Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 21›Shloka 42
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 42

Devanagari script

संवत्सरसहस्रं तु जानात्येकां स शर्वरीम् । परित्यक्ता वयं तात शशिना दोषवर्जिताः

Transliteration

saṃvatsarasahasraṃ tu jānātyekāṃ sa śarvarīm | parityaktā vayaṃ tāta śaśinā doṣavarjitāḥ

Translation

ہزار برس سے وہ بس ایک ہی رات کو جانتا ہے؛ اے والد، ہم بےقصور ہوتے ہوئے بھی چاند کے ہاتھوں ترک کر دی گئی ہیں۔

Word by Word
संवत्सरसहस्रम्a thousand years
संवत्सरसहस्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंवत्सर-सहस्र (प्रातिपदिक; संवत्सर + सहस्र)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (संवत्सराणां सहस्रम्) — “a thousand years”
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः — “but/indeed”
जानातिknows
जानाति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√ज्ञा (धातु)
Formलट्-लकारः (present), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम् — “knows”
एकाम्one
एकाम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; शर्वरीम् इत्यस्य विशेषणम् — “one (single)”
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् — “he”
शर्वरीम्night
शर्वरीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशर्वरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् — “night”
परित्यक्ताःabandoned
परित्यक्ताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपरित्यक्त (कृदन्त; √त्यज् (धातु) + परि- उपसर्ग, क्त)
Formबहुवचनम्, प्रथमा-विभक्तिः, स्त्रीलिङ्गः; भूतकर्मणि कृदन्तः — “abandoned”
वयम्we
वयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुषार्थे सर्वनाम; प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम् — “we”
तातO dear one
तात:
Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम् — “O dear/father”
शशिनाby the Moon
शशिना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशशिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम् — “by the Moon”
दोषवर्जिताःfaultless, free of blame
दोषवर्जिताः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदोष-वर्जित (प्रातिपदिक; दोष + वर्जित (कृदन्त))
Formबहुवचनम्, प्रथमा-विभक्तिः, स्त्रीलिङ्गः; तत्पुरुषः (दोषैः वर्जिताः) — “free from fault”
Speaker

Dakṣa’s daughters (the neglected wives of Soma)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (narrative frame)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The wives speak in unison to Dakṣa: hands folded, eyes wet, yet voices firm; behind them, a faint crescent-moon motif suggests the coming diminution; Dakṣa listens, stern and contemplative.

Characters & Entities
D
Dakṣa
Ś
Śaśin (Soma/Moon)

FAQs

Dharma includes accountability: when the blameless are wronged, seeking redress through rightful elders is upheld as proper conduct.

The passage is situated in the Prabhāsakṣetra-māhātmya, connecting moral-cosmic order to the sanctity of Prabhāsa.

None here; it is a petition/complaint (nyāya-prārthanā) rather than a ritual instruction.

←Previous Verse
Next Verse→