Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

सायाह्नस्त्रिमुहूर्तः स्याच्छ्राद्धं तत्र न कारयेत् । राक्षसीनाम सा वेला गर्हिता सर्वकर्मसु

sāyāhnastrimuhūrtaḥ syācchrāddhaṃ tatra na kārayet | rākṣasīnāma sā velā garhitā sarvakarmasu

سایاہن تین مُہورتوں کا ہوتا ہے؛ اس وقت شِرادھ نہ کرایا جائے۔ کہا گیا ہے کہ وہ گھڑی راکشسیوں کی ہے، اس لیے ہر مقدس عمل میں مذموم ہے۔

सायाह्नःevening
सायाह्नः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसायाह्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
त्रि-मुहूर्तःlasting three muhūrtas
त्रि-मुहूर्तः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + मुहूर्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; द्विगु-समासः; ‘सायाह्नः’ इत्यस्य विशेषणम्
स्यात्should be
स्यात्:
क्रिया (Verb/आख्यात)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
श्राद्धम्śrāddha
श्राद्धम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
तत्रthere/at that time
तत्र:
अधिकरण (Adverbial-locative)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्ययम्; देशवाचक-क्रियाविशेषणम् (there)
not
:
निषेध (Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्ययम्; निषेधार्थकः (negation)
कारयेत्should not have (it) performed
कारयेत्:
क्रिया (Verb/आख्यात)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + णिच् (causative) → कारय (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; णिजन्त-प्रयोगः (causative: ‘have done/perform’)
राक्षसीनाम्of the rākṣasīs (demonesses)
राक्षसीनाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootराक्षसी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), बहुवचनम्
साthat
सा:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; निर्देशवाचक
वेलाtime/period
वेला:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवेला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
गर्हिताcensured/condemned
गर्हिता:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootगर्ह् (धातु) → गर्हित (कृदन्त-भूतकर्मणि)
Formभूतकृदन्तः (क्त), स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘वेला’ इत्यस्य विशेषणम्
सर्व-कर्मसुin all rites/actions
सर्व-कर्मसु:
अधिकरण (Locative/अधिकरणम्)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्; कर्मधारय/तत्पुरुषवत् प्रयोगः (सर्वाणि कर्माणि)

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced from Purāṇic māhātmya narration style in Prabhāsa Khaṇḍa)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A priest halts a family from beginning śrāddha as the sun slopes west; shadowy rākṣasī figures are hinted at the edge of the scene, while the approved ritual space remains luminous.

P
Prabhāsakṣetra
Ś
Śrāddha
R
Rākṣasī

FAQs

Rituals bear fruit when performed at dharmically approved times; wrong timing is treated as spiritually inauspicious.

Prabhāsakṣetra, presented as a tīrtha where correct śrāddha procedure and timing are emphasized.

Do not perform śrāddha during the late-afternoon three-muhūrta period (sāyāhna).