Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 48

Devanagari script

गोलोकं प्राप्नुयात्तस्मात्पुण्यान्नैवात्र संशयः । भद्रेश्वराद्यातुधान्यामुपशांत शिवो मुने

Transliteration

golokaṃ prāpnuyāttasmātpuṇyānnaivātra saṃśayaḥ | bhadreśvarādyātudhānyāmupaśāṃta śivo mune

Translation

اسی پُنّیہ کے سبب وہ گولوک کو پاتا ہے—اس میں یہاں کوئی شک نہیں۔ بھدر یشور سے، اے مُنی، اُپشانت شِو (پُرسکون شِو) کی طرف روانہ ہونا چاہیے۔

Word by Word

• गोलोकम्: Goloka
• गोलोकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गोलोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (गवां लोकः)

• प्राप्नुयात्: would attain
• प्राप्नुयात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र√आप् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• तस्मात्: therefore/from that
• तस्मात्: Hetu/Apadana (Cause/Source)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; सर्वनाम

• पुण्यात्: from merit
• पुण्यात्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: पुण्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन

• न: not
• न: Sambandha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात (negation particle)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-निपात (emphatic particle)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (locative adverb: 'here')

• संशयः: doubt
• संशयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: संशय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• भद्रेश्वरात्: from Bhadreśvara
• भद्रेश्वरात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: भद्रेश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन

• यातुधान्याम्: to/into Yātudhānī (place-name)
• यातुधान्याम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यातुधानी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; (पाठभेद/संदिग्ध-रूप)

• उपशान्तः: calm/appeased
• उपशान्तः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उप√शम् (धातु) + क्त (प्रत्यय) → उपशान्त (कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/भूतभावे (past participle: 'calmed')

• शिवः: Śiva
• शिवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• मुने: O sage
• मुने: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन

Speaker

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Bhadreśvara → Upaśānta-Śiva

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Muni (explicit: ‘mun e’)

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim, radiant with merit from Bhadreśvara, is envisioned ascending toward Goloka in a visionary overlay—celestial cowherd realm—while physically walking onward through Kāśī lanes to a calm, austere shrine of Upaśānta-Śiva.

Characters & Entities

• Kāśī (Vārāṇasī)
• Bhadreśvara
• Upaśānta-Śiva
• Goloka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Merit gained in Kāśī through Śiva-tīrtha worship is portrayed as leading to the highest spiritual destinations.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Bhadreśvara and the next sacred station named Upaśānta-Śiva within the Kāśī pilgrimage landscape.

What ritualistic prescription is mentioned?

A yātrā instruction: proceed onward from Bhadreśvara to the shrine/liṅga of Upaśānta-Śiva.