Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 92

तस्मात्कुरु स्थितिं त्वं च स्वधर्मपरिवृद्धये । येन तद्वर्तनोपायो ह्यस्माकं नृपसत्तम

tasmātkuru sthitiṃ tvaṃ ca svadharmaparivṛddhaye | yena tadvartanopāyo hyasmākaṃ nṛpasattama

پس اے بہترین بادشاہ! اپنے دھرم کی افزونی کے لیے ایک مضبوط انتظام قائم کر، تاکہ ہمارے لیے گزر بسر اور درست طریقِ استمرار کا کوئی وسیلہ پیدا ہو جائے۔

तस्मात्from that; therefore
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; सर्वनाम
कुरुdo; make
कुरु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
स्थितिम्steadiness; stability; arrangement
स्थितिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्थिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; सर्वनाम
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
स्वधर्मपरिवृद्धयेfor the increase of one’s own dharma
स्वधर्मपरिवृद्धये:
Sampradana (Purpose/Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootस्व-धर्म-परि-वृद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन; समासः—(स्वधर्मस्य परिवृद्धिः) इति षष्ठी-तत्पुरुष
येनby which
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; सम्बन्ध-प्रयोग (relative)
तद्वर्तनोपायःthe means of maintaining that
तद्वर्तनोपायः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद्-वर्तन-उपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; समासः—(तस्य वर्तनस्य उपायः) इति षष्ठी-तत्पुरुष
हिindeed; for
हि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/causal particle)
अस्माकम्of us; our
अस्माकम्:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; सर्वनाम
नृपसत्तमO best of kings
नृपसत्तम:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप-सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः—कर्मधारय/तत्पुरुष (श्रेष्ठः नृपः)

Brāhmaṇas (petitioners from Gartā-tīrtha)

Listener: nṛpasattama (a king)

Scene: A council scene: brāhmaṇas/ascetics addressing a king, urging him to establish a stable arrangement for dharma and sustenance; palm-leaf records, donation pots, and a map-like depiction of routes to tīrthas.

S
Satyasaṃdha
B
brāhmaṇas

FAQs

Dharma grows through stable, compassionate governance that ensures the well-being and rightful maintenance of the devout.

The request is situated in the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya setting associated with Gartā-tīrtha and the Hāṭakeśvara-kṣetra narrative arc.

No specific ritual; it calls for a dharmic policy/arrangement ensuring sustainable livelihood (vartanopāya).