Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 6

दृश्यते यदि पालाशः प्रातरुत्थाय मानवैः । नरकानाशु निर्धूय गम्यते परमं पदम्

dṛśyate yadi pālāśaḥ prātarutthāya mānavaiḥ | narakānāśu nirdhūya gamyate paramaṃ padam

اگر لوگ صبح اٹھ کر پالاش کو دیکھ لیں تو وہ جلد ہی دوزخی حالتوں کو جھٹک دیتے ہیں اور پرم پد (اعلیٰ مقام) پا لیتے ہیں۔

दृश्यतेis seen
दृश्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive: 'is seen')
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्त-अव्यय (conditional particle)
पालाशःthe palāśa (tree)
पालाशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपालाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st), एकवचन
प्रातर्in the morning
प्रातर्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रातर् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
उत्थायhaving risen
उत्थाय:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootउत् + स्था (धातु) → उत्थाय (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकालिक-क्रिया (having risen)
मानवैःby people
मानवैः:
Karana (Agent-in-passive/करण)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd), बहुवचन; करण (agent in passive)
नरकान्hells
नरकान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd), बहुवचन; कर्म
आशुquickly
आशु:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootआशु (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
निर्धूयhaving shaken off
निर्धूय:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootनिर् + धू (धातु) → निर्धूय (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), पूर्वकालिक-क्रिया (having shaken off/removed)
गम्यतेis attained
गम्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट्-लकार (present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive: 'is gone/attained')
परमम्supreme
परमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd), एकवचन; विशेषण
पदम्state/abode
पदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd), एकवचन; कर्म

Vāṇī

Tirtha: Palāśa-darśana (Brahma-vṛkṣa context)

Type: kshetra

Scene: At dawn, villagers/pilgrims rise and gaze upon a blooming palāśa; the red-orange blossoms glow like fire, symbolizing the burning away of naraka-states.

P
Palāśa
N
Naraka
P
Paramaṃ Padam

FAQs

Even darśana (sacred seeing) done with faith is purifying; reverent contact with the sacred dispels heavy negativity and leads toward liberation.

The verse glorifies the palāśa as a sanctifying presence within tīrtha culture, without naming a particular pilgrimage site.

A morning practice: rising early and taking darśana of the palāśa.