Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 77

Devanagari script

प्रचूडं भागवित्तिं च सोऽपि गत्वा यथा पुरा । चकार शांतिकं कर्म यथा ताभ्यां पुरा कृतम्

Transliteration

pracūḍaṃ bhāgavittiṃ ca so'pi gatvā yathā purā | cakāra śāṃtikaṃ karma yathā tābhyāṃ purā kṛtam

Translation

وہ بھی پہلے کی طرح پرچوڑ اور بھاگوتّی کے پاس گیا اور جیسا کہ ان دونوں نے پہلے کیا تھا، ویسا ہی شانتِک کرم (شانتی کا عمل) انجام دیا۔

Word by Word

• प्रचूडम्: Pracūḍa (name)
• प्रचूडम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रचूड (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; व्यक्तिनाम

• भागवित्तिम्: Bhāgavitti (name)
• भागवित्तिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: भागवित्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; व्यक्तिनाम

• च: and
• च: Samuccaya (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)

• सः: he
• सः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• अपि: also
• अपि: Sambandha/Emphasis (सम्बन्ध/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle: ‘also’)

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु) → गत्वा (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (having gone)

• यथा: as
• यथा: Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकार/उपमानवाचक (as)

• पुरा: formerly; earlier
• पुरा: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (formerly)

• चकार: did; performed
• चकार: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• शांतिकम्: pacificatory; appeasing
• शांतिकम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: शान्तिक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘karma’)

• कर्म: rite; act
• कर्म: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• यथा: as
• यथा: Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमान/प्रकारवाचक (as)

• ताभ्याम्: by those two
• ताभ्याम्: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), द्विवचन; सर्वनाम

• पुरा: formerly
• पुरा: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (formerly)

• कृतम्: done; performed
• कृतम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु) → कृत (कृदन्त)
• Form: भूतकृत् (past passive participle, क्त); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator; within Tīrthamāhātmya context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Pracūḍa; Bhāgavitti

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A disciplined disciple travels to two sacred sites, performs a śānti-karman with ritual vessels, kusa grass, and mantra recitation, mirroring an earlier rite performed by two predecessors.

Characters & Entities

• Pracūḍa
• Bhāgavitti
• Śānti-karman

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When affliction arises, one should follow established dharmic procedure—seeking śānti through sanctioned rites performed in the proper manner.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse gestures to pilgrimage-linked efficacy by naming Pracūḍa and Bhāgavitti as destinations connected with successful śānti performance.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śānti-karman—pacificatory ritual action intended to remove distress and restore auspiciousness.