Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

असमर्थं परित्राणे पोषणे वा शुचिस्मिते । सा त्वं च्यवनमुत्सृज्य वरयस्वैकमावयोः

asamarthaṃ paritrāṇe poṣaṇe vā śucismite | sā tvaṃ cyavanamutsṛjya varayasvaikamāvayoḥ

اے پاک مسکراہٹ والی! وہ نہ تیری حفاظت کر سکتا ہے نہ تیری پرورش۔ اس لیے چَیون کو چھوڑ دے اور ہم دونوں میں سے کسی ایک کو اپنا شوہر چن لے۔

असमर्थम्incapable
असमर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअसमर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्; विशेषणम्
परित्राणेin protection
परित्राणे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपरित्राण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचनम्
पोषणेin nourishment/support
पोषणे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपोषण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचनम्
वाor
वा:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्ययम् (disjunctive: or)
शुचि-स्मितेO pure-smiling one
शुचि-स्मिते:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशुचि (प्रातिपदिक) + स्मित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचनम्; बहुव्रीहिः (शुचि स्मितं यस्याः सा)
साshe/that (you)
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचनम्; सर्वनाम
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचनम्; सर्वनाम
च्यवनम्Cyavana (the sage)
च्यवनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootच्यवन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्
उत्सृज्यhaving left
उत्सृज्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootउत्-सृज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (gerund/absolutive), पूर्वकालः (having abandoned)
वरयस्वchoose (for yourself)
वरयस्व:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवृ (धातु; वरयति)
Formलोट् (आज्ञार्थः/imperative), मध्यमपुरुषः (2nd person), एकवचनम्; आत्मनेपदम्
एकम्one
एकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचनम्; विशेषणम्
आवयोःof us two
आवयोः:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/सम्बन्ध) / सप्तमी (7th) द्विवचन-रूपम्; अत्र षष्ठी (genitive)

The Aśvinīkumāras (divine physicians), addressing Sukanyā

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Sages/seekers (frame)

Scene: The two Aśvinīkumāras, radiant and persuasive, argue that the aged Cyavana cannot protect or support Sukanyā and urge her to choose one of them; Sukanyā remains poised, listening without wavering.

A
Aśvinīkumāras
S
Sukanyā
C
Cyavana

FAQs

It frames a dharmic test: worldly allure and convenience challenge steadfast marital fidelity.

Prabhāsa Kṣetra, within the Prabhāsakṣetramāhātmya of the Skanda Purāṇa.

None in this verse; it is narrative dialogue setting up the ensuing transformation episode.