Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

ऋषय ऊचुः । यत्त्वया कथितं सूत न मृता सा कुमारिका । हता रौद्रप्रहारैश्च कौतुकं तन्महत्तरम्

ṛṣaya ūcuḥ | yattvayā kathitaṃ sūta na mṛtā sā kumārikā | hatā raudraprahāraiśca kautukaṃ tanmahattaram

رِشیوں نے کہا: “اے سوت! جیسا تم نے بتایا، وہ کنواری حقیقتاً مری نہیں، اگرچہ سخت اور ہیبت ناک ضربوں سے گرا دی گئی تھی۔ یہ تو اور بھی بڑا تعجب ہے—اس کی وضاحت کرو۔”

ऋषयःthe sages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपदम्
यत्that which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्ध-प्रत्यय (that which)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd), एकवचन; सर्वनाम (by you)
कथितम्told
कथितम्:
Kriya (Verbal predicate/क्रिया)
TypeAdjective
Rootकथ् (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formकृतान्त (क्त-प्रत्यय, भूतकर्मणि), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘said/told’
सूतO Sūta
सूत:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय, निषेधार्थक-निपात (negation)
मृताdead
मृता:
Vidheyavisheshana (Predicate adjective/विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमृ (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formकृतान्त (क्त-प्रत्यय), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘dead’
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
कुमारिकाmaiden
कुमारिका:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकुमारिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
हताstruck; slain
हता:
Vidheyavisheshana (Predicate adjective/विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootहन् (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formकृतान्त (क्त-प्रत्यय), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘struck/killed’
रौद्रप्रहारैःby fierce blows
रौद्रप्रहारैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरौद्र + प्रहार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण (by fierce blows)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयार्थक-निपात
कौतुकम्wonder; curiosity
कौतुकम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकौतुक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (that)
महत्तरम्greater
महत्तरम्:
Vidheyavisheshana (Predicate adjective/विधेय-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तुलनात्मक (comparative)

Ṛṣis

Tirtha: Amareśvara episode (continuation)

Type: kshetra

Listener: Sūta

Scene: A circle of sages, brows raised in astonishment, question Sūta about the maiden who was struck by fierce blows yet did not truly die; the atmosphere is tense with wonder and compassion.

S
Sūta
K
Kumārikā (maiden)
Ṛṣis

FAQs

Purāṇic tīrtha narratives often reveal hidden divine causality behind seemingly ordinary events.

The ongoing Nāgara Khaṇḍa tīrtha account connected with the maiden’s extraordinary fate.

None; this verse introduces inquiry (praśna) that prompts the māhātmya explanation.