Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 79
Devanagari script
तं भीतमिव चालक्ष्य दैत्यवीराश्च कोटिशः । नदंतोऽतिमहासेनं नानाशस्त्रैरवाकिरन्
Transliteration
taṃ bhītamiva cālakṣya daityavīrāśca koṭiśaḥ | nadaṃto'timahāsenaṃ nānāśastrairavākiran
Translation
اسے گویا خوف زدہ دیکھ کر، دیوؤں کے کروڑوں سورما دھاڑتے ہوئے اُس عظیم لشکر پر طرح طرح کے ہتھیاروں کی بارش کرنے لگے۔
Word by Word
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
भीतम्afraid
भीतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभी (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
इवas if
इव:
Upamana-dyotaka (Comparative marker/उपमान-द्योतक)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमानसूचक
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
आलक्ष्यhaving noticed
आलक्ष्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootआ + लक्ष् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय (gerund); पूर्वक्रिया
दैत्यवीराःdemon-heroes
दैत्यवीराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदैत्य + वीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष-समासः (दैत्यानां वीराः)
चand
च:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
कोटिशःby crores, in millions
कोटिशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकोटि + शस् (अव्यय-प्रत्यय)
Formअव्यय; परिमाणवाचक क्रियाविशेषण (by crores/in millions)
नदन्तःroaring
नदन्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनद् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कर्तरि (present active participle)
अतिमहासेनम्Ati-mahāsena (Skanda)
अतिमहासेनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअति + महा + सेन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुष-समासः (अति-महा-सेनः)
नानाvarious
नाना:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनाना (अव्यय)
Formअव्यय; विशेषणार्थे (indeclinable qualifier)
शस्त्रैःwith weapons
शस्त्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
अवाकिरन्showered, scattered (upon)
अवाकिरन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअव + किॄ (धातु; किरति)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages
Visual Art Cues
Scene: Countless demon warriors surge forward, roaring; a dense rain of spears, arrows, and blades arcs toward Skanda’s vast army, filling the sky like a storm of iron.
Characters & Entities
D
Daitya warriorsS
Skanda’s army (senā)FAQs
When dharma appears vulnerable, adharma rushes in with noise and numbers—yet such aggression is not the measure of victory.
None; the focus is the escalation of the battle.
None.