Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 60

अस्मिन्कल्पे तु यद्देवि आदावेव वरानने । स्वायंभुवे मनौ तत्र ब्रह्मणः सृजतः पुरा

asminkalpe tu yaddevi ādāveva varānane | svāyaṃbhuve manau tatra brahmaṇaḥ sṛjataḥ purā

اے دیوی! اسی کلپ میں، بالکل آغاز میں، اے خوش رُو! سوایمبھوو منو کے زمانے میں، جب قدیم عہد میں برہما سृष्टی کی تخلیق کر رہا تھا…

अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
कल्पेin (this) kalpa
कल्पे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधसूचक-निपात (particle)
यत्that which
यत्:
Sambandha (Relative connector)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन (Singular); सम्बन्धसूचक (relative)
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)
आदौin the beginning
आदौ:
Kala-adhikarana (Time)
TypeIndeclinable
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
एवindeed, just
एव:
Emphasis particle
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपात (emphatic particle)
वराननेO beautiful-faced one
वरानने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक) + आनन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular); बहुव्रीहि: वरम् आननं यस्याः सा
स्वायंभुवेin Svāyambhuva (Manu)
स्वायंभुवे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्वायंभुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular); (मनौ) विशेषण
मनौin Manu (the reign of Manu)
मनौ:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
तत्रthere
तत्र:
Desha-adhikarana (Place)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
ब्रह्मणःof Brahmā
ब्रह्मणः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन (Singular)
सृजतःwhile creating
सृजतः:
Visheshana (Qualifier/participial)
TypeVerb
Rootसृज् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (Present active participle), षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन (Singular), पुंलिङ्ग; (ब्रह्मणः) विशेषण: सृजतः = creating
पुराformerly, long ago
पुरा:
Kala-adhikarana (Time)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī/Umā)

Scene: A mythic prologue: Brahmā at the dawn of the kalpa, beginning creation; the Goddess addressed as witness to primordial events, with Prabhāsa implied as the sacred stage.

Ī
Īśvara (Śiva)
D
Devī
S
Svāyambhuva Manu
B
Brahmā

FAQs

Holy places are anchored in cosmic time; tīrtha-māhātmya is linked to creation narratives, giving sacred geography a universal scope.

Prabhāsakṣetra’s origin is being set within the creation-era chronology (Svāyambhuva Manu).

None; this verse establishes historical-cosmic context rather than a practice.