Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 73

तं विशुद्धं विजानीयाद्विशुद्धा चेत्तु जायते । तंदुलस्याथ वक्ष्यामि विधिधर्मं सनातनम्

taṃ viśuddhaṃ vijānīyādviśuddhā cettu jāyate | taṃdulasyātha vakṣyāmi vidhidharmaṃ sanātanam

اگر واقعی پاکیزگی ظاہر ہو جائے تو اسے کامل طور پر پاک سمجھا جائے۔ اب میں تندُل (چاول کے دانوں) کے بارے میں طریقۂ کار کا قدیم دھرم بیان کرتا ہوں۔

तम्him/that (person)
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (सर्वनाम)
विशुद्धम्purified/innocent
विशुद्धम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविशुद्ध (प्रातिपदिक; वि + √शुध् (धातु) क्त/निष्ठा-आधारित)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; विशेषणम्
विजानीयात्should know/recognize
विजानीयात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + √ज्ञा (धातु)
Formविधिलिङ्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
विशुद्धा(the tongue) purified
विशुद्धा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootविशुद्ध (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम् (जिह्वा-सम्बन्धे)
चेत्if
चेत्:
Sambandha (Clause-link/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय; शर्त-निबन्धक
तुthen/indeed
तु:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोध
जायतेarises/becomes
जायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√जन् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्
तन्दुलस्यof rice-grain(s)
तन्दुलस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतन्दुल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी एकवचनम्
अथthen/now
अथ:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
वक्ष्यामिI shall tell
वक्ष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्), उत्तमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
विधि-धर्मम्the rule/duty as prescribed
विधि-धर्मम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक) + धर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (विधेः धर्मः)
सनातनम्eternal/ancient
सनातनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसनातन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; विशेषणम् (विधिधर्मस्य)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Scene: The officiant declares the person purified if purity is achieved, then gestures toward a tray/bowl of rice-grains, announcing the next ancient procedure.

FAQs

True purification is affirmed when the prescribed test yields clarity; dharma proceeds step-by-step through established rites.

No tīrtha is referenced; the verse transitions to another procedural test involving rice.

If the result indicates purity, the person is declared purified; the text then introduces the rice-grain (taṇḍula) procedure.