Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 64
Devanagari script
अथवाऽत्रैव तिष्ठ त्वं शपथाः संतु मे तव । तव स्थाने प्रयास्यामि मातस्त्वं यदि मन्यसे
Transliteration
athavā'traiva tiṣṭha tvaṃ śapathāḥ saṃtu me tava | tava sthāne prayāsyāmi mātastvaṃ yadi manyase
Translation
ورنہ تم یہیں ٹھہر جاؤ—تمہاری قسمیں مجھ پر رہیں۔ اے ماں، اگر تم اجازت دو تو تمہاری جگہ میں ہی جاؤں گا۔
Word by Word
अथवाor else
अथवा:
Sambandha (Alternative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-अव्ययम् (disjunctive: or else)
अत्रैवright here
अत्रैव:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय) + एव (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् + अवधारण-निपातः; English: ‘right here’
तिष्ठstay
तिष्ठ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलोट्-लकारः (imperative), मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; English: ‘stay’
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
शपथाःoaths
शपथाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशपथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
सन्तुlet (them) be
सन्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट्-लकारः (imperative/benedictive sense), प्रथम-पुरुषः, बहुवचनम्; English: ‘let them be’
मेmy / for me
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअहम् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम् (enclitic)
तवyour
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; English: ‘your’
तवyour
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
स्थानेin (your) place / instead
स्थाने:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; English: locative ‘in place/stead’
प्रयास्यामिI will go (in your stead)
प्रयास्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + या (धातु)
Formलृट्-लकारः (future), उत्तम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; English: ‘I will go forth’
मातःO mother
मातः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्; vocative
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्ययम् (if)
मन्यसेyou think
मन्यसे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु)
Formलट्-लकारः (present), मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्; English: ‘you think/consider’
Speaker
Vatsa
Visual Art Cues
Scene: The son offers to go in the mother’s place; the mother hesitates; the son gestures toward the path ahead, taking responsibility upon himself, with an oath-like solemnity.
Characters & Entities
V
VatsaM
MotherFAQs
True devotion expresses itself as willingness to bear another’s dharmic burden, even at personal risk.
No tīrtha is named in this verse; it is part of the Arbudakhaṇḍa narrative within Prabhāsakhaṇḍa.
None; it discusses śapatha (oath) and moral responsibility, not a formal rite.