Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 66
Devanagari script
आजगाम कुमाराय विधुवन्स महाधनुः । आगच्छमानं तं दृष्ट्वा स्कंदः प्रत्युद्ययौ ततः
Transliteration
ājagāma kumārāya vidhuvansa mahādhanuḥ | āgacchamānaṃ taṃ dṛṣṭvā skaṃdaḥ pratyudyayau tataḥ
Translation
پھر وہ عظیم کمان کا دھنی، لشکروں کو منتشر کرتا ہوا، کمار کی طرف آیا۔ اسے آتے دیکھ کر اسکند فوراً اس کے مقابلے کو بڑھا۔
Word by Word
आजगामcame, arrived
आजगाम:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + √गम् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
कुमारायto Kumāra
कुमाराय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootकुमार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; सम्प्रदान (dative)
विधुवन्shaking/brandishing
विधुवन्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootवि + √धू (धातु)
Formशतृ (present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘shaking/brandishing’
सhe
स:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सर्वनाम
महाधनुःthe great bow
महाधनुः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + धनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘महच्च तत् धनुः’
आगच्छमानम्(him) who was approaching
आगच्छमानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootआ + √गम् (धातु)
Formशानच् (present middle participle); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; ‘coming/approaching’
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; सर्वनाम
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘having seen’
स्कन्दःSkanda
स्कन्दः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
प्रत्युद्ययौwent forth to meet (him)
प्रत्युद्ययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + उद् + √या (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
ततःthen, thereafter
ततः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/अनन्तरम् (then/thereupon)
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages
Visual Art Cues
Scene: Tāraka, bow in hand, strides forward scattering hosts; Skanda, youthful yet radiant, immediately advances to meet him—two forces converging at the battlefield’s center.
Characters & Entities
S
Skanda (Kumāra)T
TārakaFAQs
Dharma does not retreat before adharma; the divine protector actively confronts disorder to restore cosmic balance.
None; this is a battlefield moment within the Kaumārikā narrative.
None.