Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 15
Devanagari script
कालनेमिमुखं पार्थ अदृश्यत महद्बलम् । तद्धि घोरमसंख्येयं जगर्ज विविधा गिरः
Transliteration
kālanemimukhaṃ pārtha adṛśyata mahadbalam | taddhi ghoramasaṃkhyeyaṃ jagarja vividhā giraḥ
Translation
اے پارتھ! کالنیمی کی قیادت میں ایک عظیم طاقت نظر آئی؛ وہ نہایت ہولناک اور بے شمار تھی، اور طرح طرح کی گرج دار صدائیں بلند کرتی تھی۔
Word by Word
कालनेमिमुखम्the face (leader) of Kālanemi
कालनेमिमुखम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकालनेमि (प्रातिपदिक) + मुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: कालनेमेः मुखम्
पार्थO Pārtha
पार्थ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपार्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन, एकवचन
अदृश्यतwas seen; appeared
अदृश्यत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (दृश्यते)
महत्great
महत्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
बलम्force; army; strength
बलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
तत्that
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (सर्वनाम)
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle: emphasis/indeed)
घोरम्terrible
घोरम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootघोर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
असंख्येयम्countless
असंख्येयम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ (उपसर्ग/निषेध) + संख्येय (कृदन्त/संख्या-धात्वर्थ)
Formकृदन्त: यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/qualificative), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अर्थ: ‘गणयितुं न शक्यम्’
जगर्जroared
जगर्ज:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगर्ज् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
विविधाःvarious
विविधाः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
गिरःcries; voices
गिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) [deduced]
Skanda Dialogue
Listener: Pārtha (as addressed in the verse)
Visual Art Cues
Scene: A vast, innumerable army surges forward behind Kālanemi; the air vibrates with many kinds of roars and cries, banners whipping in a darkened sky.
Characters & Entities
P
PārthaK
KālanemiFAQs
Even when adharma appears ‘countless’ and fearsome, it is still finite before the divine order upheld by Śiva and Skanda.
No tīrtha is referenced here.
None.