Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 36

Devanagari script

एतत्सर्वं यथोद्दिष्टं कुमारात्र भविष्यति । ये मां प्रपूजयिष्यंति कुमारेश्वर संस्थितम्

Transliteration

etatsarvaṃ yathoddiṣṭaṃ kumārātra bhaviṣyati | ye māṃ prapūjayiṣyaṃti kumāreśvara saṃsthitam

Translation

یہ سب کچھ جیسا بیان کیا گیا ہے، اسی کُمار (مقدس) خطّے میں یقیناً واقع ہوگا—ان کے لیے جو یہاں کُماریشور کے طور پر قائم مجھ کو بھکتی سے پوجیں گے۔

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणरूपेण

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• यथा: as
• यथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक अव्यय (as/just as)

• उद्दिष्टम्: indicated/prescribed
• उद्दिष्टम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उद् + दिश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• कुमार: O Kumāra (Skanda)
• कुमार: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: कुमार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक अव्यय (adverb of place)

• भविष्यति: will be
• भविष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• ये: those who
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)

• माम्: me
• माम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• प्रपूजयिष्यन्ति: will worship (well)
• प्रपूजयिष्यन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + पूज् (धातु)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• कुमारेश्वर: O Lord of Kumāra
• कुमारेश्वर: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: कुमार + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष समास (कुमारस्य ईश्वरः); पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन

• संस्थितम्: situated/established
• संस्थितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; ‘माम्’ इति कर्मपदस्य विशेषणम्

Speaker

Śiva (as Kumāreśvara, in the Kumārikākhaṇḍa narrative)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kumāra-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Guha (Skanda/Kumāra) (primary), with devas as contextual hearers

Visual Art Cues

Scene: Rudra proclaims that all declared fruits will manifest in the Kumāra region for those who worship him as Kumāreśvara, emphasizing divine abiding presence in the locale.

Characters & Entities

• Śiva
• Kumāreśvara

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The deity’s promised fruits are dependable: worship at the sacred site meets the grace of Śiva established there.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kumāreśvara-kṣetra (the Kumāra region) where Śiva is said to be established.

What ritualistic prescription is mentioned?

Prapūjā—earnest, dedicated worship of Śiva as Kumāreśvara at the site.