Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 53

वस्तव्यं सततं काश्यां यष्टव्योहं प्रयत्नतः । जेतव्यौ कलिकालौ च रंतव्या मुक्तिरंगना

vastavyaṃ satataṃ kāśyāṃ yaṣṭavyohaṃ prayatnataḥ | jetavyau kalikālau ca raṃtavyā muktiraṃganā

کاشی میں ہمیشہ بسنا چاہیے؛ مجھے پوری کوشش سے پوجنا چاہیے؛ کلی یگ کے فتنوں پر فتح پانی چاہیے؛ اور مکتی—شریفہ ہمسر—میں رَم جانا چاہیے۔

vastavyamto be dwelt in; one should reside
vastavyam:
Kriyā (Obligation predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootvas (धातु) + tavya (कृत्)
Formभाव्य/कर्तव्यतार्थक कृदन्त (तव्यत्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; विधेय-भावे ‘वस्तव्यम्’ = ‘one should dwell’
satatamalways, continually
satatam:
Kāla/Prakāra (Continuity/काल-प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootsatata (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन क्रियाविशेषणरूपेण (adverb)
kāśyāmin Kāśī
kāśyām:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootkāśī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
yaṣṭavyaḥto be worshipped/sacrificed to
yaṣṭavyaḥ:
Karta (Predicate adjective/कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootyaj (धातु) + tavya (कृत्)
Formकर्तव्यतार्थक कृदन्त (तव्यत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘अहम्’ इति कर्तृ-विशेषणम्
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
prayatnataḥwith effort, diligently
prayatnataḥ:
Prakāra (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootprayatna (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverb) = ‘with effort’
jetavyauto be conquered
jetavyau:
Karta (Predicate adjective/कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootji (धातु) + tavya (कृत्)
Formकर्तव्यतार्थक कृदन्त (तव्यत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; ‘कलिकालौ’ इति विशेषणम्
kali-kālauthe Kali age (as an adversary)
kali-kālau:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkali (प्रातिपदिक) + kāla (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), द्विवचन; कर्मधारयः (कलिः एव कालः)
caand
ca:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
raṃtavyāto be enjoyed/delighted in
raṃtavyā:
Karta (Predicate adjective/कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootram (धातु) + tavya (कृत्)
Formकर्तव्यतार्थक कृदन्त (तव्यत्), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘मुक्तिरङ्गना’ इति विशेषणम्
mukti-raṃganāliberation as a beloved woman
mukti-raṃganā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmukti (प्रातिपदिक) + raṃganā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः (मुक्तिः एव रङ्गना)

Śiva (as Maheśāna)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Devotees/brāhmaṇas (instructional address)

Scene: A pilgrim-householder living in Kāśī performs Śiva-pūjā; shadowy figures symbolizing Kali’s vices retreat; Mukti appears as a radiant noble lady (raṅgaṇa) with a garland, while the Gaṅgā and temples witness.

K
Kāśī
K
Kali-yuga
M
Mukti
Ś
Śiva (implied by aham)

FAQs

Make Kāśī your spiritual home, worship Śiva diligently, overcome Kali-yuga’s pull, and rest in the joy of liberation.

Kāśī (Vārāṇasī), recommended as a continual place of residence for spiritual victory.

Worship of Śiva (‘yaṣṭavyo’ham’) and the discipline of Kāśīvāsa (living in Kāśī) are directly prescribed.