Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 83

Devanagari script

अद्यापि सिद्धिमायांति योगिनो ध्यानतत्पराः । तन्निष्ठास्तद्गतप्राणा यथा देव्याः प्रदर्शनात्

Transliteration

adyāpi siddhimāyāṃti yogino dhyānatatparāḥ | tanniṣṭhāstadgataprāṇā yathā devyāḥ pradarśanāt

Translation

آج بھی دھیان میں منہمک یوگی، دیوی میں ثابت قدم اور اپنی سانسوں تک کو اسی میں جذب کیے ہوئے، دیوی کے ساکشات درشن کی طرح سِدھی حاصل کر لیتے ہیں۔

Word by Word

• अद्यापि: even today / still
• अद्यापि: Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य + अपि (अव्यय)
• Form: काल-अव्यय (adverb: ‘even today/still’)

• सिद्धिम्: attainment, success
• सिद्धिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सिद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• आयान्ति: come to / attain
• आयान्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ + या (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• योगिनः: yogis
• योगिनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: योगिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• ध्यानतत्पराः: intent on meditation
• ध्यानतत्पराः: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ध्यान + तत्पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (योगिनः इति); समासः—ध्याने तत्पराः

• तन्निष्ठाः: steadfast in that
• तन्निष्ठाः: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् + निष्ठा (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (योगिनः इति); समासः—तस्मिन् निष्ठा येषाम्

• तद्गतप्राणाः: whose life-breath is absorbed in that
• तद्गतप्राणाः: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् + गत + प्राण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (योगिनः इति); समासः—तस्मिन् गताः प्राणाः येषाम्

• यथा: as
• यथा: Sambandha (Comparative/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: उपमान/प्रकार-अव्यय (indeclinable: ‘as/just as’)

• देव्याः: of the goddess
• देव्याः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन

• प्रदर्शनात्: from (her) showing/manifestation
• प्रदर्शनात्: Apadana (Cause/Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: प्र + दर्श + अन (प्रातिपदिक; भाववाचक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; अपादानार्थे (cause/source)

Speaker

Pulastya

Visual Art Cues

Scene: A secluded shrine-cave or forest-clearing near a sacred spot; yogins seated in padmāsana, eyes half-closed, breath subtle; a luminous Devī manifestation (tejas) appearing as compassionate radiance rather than dramatic form.

Characters & Entities

• Pulastya
• Devī
• Yogins
• Siddhi

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Single-pointed meditation rooted in devotion leads to siddhi, especially when supported by a sanctified place and divine presence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Arbuda’s sacred precincts, where yogins still attain success through devotion to the Goddess.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dhyāna (meditative absorption) with unwavering devotion and prāṇa-focused concentration.