Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 30

Devanagari script

येन स्युर्मनुजाः सर्वे मम राज्ये सुखान्विताः । नीरोगाः पुष्टिसंपन्ना भयशोकविवर्जिताः

Transliteration

yena syurmanujāḥ sarve mama rājye sukhānvitāḥ | nīrogāḥ puṣṭisaṃpannā bhayaśokavivarjitāḥ

Translation

اسی کے ذریعے میرے راج میں سب انسان خوشی کے ساتھ رہیں—بیماری سے پاک، قوت و غذا سے بھرپور، اور خوف و غم سے بے نیاز۔

Word by Word

• येन: by which
• येन: Karaṇa (Means)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), एकवचनम्; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative)

• स्युः: may be/would be
• स्युः: Kriyā (Action)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: विधिलिङ्-लकारः (Optative), प्रथमपुरुषः (3rd), बहुवचनम्; परस्मैपदम्

• मनुजाः: people/men
• मनुजाः: Karta (Subject)
• Type: Noun
• Root: मनुज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (Subject qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् (मनुजाः इति)

• मम: my
• मम: Sambandha (Possessor)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्तिः (6th/Genitive), एकवचनम्; सर्वनाम

• राज्ये: in (my) kingdom
• राज्ये: Adhikaraṇa (Location/Domain)
• Type: Noun
• Root: राज्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), एकवचनम्

• सुखान्विताः: endowed with happiness
• सुखान्विताः: Karta (Subject qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सुखान्वित (प्रातिपदिक: सुख + अन्वित)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् (मनुजाः इति)

• नीरोगाः: free from disease/healthy
• नीरोगाः: Karta (Subject qualifier)
• Type: Adjective
• Root: नीरोग (प्रातिपदिक: निः + रोग)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् (मनुजाः इति)

• पुष्टिसंपन्नाः: possessed of nourishment/prosperity
• पुष्टिसंपन्नाः: Karta (Subject qualifier)
• Type: Adjective
• Root: पुष्टिसंपन्न (प्रातिपदिक: पुष्टि + संपन्न)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् (मनुजाः इति)

• भयशोकविवर्जिताः: devoid of fear and sorrow
• भयशोकविवर्जिताः: Karta (Subject qualifier)
• Type: Adjective
• Root: भयशोकविवर्जित (प्रातिपदिक: भय + शोक + विवर्जित)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् (मनुजाः इति)

Speaker

Pṛthivīpati (the king) addressing Devī

Visual Art Cues

Scene: A flourishing city/kingdom: healthy families, abundant harvest, physicians and priests working together, Devī’s protective aura over the skyline; the ruler offers gratitude at a shrine.

Characters & Entities

• Devī
• Pṛthivīpati (King)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Rulership is validated by lokakalyāṇa—ensuring health, nourishment, and freedom from fear for all subjects.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is explicitly mentioned in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, mantra-protection and divine aid are sought; no detailed rite is stated.