Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 29
Devanagari script
रमस्व त्वं मया सार्धं त्यज चिंतामिमां शुभे । अस्य श्येनवराकस्य गणनापि न मे हृदि
Transliteration
ramasva tvaṃ mayā sārdhaṃ tyaja ciṃtāmimāṃ śubhe | asya śyenavarākasya gaṇanāpi na me hṛdi
Translation
“اے نیک بخت، میرے ساتھ خوش رہو اور یہ فکر چھوڑ دو۔ اس ذلیل باز کو میں اپنے دل میں شمار تک نہیں کرتا۔”
Word by Word
रमस्वenjoy; sport
रमस्व:
Kriya (Command/आज्ञा)
TypeVerb
Root√रम् (धातु)
Formलोट्-लकार (आज्ञार्थ/imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन; मध्यमपुरुष-सर्वनाम
मयाwith me
मया:
Sahakari (Instrument/सहकारि-करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम
सार्धम्together
सार्धम्:
Sahartha (Association/सह)
TypeIndeclinable
Rootसार्धम् (अव्यय)
Formसह-अर्थक-अव्यय (adverb: together/with)
त्यजabandon
त्यज:
Kriya (Command/आज्ञा)
TypeVerb
Root√त्यज् (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
चिन्ताम्worry
चिन्ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचिन्ता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
इमाम्this
इमाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
शुभेO auspicious one
शुभे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
श्येनवराकस्यof that wretched hawk
श्येनवराकस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootश्येन + वराक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (वराकः श्येनः)
गणनाcounting; consideration
गणना:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगणना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (also/even)
नnot
न:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
मेmy
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम
हृदिin (my) heart
हृदि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृद् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
Speaker
Pārāvata (the male pigeon)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: The male pigeon leans toward his mate, inviting her to rejoice; a faint hawk silhouette is relegated to the margins, while the temple lamp and deity doorway dominate the scene.
Characters & Entities
Ś
Śyena (hawk)FAQs
It emphasizes steadiness and reassurance—courage that calms the mind and supports one’s companion.
The narrative belongs to Kāśī-khaṇḍa’s sacred landscape, though this verse is personal counsel rather than direct tīrtha-stuti.
None.