Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 5

आनर्तविषये चास्ति वनं मुनिजनाश्रयम् । मनोज्ञं सर्वसत्त्वानां सर्वर्तुफलितद्रुमम्

ānartaviṣaye cāsti vanaṃ munijanāśrayam | manojñaṃ sarvasattvānāṃ sarvartuphalitadrumam

آنرت کے دیس میں ایک جنگل ہے جو مُنیوں کی پناہ گاہ ہے۔ وہ سب جانداروں کو دلکش لگتا ہے، اور اس کے درخت ہر موسم میں پھلوں سے بھرے رہتے ہیں۔

ānarta-viṣayein the Ānarta region
ānarta-viṣaye:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootānarta (प्रातिपदिक) + viṣaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी; एकवचन (in the Ānarta region)
caand
ca:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (and)
astithere is
asti:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलट्; प्रथमपुरुष; एकवचन (there is)
vanama forest
vanam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन (here: प्रथमा as subject)
muni-jana-āśrayama refuge for sages
muni-jana-āśrayam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmuni (प्रातिपदिक) + jana (प्रातिपदिक) + āśraya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; वनस्य विशेषणम् (a refuge of sages)
manojñamdelightful
manojñam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmanojña (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; वनस्य विशेषणम् (pleasing)
sarva-sattvānāmof all beings
sarva-sattvānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + sattva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी; बहुवचन (of all beings)
sarva-ṛtu-phalita-drumamwith trees fruiting in all seasons
sarva-ṛtu-phalita-drumam:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक) + ṛtu (प्रातिपदिक) + phalita (कृदन्त-प्रातिपदिक) + druma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया; एकवचन; वनस्य विशेषणम् (having trees bearing fruit in all seasons)

Sūta

Tirtha: Ānarta-vanam (unnamed sage-forest)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis

Scene: A lush forest in Ānarta: sages’ hermitages with thatched huts, deer and birds unafraid, trees laden with fruits of multiple seasons simultaneously (mango blossoms, ripe figs, pomegranates), a clear path suggesting a pilgrimage approach.

Ā
Ānarta

FAQs

Holy landscapes are portrayed as naturally auspicious, supporting tapas, learning, and the flourishing of life.

The Ānarta region is introduced as the sacred setting; a specific tīrtha is not yet named in this verse.

None; it is a descriptive prelude establishing the sanctified environment for forthcoming teachings.