Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 44

Devanagari script

ताभिः परिवृता सार्धं ब्रह्माणी कमलालया । काश्चिन्मोदकमादाय काश्चित्पूपं वरानने

Transliteration

tābhiḥ parivṛtā sārdhaṃ brahmāṇī kamalālayā | kāścinmodakamādāya kāścitpūpaṃ varānane

Translation

ان خواتین کے گھیرے میں برہما کی اہلیہ برہمانی—کنول میں بسنے والی دیوی—ان کے ساتھ روانہ ہوئی؛ کچھ مودک لے گئیں اور کچھ پُوپ (میٹھے کیک)، اے خوش رُو۔

Word by Word

• ताभिः: by/with those (women)
• ताभिः: Sahakārī (Association/सह)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; सर्वनाम

• परिवृता: surrounded
• परिवृता: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: परि + वृत् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सार्धम्: together with
• सार्धम्: Sahārtha (Accompaniment/सह)
• Type: Indeclinable
• Root: सार्धम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; सहार्थक (with/together)

• ब्रह्माणी: Brahmāṇī
• ब्रह्माणी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्माणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• कमलालया: lotus-dwelling (lotus-seated)
• कमलालया: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कमलालय (प्रातिपदिक) = कमल + आलय
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (कमलस्य आलयः/आलया)

• काश्चित्: some (women)
• काश्चित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अनिश्चितार्थक सर्वनाम (some)

• मोदकम्: a sweet ball (modaka)
• मोदकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मोदक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• आदाय: having taken
• आदाय: Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
• Type: Verb
• Root: आ + दा (धातु)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त कृदन्त (absolutive/gerund); (having taken)

• काश्चित्: some (women)
• काश्चित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अनिश्चितार्थक सर्वनाम (some)

• पूपम्: a cake
• पूपम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पूप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• वरानने: O fair-faced one
• वरानने: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वरानना (प्रातिपदिक) = वर + आनना
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; कर्मधारयः (वरम् आननं यस्याः)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced from Purāṇic narration style within Prabhāsa Khaṇḍa Māhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: varānane (addressed ‘O fair-faced one’ within the narration)

Visual Art Cues

Scene: Brahmāṇī (lotus-associated goddess) walks amid a circle of devīs; attendants carry trays of modakas and pūpas, their faces bright; the procession moves toward a sacred audience with Brahmā.

Characters & Entities

• Brahmāṇī
• Kamalālayā (lotus-dwelling goddess)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotional service is expressed through auspicious offerings—simple foods become sacred when carried with reverence in a tīrtha context.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra (Prabhāsa), presented in the Prabhāsa Khaṇḍa’s Prabhāsakṣetra Māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

Preparation and carrying of naivedya-like food items (modaka, pūpa) as offerings; the verse implies devotional presentation rather than stating a formal vow.