Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 77
Devanagari script
कदाचिदेकदा तां तु प्रसुप्तां सदनांगणे । मोहितो रूपसंपत्त्या कश्चिद्विद्याधरोऽहरत्
Transliteration
kadācidekadā tāṃ tu prasuptāṃ sadanāṃgaṇe | mohito rūpasaṃpattyā kaścidvidyādharo'harat
Translation
ایک بار، جب وہ اپنے گھر کے صحن میں سو رہی تھی، تو اس کے حسن سے مسحور ایک وِدیادھر اسے اٹھا لے گیا۔
Word by Word
कदाचित्once, at some time
कदाचित्:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootकदाचित् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (temporal adverb) = once/sometime
एकदाone day
एकदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootएकदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक = one day/once
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तुbut, indeed
तु:
Sambandha/Contrast (सम्बन्ध/विरोध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक-निपात (particle)
प्रसुप्ताम्sleeping
प्रसुप्ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootप्र-√स्वप् (धातु) → प्रसुप्त (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (past participle) = asleep; विशेषण (of ताम्)
सदनाङ्गणेin the courtyard of the house
सदनाङ्गणे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसदन (प्रातिपदिक) + अङ्गण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; तत्पुरुष = ‘सदनस्य अङ्गणम्’
मोहितःenchanted
मोहितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√मुह् (धातु) → मोहित (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त = deluded/enchanted; विशेषण (of vidyādharaḥ)
रूपसंपत्त्याby (her) beauty/beauty’s excellence
रूपसंपत्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक) + सम्पत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष = ‘रूपस्य सम्पत्तिः’
कश्चित्someone
कश्चित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितवाचक-सर्वनाम (indefinite pronoun)
विद्याधरःa Vidyādhara
विद्याधरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविद्या (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष = ‘विद्यां धरति’ (one who possesses magical knowledge)
अहरत्carried off, abducted
अहरत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√हृ (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
Speaker
Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa context, typically Skanda addressing Agastya)
Skanda Dialogue
Listener: Śaunaka and sages (traditional frame)
Visual Art Cues
Scene: Night in a quiet courtyard; Suśīlā asleep; a Vidyādhara descends, captivated, lifting her gently yet unlawfully into the air.
Characters & Entities
S
SuśīlāV
VidyādharaFAQs
Unruled desire (moha) leads to adharma; beauty becomes a test of restraint for the beholder.
No tirtha is named in this verse; it continues the Kāśīkhaṇḍa narrative set in the sacred sphere of Kāśī.
None in this line.