Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 25

Devanagari script

स भक्षयिष्यन्संक्रुद्धः शतक्रतुमुपाद्रवत् । महता घोरनादेन लोकाञ्छब्देन छादयन्

Transliteration

sa bhakṣayiṣyansaṃkruddhaḥ śatakratumupādravat | mahatā ghoranādena lokāñchabdena chādayan

Translation

وہ غضب ناک ہو کر، اسے نگل لینے کے ارادے سے، شتکرتو (اِندر) پر جھپٹا؛ اور اپنی عظیم، ہولناک گرج سے تمام جہانوں کو آواز میں ڈھانپ دیا۔

Word by Word

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन

• भक्षयिष्यन्: intending to devour
• भक्षयिष्यन्: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: भक्ष् (धातु) + शतृ (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: वर्तमाने भविष्यत्काले (periphrastic sense: ‘about to’), शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• संक्रुद्धः: enraged
• संक्रुद्धः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सम् + क्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (to सः)

• शतक्रतुम्: Śatakratu (Indra)
• शतक्रतुम्: Karman (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शतक्रतु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (शतं क्रतवो यस्य) इति इन्द्रनाम

• उपाद्रवत्: rushed at / attacked
• उपाद्रवत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उप + द्रु (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• महता: with great
• महता: Karana (करण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; विशेषणम् (to घोरनादेन)

• घोरनादेन: with a terrible roar
• घोरनादेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: घोर + नाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; समासः—कर्मधारय (घोरः नादः)

• लोकान्: the worlds / people
• लोकान्: Karman (कर्म)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन

• शब्देन: with sound
• शब्देन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: शब्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन

• छादयन्: covering / filling
• छादयन्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: छाद् (धातु) + शतृ (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रियाविशेषणभावे (simultaneous action)

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic narration within Prabhāsakṣetra Māhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Cyavaneśvara-mahātmya)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Mada, furious, charges at Indra (Śatakratu) with intent to devour; a colossal roar blankets the worlds—sound becomes a weapon.

Characters & Entities

• Śatakratu (Indra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even the king of devas can be threatened when dharma is disturbed—hence refuge in sacred power and righteous action is essential.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, as the setting of the Cyavaneśvara Māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse narrates the attack on Indra and the cosmic effect of the roar.