Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 58

तेनैव हि शरिरेण प्रणतं पुरतः स्थितम् । अद्यप्रभृति संक्रांतौ मकरस्यापरोपि यः

tenaiva hi śarireṇa praṇataṃ purataḥ sthitam | adyaprabhṛti saṃkrāṃtau makarasyāparopi yaḥ

اسی بدن کے ساتھ بھکت شِو کے سامنے کھڑا ہو کر سر جھکا کر سجدۂ تعظیم کرے گا۔ آج سے مکر سنکرانتی کے دن جو کوئی بھی ایسا کرے…

tenawith/by that
tena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया (3rd/करण), एकवचन; नपुंसक/पुं-प्रयोगानुसार (with that)
evaindeed/only
eva:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (emphatic particle): एव (indeed/only)
hiindeed/for
hi:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय (particle): हि (for/indeed)
śarīreṇawith the body
śarīreṇa:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootśarīra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
praṇatambowed down
praṇatam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpra + nam (नम्—नमने धातु) → praṇata (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; यहाँ ‘स्थितम्’ इत्यस्य विशेषणम्
purataḥin front
purataḥ:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootpuratas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb): पुरतः (in front)
sthitamstanding/placed
sthitam:
Kriya (Predicative/क्रियासमर्थ)
TypeAdjective
Rootsthā (स्था—तिष्ठति धातु) → sthita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘स्थितम्’ = standing/placed
adyatoday/from now
adya:
Kala-adhikarana (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootadya (अव्यय)
Formअव्यय (time adverb): अद्य (today/now)
prabhṛtifrom (this time) onward
prabhṛti:
Kala-adhikarana (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootprabhṛti (अव्यय)
Formअव्यय (postposition): प्रभृति (starting from)
saṃkrāṃtauat the saṅkrānti (solar transit)
saṃkrāṃtau:
Kala-adhikarana (Time/काल)
TypeNoun
Rootsaṃkrānti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; ‘संक्रान्तौ’ = at the transit (of the sun)
makarasyaof Makara (Capricorn)
makarasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmakara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
aparaḥanother
aparaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootapara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘अपरः’ = another/other
apialso/even
api:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय (particle): अपि (also/even)
yaḥwho/that which
yaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)

Śiva (continuing statement, completed in next verse)

Tirtha: Kailāsa (implied)

Type: kshetra

Scene: A devotee stands before Śiva, body bowed in praṇāma; the sky suggests a solar transition (saṅkrānti), with ritual calm and heightened sanctity.

Ś
Śiva
M
Makara-saṅkrānti

FAQs

Sacred calendrical moments like saṅkrānti are gateways for intensified merit when paired with humble reverence before Śiva.

No specific tīrtha is named; the emphasis is on Makara-saṅkrānti timing and Śiva-darśana.

Observance on Makara-saṅkrānti with reverent approach/prostration before Śiva, leading into the ghee-worship instruction in the next verse.