Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 18

न तद्रक्षेति यो मन्त्रं जपेद्र क्षाकृते नरः । तस्य स्यात्सर्वतो रक्षा समेषु विषमेषु च

na tadrakṣeti yo mantraṃ japedra kṣākṛte naraḥ | tasya syātsarvato rakṣā sameṣu viṣameṣu ca

جو شخص حفاظت کی نیت سے وہاں “نَ تَد رَکشے …” کا منتر جپتا ہے، اسے ہر سمت سے نگہبانی حاصل ہوتی ہے—آرام میں بھی اور خطرے میں بھی۔

not
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय—निषेध (particle of negation)
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘मन्त्रं’ इत्यस्य विशेषण (that)
रक्षprotect
रक्ष:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootरक्ष् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपदम्; इति-शब्देन उद्धृतम्
इतिthus
इति:
Vacana-paryavasana (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय—उद्धरण/इत्यर्थक (quotative particle)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
मन्त्रम्the mantra
मन्त्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
जपेत्should recite
जपेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
रक्षाकृतेfor protection
रक्षाकृते:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootरक्षा + कृते (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-निभम् अव्ययीभावार्थे प्रयोगः; ‘कृते’ = हेतु/प्रयोजनवाचक (for the sake of)
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘यः’ इत्यस्य अप्पोजिशन
तस्यfor him / of him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
स्यात्would be
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
सर्वतःfrom all sides
सर्वतः:
Desha (Direction/देश)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय—सर्वदिक्/सर्वतः (adverb: from all sides)
रक्षाprotection
रक्षा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरक्षा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
समेषुin even (favorable) situations
समेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; ‘स्थानेषु/कालेषु’ इत्यध्याहारः
विषमेषुin uneven (adverse) situations
विषमेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootविषम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन; ‘स्थानेषु/कालेषु’ इत्यध्याहारः
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय—समुच्चय (conjunction)

Skanda (deduced from tīrthamāhātmya instructional style within Skanda Purāṇa)

Listener: General ‘naraḥ’ (man) addressed via phalaśruti; earlier vocative to dvijasattamāḥ continues the didactic frame.

Scene: A traveler-pilgrim chants a protective mantra at the tirtha; unseen dangers recede—wild beasts, thieves, storms—forming a symbolic ring of protection.

M
Mantra/Japa
R
Rakṣā (protection)

FAQs

Sacred recitation at a tīrtha is upheld as a source of all-around protection, reinforcing faith and disciplined practice.

The chapter’s tīrtha in Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya; the excerpt does not specify the place-name.

Japa of the mantra identified by the opening phrase “na tad rakṣe …” for protective efficacy.