Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 29
Devanagari script
ततः सुवर्णमादाय त्यक्त्वा तां रुधिरप्लुताम् । अवध्यैषेति संचिंत्य स्वपुरं प्रति ते गताः
Transliteration
tataḥ suvarṇamādāya tyaktvā tāṃ rudhiraplutām | avadhyaiṣeti saṃciṃtya svapuraṃ prati te gatāḥ
Translation
پھر وہ سونا لے کر اسے خون میں لت پت چھوڑ گئے۔ یہ سوچ کر کہ ‘اسے قتل نہیں کرنا چاہیے’ وہ اپنے ہی شہر کی طرف لوٹ گئے۔
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादान/अनन्तरार्थक (thereafter/from that)
सुवर्णम्gold
सुवर्णम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसुवर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
आदायhaving taken
आदाय:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootआ + दा (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having taken’
त्यक्त्वाhaving left
त्यक्त्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having abandoned’
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; सर्वनाम
रुधिरप्लुताम्soaked in blood
रुधिरप्लुताम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootरुधिर + प्लुत (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (‘blood-soaked’); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifying ताम्)
अवध्याnot to be killed, inviolable
अवध्या:
Karta (Predicate complement/कर्तृसम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootअवध्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; विधेय-विशेषण (predicative adjective)
एषाthis (woman)
एषा:
Karta (Subject of quoted thought/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), एकवचन; सर्वनाम
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-उद्धरणसूचक (quotative particle)
संचिंत्यhaving thought
संचिंत्य:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम् + चिन्त् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having reflected/thought’
स्वपुरम्their own city
स्वपुरम्:
Karma (Goal-object with प्रति/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व + पुर (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (‘own city’); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
प्रतिtowards
प्रति:
Sambandha (Directional marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय/उपसर्गसदृश)
Formअव्यय; उपपद (preposition) governing द्वितीया; गत्यर्थ (towards)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे (or common), प्रथमा (Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
गताःwent
गताः:
Kriya (Main predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle used finitely); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘gone’ (with implied ‘अभवन्’)
Speaker
Sūta (continuing narration)
Visual Art Cues
Scene: Assailants depart with stolen gold; the wounded woman lies blood-soaked, abandoned. The attackers’ backward glance suggests fear of murder-sin while still clinging to theft.
Characters & Entities
S
suvarṇa (gold)N
nṛpa-sevakāḥ (implied)FAQs
Avoiding outright killing does not absolve grave harm; dharma judges intention, violence, and theft together.
Not specified in this verse; the tīrtha’s greatness is developed later in the adhyāya.
None.