Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 8

इत्यहं हृदि संचिंत्य माहात्म्यं रविजं महत् । पूर्णं वर्षशतं पार्थ रविं भक्त्या ह्यतोषयम्

ityahaṃ hṛdi saṃciṃtya māhātmyaṃ ravijaṃ mahat | pūrṇaṃ varṣaśataṃ pārtha raviṃ bhaktyā hyatoṣayam

یوں، اے پارتھ، میں نے دل میں روی سے پیدا ہونے والی اس عظیم مہاتمیا کو بسائے رکھا، اور پورے سو برس بھکتی کے ساتھ پروردگار روی کو راضی کیا۔

itithus
iti:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्त्यर्थक-अव्ययम् (thus)
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
hṛdiin (my) heart
hṛdi:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Roothṛd (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
saṃcintyahaving contemplated
saṃcintya:
Pūrvakāla (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootsaṃcintya (कृदन्त; √cint चिन्तायाम्, सम्-उपसर्ग; ल्यप्/क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (absolutive/gerund): ‘having reflected’
māhātmyamthe greatness (glory)
māhātmyam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmāhātmya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
ravi-jamborn of/pertaining to Ravi (the Sun)
ravi-jam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootravi (प्रातिपदिक) + ja (प्रातिपदिक; √jan जने)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (agreeing with māhātmyam)
mahatgreat
mahat:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (agreeing with māhātmyam)
pūrṇamcomplete/full
pūrṇam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpūrṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (agreeing with varṣaśatam)
varṣa-śatama hundred years
varṣa-śatam:
Kāla-adhikaraṇa (Time extent/काल)
TypeNoun
Rootvarṣa (प्रातिपदिक) + śata (संख्या-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; द्विगु-समासः
pārthaO Pārtha
pārtha:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootpārtha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्
ravimRavi (the Sun)
ravim:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootravi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
bhaktyāwith devotion
bhaktyā:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental), एकवचनम्
hiindeed
hi:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतुवाचक-अव्ययम् (emphatic particle)
atoṣayamI satisfied/pleased
atoṣayam:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√tuṣ (तोषणे)
Formलङ्-लकारः (Imperfect/Past), परस्मैपदम्, उत्तम-पुरुषः (1st person), एकवचनम्; अ-आगमः (augment)

Sūta (Lomaharṣaṇa) quoting a narrator/devotee addressing Arjuna (Kaunteya/Pārtha) (deduced from vocative)

Listener: Pārtha (Arjuna)

Scene: An aged devotee (or sage) seated in meditation at sunrise, holding the mahātmya in heart; behind him a subtle montage of seasons passing (rain, autumn, winter) indicating a hundred-year vow; Sūrya shines approvingly.

R
Ravi (Sūrya)
P
Pārtha (Arjuna)

FAQs

Deep contemplation of Sūrya’s greatness and long-term steady devotion are portrayed as powerful means to attain divine satisfaction and grace.

No tīrtha is specified in this verse; it is a narrative of prolonged Sūrya-upāsanā.

Sustained bhakti/upāsanā over time; the verse implies continuous devotional practice rather than naming a single rite.