Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 7

Devanagari script

अथासौ भूतलं सर्वं वशीकृत्वा महाबलः । ततो दैत्यगणैः सार्द्धं जगाम त्रिदशालयम्

Transliteration

athāsau bhūtalaṃ sarvaṃ vaśīkṛtvā mahābalaḥ | tato daityagaṇaiḥ sārddhaṃ jagāma tridaśālayam

Translation

پھر وہ زورآور، ساری زمین کو اپنے قابو میں کر کے، دیتیوں کے لشکروں کے ساتھ تریدشوں (دیوتاؤں) کے دھام کی طرف روانہ ہوا۔

Word by Word

• अथ: then
• अथ: Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक-अव्यय (sequencing particle)

• असौ: he (that one)
• असौ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: असद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• भूतलम्: the earth’s surface, the earth
• भूतलम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भू + तल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘भूतेः तलम्/भूमेः तलम्’ इति षष्ठी-तत्पुरुष

• सर्वम्: entire
• सर्वम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘भूतलम्’ इत्यस्य विशेषण

• वशीकृत्वा: having subdued
• वशीकृत्वा: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: वशी + कृ (धातु) + त्वा (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकालिक क्रिया

• महाबलः: mighty
• महाबलः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महा + बल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘असौ’ इत्यस्य विशेषण

• ततः: then, thereafter
• ततः: Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: ततः-शब्दः; अपादान/क्रमवाचक-अव्यय (thereupon/from there)

• दैत्यगणैः: with groups of Daityas
• दैत्यगणैः: Sahakari (Accompaniment/सहकारी)
• Type: Noun
• Root: दैत्य + गण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; ‘दैत्यानां गणैः’ इति षष्ठी-तत्पुरुष

• सार्द्धम्: together with
• सार्द्धम्: Sahakari (Accompaniment/सहकारी)
• Type: Indeclinable
• Root: सार्द्धम् (अव्यय)
• Form: सहार्थक-अव्यय (preposition-like adverb: ‘together with’)

• जगाम: went
• जगाम: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन

• त्रिदशालयम्: the abode of the gods (heaven)
• त्रिदशालयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: त्रिदश + आलय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘त्रिदशानाम् आलयम्’ इति षष्ठी-तत्पुरुष

Speaker

Sūta

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣayaḥ

Visual Art Cues

Scene: Bāṣkali with daitya hosts marching from conquered earth toward the radiant gates of Devaloka; banners, drums, and dark clouds contrasting with celestial light.

Characters & Entities

• Bāṣkali
• Daityas
• Tridaśas (Devas)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Unchecked power and domination lead to confrontation with divine order, a recurring Purāṇic moral arc.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Still in the prelude to the Jalaśāyī tīrtha’s origin; the site is not named anew in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it narrates the Daitya king’s advance toward the gods’ realm.