Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 20

Devanagari script

ततो गणा नंदिमुखा रत्नानि प्रददुस्तथा । भूषणानि च वासांसि मुन्यादिभ्यो यथाक्रमम्

Transliteration

tato gaṇā naṃdimukhā ratnāni pradadustathā | bhūṣaṇāni ca vāsāṃsi munyādibhyo yathākramam

Translation

پھر نندیمکھ کی سرکردگی میں گنوں نے رتن بانٹے؛ اور زیورات اور لباس بھی، مُنیوں وغیرہ کو ترتیب کے مطابق عطا کیے۔

Word by Word

• ततः: then
• ततः: Adhikarana/Temporal (अधिकरण-काल)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; काल/क्रमवाचक-अव्ययम् (then/thereupon)

• गणाः: the attendants (gaṇas)
• गणाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• नन्दिमुखाः: Nandin-led (gaṇas)
• नन्दिमुखाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नन्दि + मुख (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; बहुव्रीहिः—नन्दिः मुखं येषाम् (those whose leader/face is Nandin; i.e., Nandin-faced/led)

• रत्नानि: gems
• रत्नानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: रत्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), बहुवचनम्

• प्रददुः: gave
• प्रददुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + दा (धातु)
• Form: लिट्-लकारः (Perfect), प्रथम-पुरुषः, बहुवचनम्; परस्मैपदम्

• तथा: also
• तथा: Modifier (विशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चय/प्रकारवाचक-अव्ययम् (also/likewise)

• भूषणानि: ornaments
• भूषणानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भूषण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्

• च: and
• च: Connector (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चय-अव्ययम् (conjunction)

• वासांसि: garments
• वासांसि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वासस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्

• मुन्यादिभ्यः: to sages and others
• मुन्यादिभ्यः: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: मुनि + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, चतुर्थी-विभक्तिः (Dative), बहुवचनम्; मुनयः आदयः येषाम् (to sages and others)

• यथाक्रमम्: in proper order
• यथाक्रमम्: Modifier (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा + क्रम (अव्यय-भाव)
• Form: अव्ययम्; अव्ययीभाव-समासः—क्रमानुसारम् (in due order)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Śiva’s gaṇas led by Nandimukha ceremonially distribute jewels, ornaments, and fine garments to seated sages in an orderly sequence; the scene resembles a divine yajña-sabhā of generosity and honor.

Characters & Entities

• Gaṇas
• Nandimukha
• Munis (sages)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Honoring the holy with gifts and proper hospitality is shown as a dhārmic act that supports sacred gatherings and increases merit.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The giving occurs within the Mandara-centered sacred assembly in this chapter’s māhātmya setting.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dāna-like honoring is described: distributing ratnas (jewels), bhūṣaṇas (ornaments), and vāsas (garments) to sages and attendees in proper order.