Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 208›Shloka 8
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

Devanagari script

मद्यभांडमपि प्रायो यथावद्वह्निशोधितम् । विशुध्यति तथा नारी वह्निदग्धा विशुध्यति । यस्या रेतोऽथ संक्रांत मुदरांतेऽन्यसंभवम्

Transliteration

madyabhāṃḍamapi prāyo yathāvadvahniśodhitam | viśudhyati tathā nārī vahnidagdhā viśudhyati | yasyā reto'tha saṃkrāṃta mudarāṃte'nyasaṃbhavam

Translation

جس طرح شراب کا برتن بھی جب قاعدے کے مطابق آگ سے شُدھ کیا جائے تو پاک ہو جاتا ہے، اسی طرح عورت بھی آگ میں جلائے جانے سے پاک سمجھی جاتی ہے—وہ عورت جس کے رحم میں غیر کا بیج سرایت کر گیا ہو اور پیٹ میں دوسرے اصل کی اولاد ٹھہر گئی ہو۔

Word by Word
मद्यभाण्डम्a liquor-vessel
मद्यभाण्डम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmadya + bhāṇḍa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (मद्यस्य भाण्डम्)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अव्यय (particle: 'also/even')
प्रायःgenerally
प्रायः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootprāyaḥ (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb: 'generally/for the most part')
यथावत्properly
यथावत्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootyathāvat (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: 'properly, as prescribed')
वह्निशोधितम्purified by fire
वह्निशोधितम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvahni + śodhita (प्रातिपदिक; क्त-प्रत्ययान्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण; तृतीया-तत्पुरुष (वह्निना शोधितम्)
विशुध्यतिbecomes completely pure
विशुध्यति:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi + √śudh (शुध् धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
तथाlikewise
तथा:
Upamā/Prakāra (Manner)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: 'likewise/so')
नारीa woman
नारी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnārī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
वह्निदग्धाburnt by fire
वह्निदग्धा:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvahni + dagdhā (प्रातिपदिक; क्त-प्रत्ययान्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण; तृतीया-तत्पुरुष (वह्निना दग्धा)
विशुध्यतिbecomes completely pure
विशुध्यति:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi + √śudh (शुध् धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
यस्याःof whom/whose
यस्याः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धक (relative)
रेतःsemen
रेतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootretas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अत्र प्रथमा (subject) अधिकयुक्तम्
अथthen/and
अथ:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय (particle: 'then/now/and')
संक्रान्तम्having entered
संक्रान्तम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsaṃ + √kram (क्रम् धातु) → saṃkrānta (प्रातिपदिक; क्त-प्रत्ययान्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (having entered/transferred)
उदरान्तेin the interior/end of the belly (womb)
उदरान्ते:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootudara + anta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (उदरस्य अन्तः/अन्ते)
अन्यसम्भवम्arising from another (i.e., another man's)
अन्यसम्भवम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootanya + sambhava (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण; तत्पुरुष (अन्यतः सम्भवः)
Speaker

Gautama

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A stark didactic image: ritual fire as purifier, with the analogy of a vessel being heated; the human consequence is implied rather than graphically shown, emphasizing the severity of the ruling.

Characters & Entities
G
Gautama
A
Agni (fire)

FAQs

It presents an intense expiatory logic using fire as the supreme purifier, reflecting a narrative debate on how śuddhi is (or is not) restored.

This verse itself does not name a tīrtha; it supports the chapter’s broader tīrtha-māhātmya discourse through a śuddhi argument.

Fire-purification is referenced conceptually; no detailed procedure is specified in this line.

←Previous Verse
Next Verse→