकीर्त्तिता

parjanyo'haṃ mahābhāge tvaṃ vṛṣṭiḥ parameśvari | ahaṃ saṃvatsaro devi tvamṛtuḥ parikīrttitā

اے نہایت بخت والی، میں پَرجنْیَ—بارش لانے والا بادل ہوں؛ اور تم، اے پرمیشوری، خود بارش ہو۔ اے دیوی، میں سنوتسر یعنی سال ہوں؛ اور تمہیں رِتُو، موسم کہا گیا ہے۔

पर्जन्यःrain-god, rain-cloud
पर्जन्यः:
Predicate/Complement (विधेय)
TypeNoun
Rootपर्जन्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, उत्तमपुरुषः; एकवचनम्; प्रथमा
महाभागेO greatly fortunate one
महाभागे:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहाभागा (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (महा + भागा); स्त्रीलिङ्ग; एकवचनम्; सम्बोधन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, मध्यमपुरुषः; एकवचनम्; प्रथमा
वृष्टिःrainfall
वृष्टिः:
Predicate/Complement (विधेय)
TypeNoun
Rootवृष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा
परमेश्वरिO supreme goddess/lady
परमेश्वरि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootपरमेश्वरी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (परम + ईश्वरी); स्त्रीलिङ्ग; एकवचनम्; सम्बोधन
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, उत्तमपुरुषः; एकवचनम्; प्रथमा
संवत्सरःyear
संवत्सरः:
Predicate/Complement (विधेय)
TypeNoun
Rootसंवत्सर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; एकवचनम्; सम्बोधन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, मध्यमपुरुषः; एकवचनम्; प्रथमा
ऋतुःseason
ऋतुः:
Predicate/Complement (विधेय)
TypeNoun
Rootऋतु (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा
परिकीर्त्तिताis declared/called
परिकीर्त्तिता:
Kriya (Predicative; passive)
TypeVerb
Rootपरि + कीर्त् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग; एकवचनम्; प्रथमा; (अस्ति इति अध्याहारः)

Śiva (deduced from Śiva-Śakti identification in Prabhāsa-kṣetra-māhātmya context)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: Śiva and Devī as cosmic regulators: he as the rain-cloud and the year, she as rainfall and seasons; the world below flourishes—fields, rivers, and pilgrims moving in orderly cycles.

Ś
Śiva
D
Devī (Parameśvarī)

FAQs

Śiva and Śakti together manifest and sustain cosmic rhythms; devotion sees the divine in nature’s order.

Prabhāsa-kṣetra (the Prabhāsa sacred region, associated with Somnātha) within the Skanda Purana’s Prabhāsa-khaṇḍa.

No explicit rite is stated in this verse; it functions as a theological praise of divine immanence.