Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 62

Devanagari script

येन मे स्यात्परं श्रेय इह लोके परत्र च । न तेऽस्त्यविदितं किंचित्सत्याचारान्मतिर्मम

Transliteration

yena me syātparaṃ śreya iha loke paratra ca | na te'styaviditaṃ kiṃcitsatyācārānmatirmama

Translation

جس کے ذریعے میں اس دنیا میں بھی اور اگلے جہان میں بھی اعلیٰ ترین بھلائی پا سکوں—وہ مجھے بتائیے۔ آپ سے کوئی بات پوشیدہ نہیں؛ میرا دل سچّے آچرن کی طرف مائل ہو گیا ہے۔

Word by Word

• येन: by which
• येन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (करण), एकवचनम्; relative pronoun (instrumental sg.)

• मे: of me / my
• मे: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध), एकवचनम्; enclitic genitive

• स्यात्: may be
• स्यात्: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; parasmaipada

• परम्: supreme
• परम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (श्रेयः)

• श्रेयः: welfare, highest good
• श्रेयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्रेयस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• इह: here
• इह: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; देश/काल-निर्देशक-अव्यय (adverb)

• लोके: in the world
• लोके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरण), एकवचनम्

• परत्र: hereafter, in the next world
• परत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: परत्र (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; स्थान/कालवाचक-अव्यय (adverb)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चय-निपात (conjunction)

• न: not
• न: Negation (निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; निषेध-निपात (negation particle)

• ते: of you / your
• ते: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध), एकवचनम्; enclitic genitive

• अस्ति: is
• अस्ति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; parasmaipada

• अविदितम्: unknown
• अविदितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अविदित (विद् धातोः क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्यय (past passive participle) with negation; predicate adjective

• किञ्चित्: anything
• किञ्चित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अनिश्चित-प्रयोग (indefinite)

• सत्याचारात्: from righteous conduct / truth-based conduct
• सत्याचारात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: सत्याचार (प्रातिपदिक: सत्य + आचार)
• Form: पुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (अपादान), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (सत्यस्य आचारः)

• मतिः: understanding, thought
• मतिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• मम: my
• मम: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध), एकवचनम्

Speaker

Vyāghra (the tiger)

Visual Art Cues

Scene: A humble seeker petitions a radiant ascetic woman (Nandinī) at a sacred grove near a tīrtha, hands folded, requesting the path to highest good in this world and the next.

Characters & Entities

• vyāghra (tiger)
• śreyas
• satya-ācāra (truthful conduct)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True welfare (śreyas) spans both worlds and is sought through satya-ācāra—truthful, dharmic conduct guided by the virtuous.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Within the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya, the sacred setting is honored by presenting truth as the tīrtha-like purifier; this verse itself does not specify a named pilgrimage site.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is stated; the practical prescription is adoption of satya-ācāra under proper instruction.